- 148
- 0
田椿花女士自護理學校後，既被派往肺結核療養院工作，其中說出工作的種種挑戰。
- 字幕列表
-
Apih阿姨妳好fai...Apih nga'ayho
-
想要訪問你自幼mamilicay tisowan to nanoemangan
-
到目前你成長的過程tahanini to'as no miso
-
你經歷過的事no lifetan 'orip no miso
-
就我所知有不少珍貴的回憶adihayay ko kalimelaan sa ko kafana'an no mako
-
可以跟我們分享過往就你生活、工作的遭遇嗎?nga'ayay hadaken ko itiyayho 'orip no miso hanaca katayalan no miso
-
讓我們聽聽你的故事好嗎?palada' pakafana' to mitenglay to kongko iso haw hatini i tatengilen niyam
-
嗨....我是Apihhay.... ci Apih kako
-
上次我已經說過i sa'ayaw maherekay to ko sowal ako
-
從年輕時我一直從事護士的工作nano kaying tahira i to'as i o kangkofo ko tayal ako
-
我今天要講的是關於傳染病sasowalen ako anini pakayni tora lifong
-
這個傳染病涵蓋了整個國家nenghan kora lifong i 'emin han ningra ko kanatal palifong
-
關於傳染病ora lifong hananay i
-
不會挑選年齡caay pipili to mihecaan
-
不分老人、年輕人、小孩o mato'asay kiso cisaan o siningkay kiso cisaan o wawa kiso cisaaan
-
全部都在它的侵犯對象minhan ... ningra ma... ano tatiihay ko tireng ci adadato hatiraay
-
今天很多人因這傳染病喪生aloman ko mapatayay annini ko na lifong
-
我們以前也是如此i sa'ayaw kami i... mahaento
-
我在工作(護理)時也有傳染病o tayal niyam itiya mahanay to ira ko lifong
-
我真的同情現在的醫護人員anini i nengnenghan ... ko ising anini i kasini'adaan to
-
他們也會擔心照顧這些病患matalaw ko faloco' nangra misimaw to adadaay
-
其實也無可奈何畢竟這是他們的工作hamanen o nangra a tayal konian sa
-
他們不可以不照料患者caka nga'ay pidipot cangraan
-
這是醫護人員的工作hatiraay ko tayal no ising ato kangkofo
-
他們值得欽佩kasini'adaan to cangra
-
以往我們從事護理工作時i sa'ayaw kami o kangkofo ... sa'ayaw itiya
-
也面對過傳染病iraay ko lifong
-
我們那時的情形是...itiya i ... niyam a 'orip itiya i
-
並沒有電腦設備awaay ko tingnaw itiya
-
醫生和護士yasan ising ato kangkofo i
-
全都是用雙手紀錄病患的病情hato o kamay ko mitiliday to adada no adadaay
-
現在的醫療設施有了電腦，醫生只要用手指點了一下就可以顯示病情aniniay sanay i iraay to ko tingnaw toro'toro' han i manan adada nangra hatiraay anini ko ising anini
-
在以前我們遇到嚴重的病情itiya kami i ano ira ko tatiihay a adada i
-
病人不會自理時，需要幫他們餵食洗澡大小便mafokil komaen i pakaenenho pangingoyinho
-
排便後還要幫他們清理擦拭ano toma'i cangra i misisitho to ta'i nangra
-
小便時mipaisi'ho
-
我們也要協助，這是我們的工作hatiraay i sa'ayaw ko niyam a tayal
-
當時沒有男護士itiya i awaay ko fa'inayan a kangkofo
-
今天有男護士anini iraay to ko fa'inayay a kangkofo
-
以前醫生吩咐某某男子病床itiya haw i o sowal no ising i ora fa'inanyan adada itiraw i
-
無法順利排尿caay ka hadak ko isi' ningra
-
醫生指示要趕緊插尿管時kakamen a pacomod to 尿管 itira taisi'an ningra san ko ising i
-
就必須是我們護士人員要完成這件事yasa kami i kami to pacomoday i taisi'an ningra
-
我們的工作將尿管安置好是工作的一部份ora 尿管 hatiraay ko tayal niyam itiya
-
在民國50年6月29日itira sato 民國50年6月29日
-
我在護校完成了護理的訓練maherekay to ko pitilidan ako i no kangkofo no pitilidan
-
從老師那裏有消息給我iraay to ko sowal no singsi takowanan
-
你田椿花kiso haw 田椿花
-
老師說:我要派你到肺傳染病醫院我要派你到itira no hakika'kay a piliwingan san ko singsi niyam
-
那時itiya i
-
很多傳染病adihayay ko ... tata'akay ko lifong itiya
-
肺結核的傳染病o hakika' a lifong itiya
-
那時itiya haw i
-
原住民o Yencomin hananay i
-
很多貧窮的原住民adihay ko ma ... pakoyoc a Yencomin
-
所以原住民都營養不良營養不良kora Yencomin sa
-
原住民很容易被感染肺結核madengaay no hakika' kora Yencomin san
-
當時我當護士時有很多原住民住院tira kako malakangkofo nengneng han ako i saheto o Yencomin
-
那時學生還不少幫忙'aloman ko sito itiya
-
有年輕人感染蠻可憐的ira ko siningkay kasini'adaan mitapal tora adadaay
-
關於肺結核yasa hakika' adada i
-
症狀開始於胸部o sa'ayaw ningra falohang ko adadaay
-
然後咳嗽後會伴隨著咳血出來出來mafaha o roma fafaha i o toroho' nangra i o remes
-
最後來到嚴重時o roma tata'ang ko adada ningra i
-
就會嘔吐嘔吐出血來maota'ota' san to remes
-
這是那時可怕的傳染病hatiraay ko lifong i sa'ayaw
-
那時itiya i
-
肺病很流行ma流行 ko 肺病 itiya i
-
在花蓮、台東itira i Kalingko Posong
-
成立三所肺結核醫院tolo ko mapatirengay no hakika' a paisingan itiya
-
我的老師告訴我o sowal no singsi takowanan i
-
當你在肺結核醫院工作時matayal kiso hakika' a paisingan i
-
老師說:起碼服務四年才可以離開最起碼你要四年tiya manga'ay milaliw sanay kora singsi niyam itiya
-
所以我就勉強繼續在醫院工作sa hadidi han ako
-
過了四年之後老師調整我的工作地點sepat miheca i falic han na singsi kako patayra
-
台東的關山Posong 台東關山
-
位置在山上的一所肺結核療養醫院itira kora i lotokay kora no hakika' a paisingan itiya
-
我在那裏待了兩年tosa miheca kako itira
-
後來老師又把我調到東部falic hanca no singsi kako patayra sawali
-
那所療養院的地名是成功i 成功 kora 療養院 itiya
-
這是我當時的工作場所hatiraay kako matayal
-
到了民國58年tahira i 民國 58 年 itiya i
-
我有自己的想法，想著....iraay to ko harateng ako harateng sa kako i
-
我覺得自己待在肺結核的療養院太久了太久了halafinay to kako itini i no hakika'kay paisingan matayal sanay kiya harateng ako
-
想著如果被感染了這該如何ano madenga' sato kako i maan hanto sanay kiya harateng ako
-
所以在58年決定離開東部的醫院itira 58 年milaliw to kako itira i sawali
-
在我離開的那一天tiya pilawan ako a romi'ad i
-
我那時搭火車上公路局的車子maro' kako to kasolin to 公路局 itiya
-
當時乘坐的乘客中yasa 公路局 itiya itira maro'ay a ma'emin a tamdaw i
-
有個外國的修女ira ko cecay 外國修女
-
坐在我旁邊ya tihi niyam maro' itiya
-
她注視著我我mansa pinengneng ningra takowan matiya i
-
就來到我面前說tayra san i 'ayaw ako mi ... pasowal
-
小姐....pasowal san takowan 小姐 han ningra kako
-
對我說你是護士嗎?o kangkofo kiso haw san takowanan
-
我說:是啊hai han ako
-
那個修女馬上對我說kora siwni ... tangsol san ira ko sowal nora siwni
-
你可以到台東的聖母醫院工作嗎manga'ay kiso tayra i 台東聖母醫院 matayal haw han ningra kako
-
當時我心想yasa ya faloco' ako i
-
很興奮地回答那個修女願意到那裏工作ma 很高興 ya faloco' ako hayi maolah kako han ako cira
-
我要先回去花蓮minokayho kako tayra i Kalingko
-
一星期後我再去聖母醫院可以嗎cecayho ko lipay ako tira i loma' mihifangho kako tiya tayra kako i Taytong 聖母醫院 han ako kora siwni
-
修女很快就答應了nga'ayto san kora siwni
-
過了一星期之後mara'od to kiya ccecay a lipay i
-
我就前往台東的聖母醫院tayra to kako i 台東聖母醫院
-
後來知道那個修女是個醫生neng han i ora siwni i o ising cingra
-
那修女是那所醫院的院長也是聖母醫院的院長 cingra 柯院長 kora siwni
-
我就一直待在那裏工作tira sato ko tayal ako itiya
-
這是我以前的工作經歷mahenay ko i sa'ayaw tayal ako hatiraay
-
現在我看目前這個台灣的情形nengneng han anini kona Taywan
-
傳染病無情的肆虐tata'ak tata'ak ko lifong anini
-
真的非常危險katalawan to anini
-
我想到的是o sowal ako anini i
-
好好的珍重身體na'onen to haw san caka ko tireng namo
-
千萬不要生病aka ka adada
-
外出的時候千萬不要忘了戴口罩aka pawan a mahadak i aka kapawan mi 戴口罩
-
還要洗手
-
回到家千萬不要忘記要洗手ano tahira i loma' i 第一個一定你要回家就mi洗手 haw salikaka aka kapawan haw
-
自己守護好自己的身體na'on ko tireng namo haw
-
我僅僅提醒分享到這裡hatira ko sowal ako
-
-
Apih 阿姨hay fai Apih
-
你們以前的工作令人辛酸tada kasomadan to ko tayal namo itiya ho
-
我想到的是maharatengay no mako i
-
你們的老師為什麼吩咐你們到危險的TB瞭養院hano miocor ko singsi namo tayra i katalawan a paisingan TB 療養院 hani
-
那時候itiya ho a 時代 i
-
醫護人員以及醫院並不多caho kaadihay ko paisingan itiya
-
關於肺病的療養院yasan 療養院 no 肺病 i
-
當時是最新成立的醫療療養院o sarakatay a patirengan o fa'elohayho kora 療養院 itiya
-
護士還並不多見awaayho ko kangkofo
-
而我是第一屆的護理人員yasa kako i 第一屆 kako mi畢業 kako
-
老師說o sowal no singsi i
-
只有成績在前幾名ano o 'a'ayaway ko 成績 no miso i
-
老師才會推薦到這些醫療院所mi派 kako tayra ira ko katayalan no fangcalay 成績 san ko sowal no singsi
-
老師指派我時miocor san ko singsi takowanan
-
首先是在花蓮itira i Kalingko
-
擔任肺病療養院的護士no 肺病療養院 koranan a kangkofo
-
我是第二位報到的護士人員tayra kako itiya saka tosa kako ko kangkofo
-
我是第二位護士kangkofo itiya ... saka tosa kako
-
最先報到的yasa i sa'ayaway micomoday i
-
他是來自南投埔里的護校里的護校nai tiraay i 南投埔里護校mi畢業koranan
-
他是最先報到的cira ko 'ayaw itiya
-
而我是第二位，這是當時老們的推薦委派saka tosa i kako to itiraay mahenay ko pi派piocor no singsi itiya
-
至於成績不理想的學生則是自己找尋工作yasa aikoray a 成績 i cara yo ko mikilimay to katayalan itiya
-
這是當時的制度iraay kora demak ititya
-
你的成績優異tada nga'ayay ko pinanam no miso
-
所以mansa
-
老師指派你到TB療養院照顧病患miocoray ko singsi tisowan midipot to TB 療養院 ci adadaay haw
-
既然如此，你覺得怎樣....ano mahaen i masamanay ko harateng no miso hani
-
你在TB療養院服務了將近六年tini TB療養院 ma'edengay 6 to ko miheca
-
回想過往ano tikolen a miharateng i
-
什麼事讓你記憶深刻o maan ko maharatengay no miso i 療養院
-
也是...mahaen to
-
在那裏我也是忐忑不安matalawayto ko faloco' no mako itiya
-
無奈...我看到都是原住民samanen nengneng han ako hato o Yencomin kora miliwingay kira
-
我感同身受sini'ada ko faloco' ako kiya
-
如果我離開他們又有誰照料他們ano laliw han ako i cima to ko misimaway sanay ko faloco'
-
那時我看很多令人難過的情形sa itiya i 'aloman ko ma'araway ako
-
有的外表還是非常年輕ka'emangay ho o siningkay ko miheca nangra
-
嘔吐出血'ota'ota sanay to remes
-
目睹這些情景我總是悲從中來manengneng ako sini'ada ko faloco' ako
-
雖然想要早點離開sapilaliwan ko faloco' i
-
一想到他們無人照料時就勉強自己繼續在肺病療養所做下去hamanen ano laliw han ako cima to ko midipotay kona adadaay kiya harateng ako sa hadidi sa kako matayal to no hakika' a piliwingan hatiraay
-
非常謝謝Apih阿姨分享以往自己從事護理工作的經歷aray fai Apih to mihadakan no miso to tiyaho tayal no kangkofo
-
今天訪談告一個段落，再次謝謝你maherekay to ko piliso' tisowan aray tisonan