- 39
- 0
簡述在山上求生的技巧，除此之外也詳盡說明原住民編織學習的技巧，並鼓勵後代傳承這項技藝。
- 字幕列表
-
大家好nga'ayho
-
我的名字是Namohci Namoh han ko ngangan no mako
-
我的年齡o mihecaan no mako i matini
-
78歲pito a polo' ira ko falo ko mihecaan
-
我想說小時候我所知道的o sapaini no mako to kafana'an i mako mamangho
-
長輩們交代nao sowal no mato'asay
-
當我們去山上一兩天hano tayra lotok kita cecay haca tatosa
-
會記得背帶misa'alay to hawang
-
或是情人袋一類的ancac ci alofo to
-
要來裝...o piparoan to
-
鹽巴cirah
-
鹽巴是主要的裝備malosinofo ko cirah
-
火柴也是o teking to
-
長輩們耳提面命san sa ko mato'asay sa matira ko
-
長輩這樣提醒paini no mato'asay itiyaho
-
.....
-
到了山上tangasa' sato i lotok
-
如果工作告一段落ano maletek to ko kasolipan
-
到了午餐時間to kalahokan
-
因為沒有便當cay kaci tafo kira
-
要找結束工作休息的地方mikilim to pitelocan aca
-
採籐芯pidangecan
-
就連蘆葦的附近ano la'oc to no talod
-
no penen tata'ak no penen i
-
我們會在那裏itira kita mikilim to
-
找些可以吃的man ko kaka'enen
-
用燒烤的ano todohen to
-
我們食物ko kaka'enen ta
-
鹽巴呢..yana cirah i
-
將食物和鹽巴相互參混todtoden i cirah to kaka'enen
-
才不會餓cay ka sorep
-
這是長輩當時留下的提醒matira ko pipakafana' no mato'asay itiya
-
至今很難忘記cay kapawan kira
-
長輩們的提醒painian no mato'asay
-
這樣子的...to matiraay a...
-
維持身體需要的提醒sadama' to tireng
-
另外roma sato
-
如果工作還要一陣子ano macowa:ho ko tayal
-
不小心滑落跌倒ano madingac aca a matafal
-
含著嚼雜草kemkemem ko smot
-
包子紮傷口malo satafo to doka'
-
老人們這要說san sa ko mato'asay
-
這樣matira
-
就嚼咬雜草kemekem han to ko smot ami...
-
然後去包紮傷口patafo ya na madingacay i
-
血就止住了tomerep ko remes
-
這都是老人家智慧的流傳iran i hatira ko fana' no mato'asay
-
這是保護身體的基本知識to matiniayho sakina tireng mita
-
假如口渴了ano maso'aw
-
有...ira ko...
-
一種叫做....alomaylay的植物yan na alomaylay hananay
-
在深山我們可以從哪裡取得水喝icowa kita miki nanom i lotok
-
就是去找alomaylaymililim to alomaylay
-
用鐮刀在頸部看下去stek hanto hato kawilay i no kawkawaca
-
那個植物的枝子kawilaw no kamay
-
砍下後stek han ko cecay a
-
像血一樣流出來selsa ko remes ako
-
那alomaylay 流出的汁o salang no matiraay alomaylay
-
喝起來有些鹹鹹的nanom han i kahecid saan
-
那個iraan i
-
會止渴maadah ko soaw
-
這是以前老人家說的matira ko soawl no mato'asay
-
這是真的mahaenay kira
-
那樣子hatira kiraan
-
我年幼時mamangho kako i
-
編織mitolik
-
長輩用藤條做編織ya mato'asay misaoway a mitolik
-
做他要編織的裝備to sasangaen to ningra a tatoliken
-
要背的、竹盤..to tasolan aca tapila' aca
-
當時的我kako sato itiya i
-
好奇地參與學習sakihatiya sa kako a misiki misakananec
-
觀看長輩的手工miki araw to mato'asay
-
我阿公那時說sowal sa kiya akong ako
-
小孩子幹嘛在這裡...mimaan itini a maro' ko wawa
-
你們怎麼會明白製作...mafana' kamo san ko
-
我長輩語帶責備說sowal no mato'asay no mako ..akong ako
-
我就無奈離開hayi laliw sa kako
-
說真的我怎能學會...man kafana'an hiwa saan kako matira sa...
-
到了現在這個歲數ta matini to ko to'as i
-
在5年前ayaw no 5 miheca
-
有個機會可以學習ira kira a...pakafana'ay to
-
我們阿美族傳統編織的課程tolik no mita o Pangcah
-
那時itiya sato
-
我開始學習編織minanam kako to matira a mitolikay
-
我當時非常用心學習ci faloco' kako itiya minanam
-
課程結束時mapaherek sato i
-
感覺這樣的課程matini ko pitosiya sayo kako
-
我就在工作的地方itira kako i katayalan
-
我就想到各式各樣的可編織的東西masafaloca' no mako ko icowacowaay a sasangaan no mako
-
月桃的葉子滿容易取得fangcal ko salengac a tate mi
-
就著手設計我可以製作的東西sato kako a mikikiw to sasangaan no mako
-
當時開時收集月桃葉ira kako a mitadtad to salengac
-
特別用他的頸部akaway a misalengac
-
我做了...masanga' ako...
-
各式各樣所能想到的macowacowaay itiya
-
然而...sa...caayho
-
之前...i ayaw no
-
在教學生之前pipakafana' ako to sito i
-
我先自己熟悉實作一番misanga' kako to icowacowaay
-
我會處理月桃的葉子成一片一片sacowaden ako ko salengac
-
製作像是這樣的籮筐matiniay tapila'
-
我先去做misangaaw kako
-
-
外形像瓶子...matini mato korengay
-
藤條oway
-
我就完成製作了製作了
-
然後像是這個籃子ca inian to cayna
-
當時老人這樣稱它han no mato'asay
-
這個呢onian sai
-
我們光復鄉的長輩稱它是kickicano kickican han no niyam Tafalong mato'asay
-
它是可以當作頭盔o niyan tamohong
-
用來上山時o saka tayra lotok
-
在深山狩獵micedok i lotoklotok i
-
就不用擔心尖刺東西所傷cay katalaw to kalalad to ceka'ceka'an
-
長輩們這樣說san sa ko mato'asay
-
所以長輩們就製作這樣的裝備ta makasanga' no mato'asay kinian
-
而我呢ya kako to i
-
開始掌握了技巧製作各樣裝備mafana' to kako a misanga' to cowacowaay
-
-
我想製作的都得心應手sasang'an no mako
-
我做了那些呢...icowa minen misanga'an no mako
-
我背後irawan ikor no mako
-
都是我的作品misanga'an mako 'emin
-
當我在工作的地方沒什麼事的時候cay pimaan i katayalan kako i
-
值夜班時o lafii
-
-
我就獨自製作sanga' sa kako
-
完成了各樣作品sa masanga'to cowacowaay
-
真的so'linay
-
我覺得可教導其他人學習ma'edeng to kako a pakafana' sato kako
-
我很有心希望ci faloco' kako a pakafana' to
-
教導學生們也學會編織sito sato kako
-
那時itiyatiya
-
我想這麼做時misafaloco' kako i
-
有人給我消息說ira ko painiay paloco'ay takowanan
-
-
有編織的課程sapitolik saan
-
那個老師是來自yan saan a singsi i
-
樟樹國中的主任itiniay 樟樹國中主任
-
由他找尋cingra to ko mikilimay to
-
幫忙找尋mipadang mikilimay to
-
願意向我學習的學生malosito no mako
-
他安排我做學校編制的課程hanen haw san
-
後來yansato
-
我們就開始在樟樹國中開課itini kami i 樟樹國中 a mi...nanam
-
約開了半年的課程pankiw no mihecaan
-
所以matira itiya sa...
-
就完成了masanga' ito
-
我們課程一開始mitapang misanga' kami itiya i
-
用月桃的葉子o no salengacayho
-
這是我教學的方法pakafana' ako to sito no mako
-
我將月桃砍斷頸部keton han ako ko salengac to...
-
約有一米的長度一米 cecay a laya' i
-
我們將葉子剝皮cacecay han niyam
-
跟學生們一起做nami nanam a sito
-
當我們完成剝皮曬乾後a maherek a micadcad kami
-
我們就開始製作籮筐pafana'an to ako misanga' to o tapila'ho itiya
-
這是當時我跟教學生們o sasanga'en no sito no mako itiya
-
當我們完成了這樣的籮筐時masanga' ko matiniay a tapila' itiya
-
我不會只教一次而已cayka kinacecay pakafana' to sito no mako
-
另外roma sato
-
我們也買了藤條cayko oway kini sa kami
-
我們就另外做像這樣的....onian to o...matiniay a ...
-
籃子tisaki
-
我們練習做的編織ko sasanga'an no niyam mipakafana'en to
-
我的學生sito no mako
-
這是我跟大家分享的matira ko paini no mako to...
-
跟學生教授編織的經過sito no mako itiya a mafana'
-
當有人有心學編織時ira ko cifaloco'ay a mitolik i
-
可以馬上知道有這樣態度的人tangsol mafana' ko matiraay cifaloco'ay
-
這樣告訴大家san ako a paini
-
這樣子matira ko pi...
-
這是當時我教導學生的情形pakafana' ako to sito no mako itiya
-
然而saka saan no mako i
-
hay
-
我無法忘記cay kapawan
-
這樣ko matiniay o
-
當時老人編織的技巧o pitolik no mato'asay
-
直到生命的凋零tangasa' i larem
-
如果ano o...
-
如果是國中生O 國中 aca
-
年紀還小卻願意學習編織o wawa to mangalay a minanam to tolik hananay no to'as i
-
但願有這樣抱負的年輕人nanay ira ko matiraay a
-
願意學習意mangalayay a minanam
-
不致失傳這樣編織的手藝cacaay to ka lasawad tanga'sa i larem ko matiniay a demak no
-
長輩們的期望paini no mato'asy
-
這也是我致力學習編織san kako a misafaloco' to matiniay sa
-
這是我學習編織最初的想法inian ko tapang faloco' no mako to
-
後來推廣教導其他人sapi pakafana' to sito no mako sanay nanay
-
如果ano
-
我經常這樣製作mararid ko nipihaen no mako
-
可以盡自己棉薄之力之力ano ma'edengay ho kita mipa kafana' i
-
但願nanay
-
這樣的手藝能有繼續發揚光大大mararid ko matiniay a pipakafana'an
-
不會caay ka
-
失傳...直至lasawad tanga'sa i
-
子子孫孫傳承下去wawa no wawa
-
這是我的心願san as ko mako faloco'
-
完成長輩的期許to pakayniayho painian no mato'asay
-
捨我其誰cima haca
-
如果我們不學習cayka nanamen no mita ko
-
長輩們的智慧經驗fana' no mato'asay no painian i
-
我們最終也無法領略cay kafana' tanga'sa i larem o sanay koniyan
-
這是我...o niyan haw ko
-
我最大的心願ta'akay a faloco' no mako
-
但願nanay kini
-
如果有人願意學習ano iraho ko mangalay a minanam
-
願意學習編織to matiniay sapitolik
-
可以用來編織tatoliken ko cowa 'eminen ko sasanga'en to no
-
我們成長的過程mita o...
-
所接觸到的to'as no nipainian
-
我們千萬別忘記aka pitawal kita
-
我們所擁有的ta malaylay to
-
長輩傳承下來的資產ko matiniay a nipainian no mato'asay
-
這是我的願望san kako a misalongoc
-
我們還沒有接觸的...編織i kitaanan a... mafokilay ho a mitolik
-
但願nanay
-
有心的...cifaloco'ay a ....
-
兄弟父老salikaka
-
從事編織a mitolik to
-
各式各樣的...macowacowaay
-
我會盡力傳授pakafana'en no mako saan kako
-
那個kiwit部落的大帽子o ... tamohong no kiwit
-
有人曾託我製作ira ko pasanga'ay takowanan
-
我一共做了20個pina hani...20 ko misanga'an no mako
-
我有這方面的經驗matira ko no mako a mifana'
-
這樣sanay ko matiniay
-
但願我們往後...nanay kita no ikor niyan i
-
不要忘了這些各樣...aka tawalen no mita ko masa cowacowaay sowal no
-
長輩mato'asy
-
我衷誠希望asa kako a paini to mita ho a
-
夢想實現nika saan
-
我是Namohci Namoh kako
-
高興跟大家分享aray hatini haca ko paini no mako