- 33
- 0
無
- 字幕列表
-
Smangus?司馬庫斯?
-
Smangus qani ga這個司馬庫斯
-
Akyan:seneng kwaraseneng kwara, ungat qu Icyeh 長老 qasa lga那個Icyeh 長老不在了都是年輕人了
-
Kumay:mrhuw qasa 那個頭目Kumay:mrhuw qasa 那個頭目
-
mama na ru 他的叔叔mama nya ru 她的叔叔
-
kumay:Ici ay!Akyan:Icyeh
-
mama mu我的叔叔
-
mama su ga?你的叔叔是嗎?
-
弟弟yaba mu我爸爸的弟弟
-
ay!mhway ga qasa唉!他人很好
-
ungat la 不在了ungat la 不在了
-
ungat lrwa!不在了啊!ungat lrwa!不在了啊!
-
nanak i sswe nya sazing cyux tthay baqaw ta musa simu mqbaq他只剩兩個弟弟了不知道你們是否互相認識
-
musa sami kya, kinlaqi ru cipoq musa sami kya ga blequn sami mngon qu當我年輕時去那裏他很用心地接待我
-
blaq may son qu nya, aw yasa yang qa pkita ta la.mwah maku smok son mu他跟我說我們這樣見面很好我就回說我聞香而來
-
tʼaring smabu 黃金水蜜桃naha rwa!那時剛在套黃金水蜜桃的袋紙
-
ru maniq su 黃金水蜜桃qasa ga mwah sqa kwara buq hzing當你吃那個黃金水蜜桃時嘴巴都是它的香甜味
-
mnwah su squ zik ini huqil na qasa na ga?未過世之前逆=你有去過是嗎?
-
aw mnwah ku kya ini huqil na lokah kya nkiy對我去那時他還很健康還未過世
-
nanu pi!aki ghap nanu galun su?所以你是要拿什麼樣的種子?
-
ana nanu na kahul tarkis baha maki qu basaw ga aw ke ungat wah!任何的種子從小米如果有薊但應該是沒有喔!
-
cyux simu qasa hya?你們那裏有嗎?
-
sinu naha他們的薊
-
kmal maha basaw mrwa!他說的是薊喔!
-
basaw mrwa!我有聽過basawbasaw mrwa!我有聽過basaw
-
是不是sxun ga hzyuci iyal son mu我跟他說是不是搗起來滑滑的
-
sinu maha ta ita hya basaw laha hya我們這裡稱sinu他們稱basaw
-
kmal yaya ga 那個sinu qasa ga, keʼ theluw ga 薊 son su ga yaya?在中文說那個名稱為薊,如此稱的嗎,媽媽?
-
Kumay:iyat sinu bsinuKumay:不是sinu是bsinu
-
bsinu son naha ke theluw ga 薊在中文名稱為薊
-
薊 aw yasa薊 ,是那個
-
qta 這樣qta 這樣
-
krahu cikay brwan su ta你寫的字大一點
-
qani hazi ta muci kya brwanma qani hazi ta 大概是這樣子寫吧!
-
薊 你用line傳給我來看好我再找阿 khngyaw maku
-
mozyay ku balay kal kwara qu tayal kya i Mawutu qasa ay!我一直在馬武督問他們有關這個
-
basaw son maku rwa!我們是稱薊
-
si mqala kwara tayal iyat naha nongan basaw iyat naha niqan uzi他們聽到很驚訝而且他們也沒有吃過
-
ka nanak irwa kahul i qwilan qasa ga 那個張新詞長老的太太 nanak hiya baq只有那個張新詞長老的太太 知道
-
baqun maku ma nonagn maku ma basaw qasa ga她說我有聽過這個薊
-
yasa qu hyuci rwa son qu nya她說它的樣子是滑滑的
-
sxun naha mutu hyuci ga siki se naha sbu trakis ga baqun smxu ma qasa有些時候要與小米殼一起搗因為會滑滑的
-
tayal hya ga yasa giwan yasa pagay ta la在我們這裡薊就像是稻米一樣
-
swa ini ptnaq syun naha lalu lpi?sini son naha basaw son mamu hya為什麼兩邊的名稱都不一樣
-
ini ptnaq keʼ qutux qututx qalang部落方言不一樣
-
knayal na keʼ nqu qalang ga它說的部落方言
-
miya su nwahan qu Malepaʼ qasa wayay son ta ga , palihʼ mha jha.就像你到Malipa那邊去我們叫wayay(麵)他們叫palih'(麵)
-
baha ini tʼuqu yutas hya lpi?這樣老人家怎麼不會生氣呢?
-
musa tʼuqu bih nya ru aki mgyay lmga本來要走掉就到他旁邊去生氣了
-
mwah qu ina la kyalun nya la ma yutas iyat yasa kiy!nyux su minsqun mong la他的媳婦就來跟她公公說你誤會那個意思了
-
sami qani hya ga wayay nya ga paras son myan gi tapak ru hmiq cikay rwa! yan cikay parih ma我們這裡是因麵是扁扁的又薄一些
-
baha su ini krusi maniq parih son mamu la ma yutas rwa yasa gaga myan ke myan sami ha son myan我們就跟他說是因我們本來就是這樣所以你會覺得不舒服
-
ana ga tnaq qutux ulah nya swa ini ptnaq arwa nya lalu nya yang sinu basaw但是同一個支族那為什麼名稱卻不一樣
-
hazi ringan ga可能一開始
-
這個是老人家一開始取名字si naha glgi la這個是老人家一開始取名字就延用了
-
swa mtnaq trakis qu lalu nya ha那為什麼小米的名字卻一樣
-
ay! mtnaq kwara qu trakis baqun nasa唉!我們都知道小米的名稱是一樣的
-
awga對啊
-
aw ga trakis ga pzyux klgan ay!但是小米的種類卻很多喔
-
aw pzyux klgan nya對種類很多
-
gghap ni pagung ga, cyux kya lha uzi芭翁那邊有的品種,他們那邊也有
-
llamu nya ru ini ptnaq lalu nya他種類名稱不樣
-
薊 son ta qani hya ga sinu son ta ru就像我們這裡稱薊一樣
-
bsinu ru basaw son mamu swa ini arwa!為什我們稱薊有兩種說法
-
awga tanaq arra nya但是種類一樣的
-
ay!baqaw ta wah!gluw myan Skaru ga ma ta baq la唉!不知道我們石鹿那
-
問題是Mqnazi、Mrqwan 他們說hopa 我們說krahu問題是Mqnazi、Mrqwan 他們說的大及我們說的大
-
kuna qu qasa可能是那個
-
ʼringan keʼ nqu bnkis naha qasa ga 就是傳下來了 ini naha zngi la就是早期他們不會忘祖先所說的就是這樣傳下來了
-
ga, ana ga cyux cikayga但有一點
-
hazi na kya qu bnkis na mkahul kya i hogan ga有可能祖先所說的是從復興區來的
-
qalang Pyasa ga , baha hmswa Pyasan復興區ga,因為復興區
-
他們講的我們的krahu naha hiya ga hopa就他們說的大 他們的大
-
cikuy balay ga cpoq muci naha hiya真的很小他們是很小
-
muci laha hya may! muci ma他們的是不一樣的喔
-
yan na Mrqwan hya ga, lalaw naha pucing ita hya la像在馬里光說的骨刀我們叫骨刀
-
tnaq ta ita hya pucing ma ta ita hiya我們是一樣叫鐮刀
-
Akyan:就是gluw ru Mrqwan 不一樣馬里光與 Mqnazi就是不一樣
-
Akyan:tnubuy laha hya ga qnzyuwaw ita hya他們稱廚房我們叫廚房
-
Ciwas:tnobuy sami 我們叫廚房Kumay:tnobuy sami hiya 我們這叫廚房
-
aw nanu yani yasa ini ptnaq ru所以就是這樣的不同Kumay:nobuy 我們這叫廚房
-
Yuma:nobuy simu 你們叫廚房Kumay:tnobuy 廚房
-
swa son qnzyuwaw ga pincyuwagan i ini hmci mzyup qu phozyan rwa!kneril qu musa mtzyuwaw kya為什麼是叫廚房因這是女人工作的地方所以不能隨意進入
-
ru maki qutux qu 影片 ga有一個影片
-
rmuru khotun yaya yaya pruru khotun imi nya qasa ga媽媽把薪火推進火堆裡這個意思是
-
psbilan ta mʼubuyun薪火傳承
-
khotun 就是薪火柴堆就是堆就是薪火
-
nahu ta raral ga ini su rgan khotun ga以前在烤火沒把薪火推進去
-
mhotaw qu khotun ga uyunt qu puniq lrwa! ru ini huqil qu pinhapuy la薪火就會掉下來火就會熄滅這養煮的東西就不會熟
-
bsyaq puyun rwa sehuy ru ngahi因為要煮芋頭及地瓜要很久的時間
-
muci iyal gaga ta tayal我們的規範真的很不一樣
-
nway sita i cingi sqa binslyan ta kiy我們就在這裡傳承下去
-
aw bali yaqa nanak好又不差這個時候
-
babaw nya mwah saku ga kyalun mu Yuma ru以後要再上來的時候我會跟Yuma 說
-
aw ktey maha ni好在看如果
-
sipongi ga sipongi ma cyux blaq bway qu lbusu你有聽到說山豬要吃的果子很好
-
lungun maku ay!5-6月maha su rwa!那我就會打電話給Yuma la.我在想大月在5-6月時我就會打給Yuma了
-
5-6月 smi ku hazi si mhon hru tehuk 6月底lga5-6月我要先去放陷阱到6月底之後
-
Akyan:triqun su squ ka 6月 ga ini ksyan 在6月抓到還不會肥Kumay:ini ksyan 不會肥
-
6月底lga, wal rima qniqan 一個月 la在6月過了吃一個月的
-
6月底lga, nanu iyal su wal niqun soni qani taring msyam la吃了一個月後山豬就會開始肥了
-
ru tehuk squ 8月 balay lga, wa msyan balay sbiru直到8月之後就會很肥了
-
cyux ,baha hmswa maki qu ryax na trusu Tayal hya, hi na bzwaq ga mluw squ rayx kayal ru nniqan nha有,因為我們tayal捕獸的季節ga,有它的季節性,然後牠的肉質是跟著季,跟著牠們吃的東西是有關係的
-
ani sbiru zyuwaw qani ki這個你要記錄起來
-
nanu hiya cyux mu nngon zikang nya ru所以我在等他的時間
-
kwara qu skal nya soni qasa ga 他所說的你要好好聽打做紀錄Yuma:cyux cyux maki sqa kwara 有都在這裡
-
cyux maki psyacing qa就在這相機裡
-
ini nya baqi kmal ke theluw ga kun qu pucing la他不知道中文的意思我來解釋
-
kun hya ga ungat qu ini maku baqi son mha lmbang ke tayal我對族語ga 翻譯是沒有問題
-
Kumay:aring raral mtzyuwaw kyokay ga, yasa si 直接中文講族語rwa剛開始在教會工作時就是中文說族語啊
-
ru 族語聽族語 講中文la!yasa qu baqun mu kwara sa ini mu kongi sa在族語轉譯說中文我都知道我不會怕
-
yaqu gaga nqu ita tayal ga, maha nanu ga maha nanu yan wal su skal soni ga , iyat wal maku pongan nasa ay!只有在文化規範上就像你剛剛所說的我就沒聽過了
-
tngusu lga yasa qu niqun na bzyok qnhyun ga msyam balay qu hi nya masu ga到了季節性時節,野豬的肉吃起來肥肥的結束了
-
qasa ga iyat maku pnongan那個我還沒有聽過 我聽過lusu
-
baqun mu son maha lmusu hya ga blaq niqun bzyok qnhyun你知道有一種樹是山豬喜歡吃的
-
ini naha kyalan maha u msyam他們是不會去談論說肥
-
maniq sa lmusu qu bzyok ini naha kyalan sa山豬吃這種樹是不會去談論的
-
ana mit ru para uzi ga, mit ru para hya ga不管羊、山羌也是
-
trang balay kkiʼan qasa ga, kkiʼan qasa ga msyam blaq niqun hi nya剛開始懷孕牠的肉肥也是好吃
-
Akyan:wal nya htagun uzyuk nya lga hekang laKumay:hekang la 瘦了
-
Akyan:yaqih niqun la 不好吃了Kumay:hi nya lga lokah niqun la
-
ana kinkyahil nya lokah niqun連牠的皮吃起來硬硬的
-
maha ni msyam qasa ga niqun ga sbil iyal niqun hi nya uzi如果肥肥的吃起來會甜甜的連牠的肉也是
-
wal hmzinas qu syam nya qasa lga, yaqih niqun uzi la!lokah la!過了一段時間肉質也就不好吃了
-
qani ga qutux piyang nqu pinqbaqan這是一門學問 這是常識
-
maha ni kkiʼan qu mit ru para son nanu qu uzyuk nya像懷孕的羊及山羌那牠生的小動物要怎麼辦
-
kruma si naha ana lru ita tayal mhung mha ini naha kan ke maha nyux kkiʼan ru nyux niqun lrwa有時去放陷阱不會去看說有在懷孕及正在吃其他等
-
Yuma:uzyuk qasa baq naha biqan?那個小動物他們會給?Akyan :niqiun naha uzi 他們也會吃
-
:biqan naha bnkis?Yuma:biqan naha bnkis?他們會給老人家嗎?
-
bnkis maniq sa ini naha pqaniq lelaqi hya ma不會給孩子吃只給老人家
-
Yuma:mswa pi?為什麼?
-
kya bnkis maha ʼlaqi maniq ga baq qnkuy ma有老人家說小孩子吃會受寒的說
-
baq mrbil ru lhzyaq會發抖會發冷
-
baqun mu imi nya swa ini niqi laqi我知道說為什麼不給孩子吃
-
yasa qutux zyuwaw na psaniq Tayal也等於是一種禁忌tayal 的禁忌
-
yasa ini ga baq qnkuy son naha ga還是他們說會受寒
-
baq qnkuy na 可能是有兩個 講法la!qutux qnkuy balay qutux ga ini usa rgyax ga musa qnkuy可能有兩種說法一個是去山上會冷一個是真的會發冷
-
baqun su imi nya ra qnkuy rgyax musa syumus sa ga你知道這個意思嗎?去山上發生意外死亡
-
Akyan:可能是這兩個Yuma:pslmus 意外
-
Akyan:aw pslmus對意外
-
Yuma:nanu imi nya qasa 那個意思是什麼?Aykyan:nanu si usa pgyuwaw rgyax qasa la
-
iyat musa rgyax si usa mhuqil kya la就是直接在山上死亡了
-
Yuma:意外 lruAkyan:aw 就是兩種說法
-
kun mita ga son maha niqun uyuk na qsinuw qga baq qnkuy ma ini naha glan 的解釋及方法在我的看法他們沒有去說解釋為什麼這樣去吃出生的小動物會受寒
-
qnkuy qani hya ga 我自己想 hya ga這個是我自己的想法
-
第一個qnkuy balay ru 第二個 lga ini musa qnkuy sa rgyax第一個是會真的冷,第二個是不是在山上受寒冷
-
sazing ru qnkuy hya ga nanu yasa ru qnkuy ke nya hya lga musa klmus lma第二它的意思是在山上發生意外
-
那會變成寒性體質那會變成寒性體質
-
所以從小kwara uyuk ay! ini naha bqan sa laqi所以從小所有的剛出生的小動物就不會給小朋友吃
-
Akyan:yasa simu gaga uzi ga?你們的規範也是這樣?
-
aw uyuk ngta ga , ini balay pnqi lelaqi hyaaw uyuk ngta ga 對小雞絕對不給小孩子吃
-
aw gi bazing rwa aki mʼuyuk lay!原本是從雞蛋要孵化成小雞
-
ini naha niqi laqi bnkis qu maniq qu uyuk nya qasa ga會把這給老人家吃不會給小孩吃
-
所以mukan hya ga 他們說是致癌的一種最好的藥物所以在漢人他們說是致癌的一種最好的藥物
-
為什麼有人是uyuk na qoli si naha tami si naha prsan rwa! slokah hi ma為什麼有人會說小老鼠
-
gaga na mukan hya ay!ita tayal hiya ga那個是漢人的文化在我們泰雅族是
-
ini balay pqaniq llaqiʼ squ ʼuyuk squ qsinuw絕對不讓小孩子吃所有野生動物裡的幼胎
-
Akyan:maki gaga nya ita tayal uci我們自己有規範在
-
aw ru 就是我們剛才這樣qru uzyuk nya qasa ga就是我們剛才這樣說那幼胎
-
qnkuy qutux ra 真正的mqnkuy一個是真正的寒
-
第二種說法是usa mqnkuy rgyax第二種說法是在山上受風寒
-
imi nya ga wal su maniq musa titu qasahuy na qnaniq,yasa ungat qu rʼnguʼ su ru mtrang qu ptnaqan su qmisal lga, si su tltuʼ mhoqil kya la意思就是說你到山上去的話,因為你有吃到那東西體質會寒,你就沒有體力,萬一碰到冬天那你就在那裏凍死了
-
baha ungat lukus naha raral lru因為以前沒有衣服啊
-
Akyan:ke aw uzi ru 有可能是Kumay:aw 對
-
ay ! iyat yasa qu keʼ, qasa ga uyuk maki zik na ga ini pqniqiy llaqiAkyan:ini ay!這個講法是uzyuk 在胎裡面,不能給小孩子吃
-
wal hutaw lga, mhkni lga 就可以吃了生出來會走路了之後就可以吃了
-
niqan naha laqi lga, son naha baqun maniq tapang hya?為什麼他們知道可以吃牠的胃壁
-
Akyan:muci qu tapang nya hya ki牠的胃壁是不一樣的Kumay:muci qu tapang nya hya 牠的胃壁是不一樣的
-
那個是他的內臟 nanak sa那個只是他的內臟而已
-
nanu cingay iyal kinbaqan su ru那你的知識很多啊
-
baha ungat qu baqun nya la .si kaki rgyax rupcyuwagan nya kwara kayke bnkis rwa!
-
ktan su ga nisan mu pongan son maha u awgi tmusuw ga yasa qu niqun bzyuk ga ini si kmsyam ha就你的看法及我所聽到的山豬去吃這個樹的果子還不會先肥
-
siki 7月要到7月
-
qutux byacing niqan nya qu musuw qasa lga tʼaring msyam hi nya la.吃了那樹的果子一個月後肉才會肥
-
所以trikun su 7 lga , 是最好的時期所以在7月裝到是最好的時期
-
nanak musuw niqan nya pi bzyuk qnhyun qa?山豬只有吃這一種樹的果子嗎?
-
Kumay:pzyux kiy!很多喔!Akyna:pzyux很多
-
這個春天qga ta 春天夏天 qani ga在這個春天
-
這一季hga maha ni yan qa wal hlaki qlga, musa blaq bway nya la在這一季如果有下霜那樹的果子就會好了
-
tehuk squ 秋天以後lga, 就是bluqi la到秋天之後就是
-
Yuma:nanu qu bluqi hya?什麼是Akyan:bluqi ru
-
Ciwas:青剛櫟 不是Kumua:ryux 是青剛櫟嗎!我知道
-
Kumay:bluqi是Ciwas:闊葉什麼?
-
Ciwas:swa maku zngyan lwah!我怎麼忘記了
-
Akyan:tumaw圓圓的
-
Yuma:bluqiAkyan:san naha tmuran qasa ga
-
han, qasa rwa !han那個啦!
-
pngzyan naha tqinuw ma qa abaw nya ta nanu son naha spi?拿來種香菇的他的葉子這樣
-
sami hiya ga在我們這裡
-
nanu son myan srwa!我們拿來做什麼
-
maki sazing llamu nya bluqi qani這個樹有兩種
-
Akyan:qutux qszyu iyal kiʼan ngahuq ngahuq nya sa一種杵
-
nanu qasa hya?那個是什麼?
-
Kumay:galan myan tmuran qasa那個是我們拿來做捲線的
-
kahul rgyax qu bnkis ga, yaba ga, nyux maras muran sa ga mzimu sami iyal la.老人家或爸爸帶捲的 東西我們會高興
-
Akyan:tumaw ga tumaw 是圓的Kumay:tumaw cyux myan son qani ru
-
toro pziʼan陀螺
-
blaq kblazyun toro pziʼan hiya它的籽可以做陀螺
-
aw baqun maku knita maku對我知道我看過
-
baqun mu sa ini mu baqiy son nanu kmal我知道但我忘記那叫什麼了
-
問mama Ino問叔叔 Ino
-
Ino baqun nya kwara qhuniq ru ʼkʼman baqun nya kwara hiyaIno都知道樹及草的名稱
-
kumay:ima?誰?Akyan:植物老師 myan qta nyax sqa
-
Yuma:Ino lalu nya 他的名字叫InoAkyan:同學nya 他的同學
-
Yuma:Ino lalu nya 他的名字叫Inokumay:同學 su ga?你的同學?
-
kumay:baqun nya kwara ga?他都知道是嗎?Yuma:away! 是喔!
-
nanu i aki ta psonan ryax musa mkal hiya那我們應該排個時間去訪問他
-
aki ta pnbaq kwara pinbahu na hlahuy把山上所有植物的名稱
-
Ciwas:ana lalu mukan ana nalu tayal baqun nya kwara中文名稱及族語名稱他都知道
-
obih nya 出書 la.他快要出書了
-
Ciwas:藤類gaAkyan他的專們就是這個
-
現在是響導 na qlta現在是這裡的響導
-
obeh phtu bnrwan nya biru laobih a 他要出書喔
-
bluqi 是什麼時候 kayal nya maniq bzyuk這個樹是在什麼季節山豬會吃
-
mopuw byacin hoqan abaw秋天10月
-
10月qhya lga, niqun bzyuk qhya lga在這10月山豬就會吃了
-
niqun nya uzi ga msyam uzi ini k_yan maniq musuw qa不會像吃musuw一樣牠吃這個樹的果子也就會肥
-
Yuma:sazing qani gaˋ佑這兩種嗎?Akyan:maniq bluqi lga maniq ryux la.
-
suruw nya lga ryux lga?後面就吃 ryux 了
-
mgluw squ luqi ru ryux hiyaluqi ru ryux 是一起的起的
-
就像那個bgzil ga就像那個伯勞鳥啊!
-
yasa qu mhway kwara Skaru huhun Skaru ita qu tayal wal tmkux kwara rwa ru bun ru trikun nqu tayal la非常謝謝泰雅族skaru樹樹全推倒被雅雅族人射中拽住了
-
ru tkogan naha blaq iyal niqun cinmwan naha uzi qu bgzil qa很喜歡且也搶著要吃勞鳥的醃肉
-
ana ga ini wah qutux kawas qu bgzil qa ingat iyal但是在這一年伯勞鳥就很少來
-
ungay qu Skaru uzi kiy wal ta suqun tmutu laskaru全都砍完都沒有了
-
iyat kun mita uzi ga我也沒看到了
-
hazi wal na suqun tmiriq te qalang naha kiy!可能被其他的部落全部裝到了
-
iyat mwah kahul te bzinah qalang ga, mwah i mhngaw syaw silung ha是來河邊休息不是從別的部落來的
-
kwara sslaq naha ga, 他們會有放一個腳踏在他所有的田地他們會有放一個腳踏
-
qasa ga ptkzyat qbhniq, tbabaw son nha他是一個捕鳥器但他們叫腳踏
-
伯勞鳥 mwah tpak mhngaw lga, si nya ga hngagun na lasa伯勞鳥以為那裏是休息的地方就站在那休息
-
tpak kya kakay nya triquh la.腳放在那就被裝到了
-
所以他們也喜歡吃 plmukan所以漢人他們也喜歡吃
-
Kumay:mnwah qalang ta lgawal naha suqun maniq la來我們的部落就肥了,他們吃完了
-
mwah bih Skaru uzi ga msyam來我們石鹿部落也是肥的\
-
maniq mwah qmyuqx la.
-
ini qbzyaq misu qlga在這也不會很久
-
kulu mlaka 飛機kulu mlaka 飛機
-
misu qlga, wal ku maniq qutux sazing uzi wah!到現在我也有吃到一至兩隻喔!
-
bniq ima ?Itok rwa?誰給的Itok ?
-
skaru ga baq saku pmuhi烏心石的培育我會
-
我以前在華光的時候培育過好幾千顆我以前在華光的時候培育過好幾千顆
-
nanu 烏心石 hya?什麼是烏心石?
-
skaru烏心石
-
Akyan:yasa niqun nya bway nya牠就是吃那個果子
-
iyat baqun muya ygyax uzi qasa ?那個樹在山上不能種嗎?
-
ara rwa!mswa la!kun mita ga, hmswa ka swa si wah qmtwah qu arwa ga?那樣的話!怎麼辦!我的看法是:為什麼一直脫落的呢?
-
Akyan:rima mhuq la Kumay:aw rima mhuq la會先掉光了
-
rima mhuq qu Skaru lga, mwah qu bgzil ingat la.lga nanak sthay nanak hom伯勞鳥到了烏心石的果子也就沒了 只剩山肉桂
-
Akyan:baqun su hom ga?你知道山肉桂嗎?Kumay:aw baqun mu hom 是我知道山肉桂
-
aw nanak sthay hom qasa qu wahan nya maniq la對牠來的時候就剩山肉桂可以吃了
-
hom qasa ga glu cikay na yan cikay na rwa 山肉桂那個山肉桂有點像
-
son nanu keʼ thelu 肉桂son uzi lga肉桂中文怎麼說
-
Akyan:iyat ay!nanu son nya sa lpi?不是喔!那個要怎麼說了?
-
Akyan: hom nanu son ta ita?那個山肉桂我們要怎說?
-
你先寫hom squliq你先寫山肉桂
-
pqutay ta kya qu qnbaq我們再問認識的人
-
Ino baqun nya kwara hiyaIno他都知道
-
yan cikay na abaw nya ga, yan cikay nanu arwa soakl ga yan cikay niki它的葉子聞起來就像肉桂一樣
-
hom肉桂
-
wal naha suqun tmutu la.cyux naha se ngasal la.他們全部砍光了他們做成家裡了
-
aw niki qasa ga?對那個肉桂嗎?
-
iyat niki balay ay sa hom不是真的肉桂喔是山肉桂
-
saka syan ta qsahuy smulingSaka放在裡面拿來烤的的
-
nanak bhut musa maniq kya ungat la.只有松鼠會去吃沒有了
-
bhut ra ini wahi na byahuq uzi ay !kongun nya hogan rwa飛鼠啊,禽鳥也不來啊!因為怕被趕啊
-
nanu rwa nanu srwa bhut ga yasa mkaraw sa 電線電纜線ga所以那個松鼠會爬電纜線
-
ru sazing tmugan rwa 水管不要5吋喔要3吋半ru sazing tmugan rwa 水管不要5吋喔要3吋半
-
這麼大的水管ga, 向那個塑膠管這麼大的水管ga,向那個塑膠管
-
鋸差不多3呎高另外一端用火燒讓他弄扁鋸差不多3呎高另外一端用火燒讓他弄扁
-
另外一端口打開來放在樹上,往裡面丟半隻香蕉,牠進去吃就爬不上來。另外一端口打開來放在樹上,往裡面丟半隻香蕉,牠進去吃就爬不上來。
-
si tngan ngungu nya ga要砍掉牠的尾巴
-
慢慢抓 ru 戴手套 kyapun tunux nya la.戴手套慢慢抓牠的頭
-
Yuma:bhut?松鼠?Kumay:aw 對
-
就在圍牆上面一點就抓到了就在圍牆上面一點就抓到了
-
Ciwas:nanu qutux kmbqan mukan ru qasa那個就是和人的一個智慧
-
muhan ke cyux kya i 關西 qasa ga wahan qu nya miq a naha bhut syun naha 鐵籠子在關西有一個漢人他來送我一個裝松鼠的鐵籠子
-
不 要吃喔son saku nya他告訴我說不要吃
-
這是一個生命son qu nya他告訴我說這是一個生命
-
ini su niqi lga musa mita muhi plmukan son mu你若不吃的話,和人會來種植了,如此對他說
-
yasa qu yaqih son mu我就說那樣不好
-
nanu a suru nya aki mu i所以在後面我本來要
-
aki mu i kyapun rwa! aki mu syukan ay!kinqmugun ga pran wal mgyay la.我想拽住啦!我想反擊呢!他就急急地逃走了
-
yaqih qu kneril mwah mluw i qsgatu ma saku aki mu singun我本來要罵說女人跟來是不好的
-
ini ptnaq balay qu qalang ki qalang ru ini ptnaq balay kruma gaga nya ru sisa kya就說部落與部落間的規範都不相同
-
nanu yasa ini saku kyali mha hata mita yaba,cingay qu minqbaqab mu aring sqani所以我才一直這樣說我們去看yaba,我可從他這邊學到很多
-
minqbaqa n maku qani ga, anay maku sbiru, kya qu piyang balay pqzwan ga stway misu.我今學很多你做好紀錄然後把重要的部分傳給我
-
nanu i kyalun mu yaba maku ma maki cingay kinbaqan su ga所以我就問我爸說你有很多知識
-
cyux su sqyanux na son mu cbaqi saku ga son maku我就跟他說你還活著的時候就教我
-
e baha su si say maha nyux su sqyanux la你怎麼可以說你還活著
-
phasun cikay phasun cikay鬧著玩的
-
ini say nasa qu keʼ bnkis raral lga, aki su naha bhen l ay !aki su naha sangun la不可以這樣說在以前的老人家就會罵你打你了
-
yang qani su lokah hba qeri pinqzyu cikay kwara qu kayke nqu ita tayal要這樣說在你健康的時候盡量傳述我們所有的語料
-
Kumay:srtaw maku skaw maku galay myan sa cbaqan lelaqi kinbahan son
-
ini son maha mhuqil nyux mqyanux na不可以對著活的人說死
-
ziray misu qani hya ga, keʼ naha hya ga si naha shzyu kmal現在在這個時代說話就比較直
-
nanu yasa qu sami ka kinbahan misu qga所以現在後代的我們
-
ini simu i musa mqbaq cikay squ mong keʼ qu bnkis ga你們沒有去聽及跟老人家學習族語
-
piyang blaq na kikay qani hya,這個機會是最好的
-
nanu son misu nanu cyux ku mwah i mqbaq ru所以我現在就是來學習的啊
-
kaylaw misu ga?ana ima qu m_yan sami qa bnkis kyalun su ga, laxi say maha nyux su mqyanux我告訴妳對我們任何一個這樣的老人家不要說你還活著
-
clan su nyux mqyanux lga,qelun smi su keʼ 不行喔!你活著的時候,你不把話說出來,不行哦!
-
yani su kinlokah hga ba ta你這樣還很健康
-
Yunma;iyat ga baha mswa i phasaw ta cikay yaba maku ga tayta blaq cikay想說這樣跟爸爸鬧鬧或許好一點
-
Yuma:baha baq tʼuqu 怎麼可能會生氣Kumay:laxi se yaba aki nagi t'uqu cikay
-
yan sami ka mqyanux balay qga?像我們真的這樣活著
-
Akyan:你說 tama ru pinqzyu masu ga 找不到啦!很少你說能這樣做著去傳述找不到了很少
-
到 一個 nanu rwa!musa ta 現成 ka maha ni nanu qu 主題cyux su sbiq lrwa!ini musa ta mhung rusa maha su到一個事情只要一個主題像放陷阱給我
-
aring ta sqani ga從這個階段到結束
-
ini ga tlnga masu 我們都經過 ini ga yapit?我們都可以這樣做或者是樹上陷阱我們可以做
-
ini ga tlnga laqung mah你是說是抓雉雞的補禽器嗎 ?器嗎 ?
-
ini ga trayan qhuniq 是要用什麼工具?我們都知道ini ga trayan qhuniq 是要用什麼工具?我們都知道
-
要用說白白的這樣子做跟你說因為yaqih tunux maku mungi ku cikay要用說白白的這樣子做跟你說因為我沒辦法記得那麼多
-
ptbaqay ta rhiyal rgyax要到現場教學
-
Akyan:nanu qu 或者你要什麼?Kumay:題材主題
-
我們可以想說今天mkaraw rgyax kiy!我們可以想說爬山啊
-
ini ga musa maqun maha nyux takuy qhuniq gga ta或者是去問說這倒木
-
這個枯樹 qga nyux stmaq lrwa!ana mukan ini naha baqi ay!這個枯木倒下和人也不知道是什麼喔!
-
sami bnkis hiya ga, nanak qa lalu teluw qa ini baqiy maha ni baqun nya lalu teluw我們老人家只有中文名稱不知道如果都知道
-
qutux qutux kwara mstmaq qhuniq ga每一棵全部爛掉的樹
-
baqun myan mha qhuniaq nanu nyux stmaq qa?我們都知道我們都知道在腐爛的鳥是什麼?我們都知道
-
knita maku hiya ga在我的看法是
-
reryax mwah ku llamu ke nya ga baha mtyzuwaw ga ini kal si tzyuwaw tzyuwaw我只要來採集語料他就一直工作不會說
-
si mamu si sluy kya qu ru baha ini su pnongan keʼ ga yasa brwaniy ru你沒聽到就一直留著就寫著
-
kruma ga kyalun su yan misu qani有時像這樣你告訴他
-
nanu rwa qmihuy myan ngahi qga像我們挖這個地瓜
-
cyux kbalay nanu rwa !在做什麼啊!
-
ʼblan ngahi ga nyux msi mikuy ga在地窖放芒草時
-
aki mua maqun cikay ga ini ʼsyang uzi ru cyux si tzyuwaw我本來要問一些問題他就很安靜就一直工作
-
syukun nya kruma ke nya ay!他的話有時會顛倒喔
-
baqun mamu mong yasa la你們聽得懂就好了
-
rmaw ma ta rwa! ini ga mrraw ma ta rwa!mraw naha hiya我們說幫助他們說助幫
-
ke pi keʼ mamu mraw?這是你們的話嗎?
-
mrraw幫忙
-
mraw 那是要幫忙squliq qasa hya la那個是幫忙別人
-
mrraw ga幫忙啊
-
mraw 幫忙Kumay:幫忙
-
kruma uzi la arwa la 有些是其他kruma uzi la arwa la 有些是其他
-
你應該是說rmaw我要去幫他rmaw你應該是說rmaw我要去幫他rmaw
-
giwan cyux mwah qbaq gi因為kinhangan ta nya Gipun rwa就像來學習因為我們以前被日本照顧
-
ini su simu qbaq qlga你們不去學這個的話
-
gako son maha sa ita rwa!ke ta gipun qasa hya rwa握們說的學校是日本話
-
Akyan:gako keʼ Gipun學校是日本話Yuma:bako son maku我說的是學校(說錯)
-
Akyan:pqwasan ita tayal hiya la.我們泰雅族真的說是學校
-
bako maha hiya taring剛開始說bako(口誤)
-
pira son maku pqzyu kruma zngyan nya我跟她說好幾次有時她會忘記
-
kwara ita i keʼ tayal misu qga 大概 kun mita ga在我們所有的族與大概我看
-
大概 有obih 快一半外來語nyux 介入,因為kinhangan ta nya Gipun rwa因為我們有被日本照顧所以有快一辦外來語再介入
-
nanu yasa qu 最重要是外來語qani lga所以最重要的是這個外來語
-
musa ta skahul ke tayal qani 可以給它一個一個刪掉la可以把她刪掉了要從我們的這個族語.
-
yan simu qa nyux simu miru ka 傳承 qga像你們在寫這些傳承的
-
ke na kahul binah ga laxaw ta la外來語就可以刪掉了
-
kruma ga keʼ teluw son naha新創詞 son naha qani ga有些中文他們說的這個新創詞
-
iwal yang na tepinsyang qani ga, mama Atung ga kulu tlaka son naha rwa!像電冰箱 冷凍的盒 子
-
Yuma:aw? 對Kumay:那是形容詞
-
Kumay:ungat keʼ ita tayal hiya我們沒有那個族語
-
Akyan:因為以前沒有啊!日本時代也沒有電冰箱啊!Kumay:對
-
hmswa qu ita Tayal ga , syam ru qqulih ga tmmyun ta為什麼tayal hiya ga 肉、魚我們要用醃的
-
tmami naha lru niqun naha squ ka他們醃之後就會吃
-
ungat qu ka tenpinsyang ungat renki rwa!maki tehogan hya maki tenpinsyang在外面會有電冰箱是有電那在山上沒電就沒有電冰箱
-
kruma maki qaya tehogan ini rasi te rgyax lru ugnat lalu nya la有些在外面的東西沒有帶到山上就沒有名字
-
Yuma:awkiy rwa! 應該是Akyan:awru 對啊
-
hikoki ga ungat ita hy ga?ungat qu hikoki ki !說飛機我們沒有嗎?飛機我們沒有啊!
-
Yuma:nanu son ta ita rwa 飛機?我們飛機怎麼說?Akyan:kulu mlaka 會飛的盒子
-
Atung Yupas cinqsu slalu qasa hya ay!這應該是阿棟尤帕斯命名的
-
Yuma:kulu mlaka 飛機Akyan:iyat ay!不是喔!以前就有了
-
Kumay:kulu mlaka 飛機kulu mlaka 飛機ma
-
Ciwas:away!aring ku mwah kekong qani ga, kmluh myan qasa ga cyux pqzyu maha kulu laka ha ma hrwa!是 喔!我剛嫁到這地方時就會聽到他們在說會飛的盒子
-
nyux ku maqa kmluh ga, 我邊看那個天空qmaha me nanu qu kulu qasa baq mlaka maku ga?我就一邊收割我邊看那個天空我想說什麼是會飛的呵子?
-
awbaq kulu mlaka son naha原來他們說是飛機
-
Gipun naha ga hikoki son naha日本他們說飛機
-
這個是有傪喔這個hikoki son naha lru ita kulu mlaka lga, sazing ckaw naha la.他們就會用這個兩個名稱去使用
-
Yuma:hikoki 飛機Kumay:可以做比價或者是對比啊!
-
可是 ingat kulu mlaka可是飛機沒有
-
ana ga sazing lahuy keʼ qa ga ungat qu plilan可是這兩個名詞找不出可以對比的
-
Gipun ga hikoki sa日本是飛機
族語文章
Smangus?aw krahu qasaSmangus qani ga,Akyan:seneng kwaraseneng kwara,ungat qu Icyeh 長老 qasa lga,Ciwas:pzyux iyal ay!,Kumay:mrhuw qasa ,mama na ru kumay:Ici ay!,mama mu,mama su ga?,弟弟yaba mu,ay!mhway ga qasa,ungat la ,ungat lrwa!,nanak i sswe nya sazing cyux tthay baqaw ta musa simu mqbaq,musa sami kya, kinlaqi ru cipoq musa sami kya ga blequn sami mngon qu,blaq may son qu nya,aw yasa yang qa pkita ta la.mwah maku smok son mu,t'aring smabu 黃金水蜜桃naha rwa!,ru maniq su 黃金水蜜桃qasa ga mwah sqa kwara buq hzing,mnwah su squ zik ini huqil na qasa na ga?aw mnwah ku kya ini huqil na lokah kya nkiynanu pi!aki ghap nanu galun su?
ana nanu na kahul tarkis baha maki qu basaw ga aw ke ungat wah! cyux simu qasa hya?
Cyux sinu naha,kmal maha basaw mrwa! basaw mrwa!我有聽過basaw,是不是sxun ga hzyuci iyal son mu,sinu maha ta ita hya basaw laha hya,kmal yaya ga 那個sinu qasa ga,ke' theluw ga 薊 son su ga yaya? Kumay:iyat sinu bsinu,bsinu son naha ke theluw ga 薊,薊 aw yasa,qta 這樣krahu cikay brwan su ta,qani hazi ta muci kya brwan,薊 你用line傳給我來看,mozyay ku balay kal kwara qu tayal kya i Mawutu qasa ay! basaw son maku rwa! si mqala kwara tayal iyat naha nongan basaw iyat naha niqan uzi ka nanak irwa kahul i qwilan qasa ga 那個張新詞長老的太太 nanak hiya baq,baqun maku ma nonagn maku ma basaw qasa ga,yasa qu hyuci rwa son qu nya,sxun naha mutu hyuci ga siki se naha sbu trakis ga baqun smxu ma qasa,tayal hya ga yasa giwan yasa pagay ta la.
swa ini ptnaq syun naha lalu lpi?sini son naha basaw son mamu hya,ini ptnaq ke' qutux qututx qalang knayal na ke' nqu qalang ga,miya su nwahan qu Malepa' qasa wayay son ta ga ,palih' mha jha.baha ini t'uqu yutas hya lpi? musa t'uqu bih nya ru aki mgyay lmga,mwah qu ina la kyalun nya la ma yutas iyat yasa kiy!nyux su minsqun mong la,sami qani hya ga wayay nya ga paras son myan gi tapak ru hmiq cikay rwa! yan cikay parih ma,baha su ini krusi maniq parih son mamu la ma yutas rwa yasa gaga myan ke myan sami ha son myan,ana ga tnaq qutux ulah nya swa ini ptnaq arwa nya lalu nya yang sinu basaw hazi ringan ga,這個是老人家一開始取名字si naha glgi la,swa mtnaq trakis qu lalu nya ha ay! mtnaq kwara qu trakis baqun nasa,awga,aw ga trakis ga pzyux klgan ay!
aw pzyux klgan nya,gghap ni pagung ga,cyux kya lha uzi,llamu nya ru ini ptnaq lalu nya,薊 son ta qani hya ga sinu son ta ru,bsinu ru basaw son mamu swa ini arwa!,awga tanaq arra nya,ay! baqaw ta wah!gluw myan Skaru ga ma ta baq la,問題是Mqnazi、Mrqwan 他們說hopa 我們說krahu
kuna qu qasa,'ringan ke' nqu bnkis naha qasa ga 就是傳下來了 ini naha zngi la ga,ana ga cyux cikay hazi na kya qu bnkis na mkahul kya i hogan ga,qalang Pyasa ga ,baha hmswa Pyasan,他們講的我們的krahu naha hiya ga hopa,cikay balay ga cpoq muci naha hiya,muci laha hya may! muci ma
yan na Mrqwan hya ga,lalaw naha pucing ita hya la,tnaq ta ita hya pucing ma ta ita hiya,Akyan:就是gluw ru Mrqwan 不一樣,Akyan:tnubuy laha hya ga qnzyuwaw ita hya
Ciwas:tnobuy sami 我們叫廚房,aw nanu yani yasa ini ptnaq ru所以就是這樣的不同,Yuma:nobuy simu 你們叫廚房,Akyan:qnyuwaw ita hiya la,Kumay:qnzyuwaw maha simu,swa son qnzyuwaw ga pincyuwagan i ini hmci mzyup qu phozyan rwa!kneril qu musa mtzyuwaw kya ru maki qutux qu 影片 ga,rmuru khotun yaya yaya pruru khotun imi nya qasa ga,psbilan ta m'ubuyun
khotun 就是薪火,nahu ta raral ga ini su rgan khotun ga,mhotaw qu khotun ga uyunt qu puniq lrwa! ru ini huqil qu pinhapuy la,bsyaq puyun rwa sehuy ru ngahi,muci iyal gaga ta tayal,nway si ta i cingi sqa binslyan ta kiy,aw bali yaqa nanak,babaw nya mwah saku ga kyalun mu Yuma ru aw ktey maha ni si pongi ga sipongi ma cyux blaq bway qu lbusulungun maku ay! 5-6月maha su rwa!那我就會打電話給Yuma la. 5-6月 smi ku hazi si mhon hru tehuk 6月底lga,Akyan:triqun su squ ka 6月 ga ini ksyan 在6月抓到還不會肥,6月底lga,wal rima qniqan 一個月 la,6月底lga,nanu iyal su wal niqun sonic qani taring msyam la,ru tehuk squ 8月 balay lga,wa msyan balay sbiru,cyux baha hmswa maki qu ryax na trusu Tayal hya,hi na bzwaq ga mluw squ rayx kayal ru nniqan nha,ani sbiru zyuwaw qani ki,nanu hiya cyux mu nngon zikang nya ru,kwara qu skal nya soni qasa ga 他所說的你要好好聽打做紀錄,cyux maki psyacing qa,ini nya baqi kmal ke theluw ga kun qu pucing la,kun hya ga ungat qu ini maku baqi son mha lmbang ke tayal,Kumay:aring raral mtzyuwaw kyokay ga,yasa si 直接中文講族語rwa,ru 族語聽族語 講中文la!yasa qu baqun mu kwara sa ini mu kongi sa,yaqu gaga nqu ita tayal ga,maha nanu ga maha nanu yan wal su skal soni ga ,iyat wal maku pongan nasa ay!
tngusu lga yasa qu niqun na bzyok qnhyun ga msyam balay qu hi nya masu ga,qasa ga iyat maku pnongan,baqun mu son maha lmusu hya ga blaq niqun bzyok qnhyun,ini naha kyalan maha u msyam,maniq sa lmusu qu bzyok ini naha kyalan sa,ana mit ru para uzi ga,mit ru para hya ga
trang balay kki'an qasa ga,kki'an qasa ga msyam blaq niqun hi nya,Akyan:wal nya htagun uzyuk nya lga hekang la,Akyan:yaqih niqun la 不好吃了,ana kinkyahil nya lokah niqun,maha ni msyam qasa ga niqun ga sbil iyal niqun hi nya uzi,wal hmzinas qu syam nya qasa lga,yaqih niqun uzi la!lokah la!
qani ga qutux piyang nqu pinqbaqan,maha ni kki'an qu mit ru para son nanu qu uzyuk nya,kruma si naha ana lru ita tayal mhung mha ini naha kan ke maha nyux kki'an ru nyux niqun lrwa,Yuma:uzyuk qasa baq naha biqan?那個小動物他們會給? biqan naha bnkis? bnkis maniq sa ini naha pqaniq lelaqi hya ma,Yuma:mswa pi?Akyan:qnkuy ma,Yuma:baq qnkuy ga,kya bnkis maha 'laqi maniq ga baq qnkuy ma,baq mrbil ru lhzyaq baqun mu imi nya swa ini niqi laqi,yasa qutux zyuwaw na psaniq Tayal,yasa ini ga baq qnkuy son naha ga,baq qnkuy na 可能是有兩個 講法la!qutux qnkuy balay qutux ga ini usa rgyax ga musa qnkuy,baqun su imi nya ra qnkuy rgyax musa syumus sa ga,Akyan:可能是這兩個,Akyan:aw pslmusYuma:nanu imi nya qasa 那個意思是什麼? iyat musa rgyax si usa mhuqil kya la,Yuma:意外 lru,kun mita ga son maha niqun uyuk na qsinuw qga baq qnkuy ma ini naha glan 的解釋及方法,qnkuy qani hya ga 我自己想 hya ga,第一個qnkuy balay ru 第二個 lga ini musa qnkuy sa rgyax,sazing ru qnkuy hya ga nanu yasa ru qnkuy ke nya hya lga musa klmus lma
那會變成寒性體質,所以從小kwara uyuk ay! ini naha bqan sa laqiAkyan:yasa simu gaga uzi ga?
aw uyuk ngta ga ,ini balay pnqi lelaqi hya,aw gi bazing rwa aki m'uyuk lay!,ini naha niqi laqi bnkis qu maniq qu uyuk nya qasa ga,所以mukan hya ga 他們說是致癌的一種最好的藥物,為什麼有人是uyuk na qoli si naha tami si naha prsan rwa! slokah hi ma,gaga na mukan hya ay!ita tayal hiya ga
ini balay pqaniq llaqi' squ 'uyuk squ qsinuw,Akyan:maki gaga nya ita tayal uci,aw ru 就是我們剛才這樣qru uzyuk nya qasa ga,qnkuy qutux ra 真正的mqnkuy,第二種說法是usa mqnkuy rgyax
imi nya ga wal su maniq musa titu qasahuy na qnaniq,yasa ungat qu r'ngu' su ru mtrang qu ptnaqan su qmisal lga,si su tltu' mhoqil kya la,baha ungat lukus naha raral lru,Akyan:ke aw uzi ru 有可能是
ay ! iyat yasa qu ke',qasa ga uyuk maki zik na ga ini pqniqiy llaqi,wal hutaw lga,mhkni lga 就可以吃了,niqan naha laqi lga,son naha baqun maniq tapang hya?,Akyan:muci qu tapang nya hya ki牠的胃壁是不一樣的,那個是他的內臟 nanak sa,nanu cingay iyal kinbaqan su ru,baha ungat qu baqun nya la .si kaki rgyax ru ktan su ga nisan mu pongan son maha u awgi tmusuw ga yasa qu niqun bzyuk ga ini si kmsyam ha ,siki 7月,qutux byacing niqan nya qu musuw qasa lga t'aring msyam hi nya la.
所以trikun su 7 lga ,是最好的時期,nanak musuw niqan nya pi bzyuk qnhyun qa?Kumay:pzyux kiy!
這個春天qga ta 春天夏天 qani ga,這一季hga maha ni yan qa wal hlaki qlga,musa blaq bway nya la,tehuk squ 秋天以後lga,就是bluqi la,Yuma:nanu qu bluqi hya?什麼是Ciwas:青剛櫟 不是
Kumay:bluqi,Ciwas:swa maku zngyan lwah! Akyan:tumaw ,Kumay:tumaw ga,Kumay:ma nanu qu bluqi pi qasa? Yuma:bluqi,han,qasa rwa ! pngzyan naha tqinuw ma qa abaw nya ta nanu son naha spi?sami hiya ga,nanu son myan srwa! maki sazing llamu nya bluqi qani,Akyan:qutux qszyu iyal ki'an ngahuq ngahuq nya sa,nanu qasa hya? Kumay:galan myan tmuran qasa,kahul rgyax qu bnkis ga,yaba ga,nyux maras muran sa ga mzimu sami iyal la.,Akyan:tumaw ga tumaw 是圓的
toro pzi'an blaq kblazyun toro pzi'an hiya,aw baqun maku knita maku ,baqun mu sa ini mu baqiy son nanu kmal問mama Ino,Ino baqun nya kwara qhuniq ru 'k'man baqun nya kwara hiya
kumay:ima?誰?,Yuma:Ino lalu nya 他的名字叫Ino,Yuma:Ino lalu nya 他的名字叫Ino,kumay:baqun nya kwara ga?他都知道是嗎?,nanu i aki ta psonan ryax musa mkal hiya,aki ta pnbaq kwara pinbahu na hlahuy,Ciwas:ana lalu mukan ana nalu tayal baqun nya kwara
obih nya 出書 la.Ciwas:藤類ga,現在是響導 na qlta,obeh phtu bnrwan nya biru la,bluqi 是什麼時候 kayal nya maniq bzyuk,mopuw byacin hoqan abaw10月qhya lga,niqun bzyuk qhya lga,niqun nya uzi ga msyam uzi ini k_yan maniq musuw qa,Yuma:sazing qani gaˋ佑這兩種嗎?suruw nya lga ryux lga? mgluw squ luqi ru ryux hiya,就像那個bgzil ga,yasa qu mhway kwara Skaru huhun Skaru ita qu,tayal wal tmkux kwara rwa ru bun ru trikun nqu tayal la,ru tkogan naha blaq iyal niqun cinmwan,naha uzi qu bgzil qa,ana ga ini wah qutux kawas qu bgzil qa ingat iyalungay qu Skaru uzi kiy wal ta suqun tmutu la,iyat kun mita uzi ga,hazi wal na suqun tmiriq te qalang naha kiy! iyat mwah kahul te bzinah qalang ga, mwah i mhngaw syaw silung ha,kwara sslaq naha ga,他們會有放一個腳踏,qasa ga ptkzyat qbhniq, tbabaw son nha,伯勞鳥 mwah tpak mhngaw lga,si nya ga hngagun na lasa tpak kya kakay nya triquh la.,所以他們也喜歡吃 plmukan,Kumay:mnwah qalang ta lgawal naha suqun maniq la,Kumay :mwah te ita qa lga ungat la,mwah bih Skaru uzi ga msyam,maniq mwah qmyuqx la.,ini qbzyaq misu qlga,kulu mlaka misu qlga,wal ku maniq qutux sazing uzi wah!
bniq ima ?Itok rwa? skaru ga baq saku pmuhi,我以前在華光的時候培育過好幾千顆,nanu 烏心石 hya? Skaru,Akyan:yasa niqun nya bway nya,iyat baqun muya ygyax uzi qasa ?ara rwa!mswa la!kun mita ga,hmswa ka swa si wah qmtwah qu arwa ga? Akyan:rima mhuq la Kumay:aw rima mhuq la,rima mhuq qu Skaru lga,mwah qu bgzil ingat la.lga nanak sthay nanak hom,Akyan:baqun su hom ga?你知道山肉桂嗎? aw nanak sthay hom qasa qu wahan nya maniq la,hom qasa ga glu cikay na yan cikay na rwa 山肉桂,son nanu ke' thelu 肉桂son uzi lga ,Akyan:iyat ay!nanu son nya sa lpi?
Akyan: hom nanu son ta ita? 你先寫hom squliq pqutay ta kya qu qnbaq,Ino baqun nya kwara hiya
yan cikay na abaw nya ga, yan cikay nanu arwa soakl ga yan cikay niki hom wal naha suqun tmutu la.cyux naha se ngasal la.aw niki qasa ga?iyat niki balay ay sa hom,saka syan ta qsahuy smuling nanak bhut musa maniq kya ungat la.,bhut ra ini wahi na byahuq uzi ay !kongun nya hogan rwa
nanu rwa nanu srwa bhut ga yasa mkaraw sa 電線電纜線ga,ru sazing tmugan rwa 水管不要5吋喔要3吋半這麼大的水管ga,向那個塑膠管鋸差不多3呎高另外一端用火燒讓他弄扁
另外一端口打開來放在樹上,往裡面丟半隻香蕉,牠進去吃就爬不上來。
si tngan ngungu nya ga,慢慢抓 ru 戴手套 kyapun tunux nya la. Yuma:bhut?就在圍牆上面一點就抓到了,Ciwas:nanu qutux kmbqan mukan ru qasa,muhan ke cyux kya i 關西 qasa ga wahan qu nya miq a naha bhut syun naha 鐵籠子,不要吃喔son saku nya
這是一個生命son qu nya,ini su niqi lga musa mita muhi plmukan son mu,yasa qu yaqih son mu
nanu a suru nya aki mu I aki mu i kyapun rwa! aki mu syukan ay!kinqmugun ga pran wal mgyay la.
yaqih qu kneril mwah mluw i qsgatu ma saku aki mu singun,ini ptnaq balay qu qalang ki qalang ru ini ptnaq balay kruma gaga nya ru sisa kya,nanu yasa ini saku kyali mha hata mita yaba cingay qu minqbaqab mu aring sqani,minqbaqa n maku qani ga,anay maku sbiru,kya qu piyang balay pqzwan ga stway misu.nanu i kyalun mu yaba maku ma maki cingay kinbaqan su ga,cyux su sqyanux na son mu cbaqi saku ga son maku e baha su si say maha nyux su sqyanux la,phasun cikay phasun cikay
ini say nasa qu ke' bnkis raral lga,aki su naha bhen l ay !aki su naha sangun la ,yang qani su lokah hba qeri pinqzyu cikay kwara qu kayke nqu ita tayal,Yuma:aw ke' su qani hya 你的話是對的,ini son maha mhuqil nyux mqyanux na ziray misu qani hya ga,ke' naha hya ga si naha shzyu kmal,nanu yasa qu sami ka kinbahan misu qga ,ini simu i musa mqbaq cikay squ mong ke' qu bnkis ga,piyang blaq na kikay qani hya, nanu son misu nanu cyux ku mwah i mqbaq ru kaylaw misu ga?ana ima qu m_yan sami qa bnkis kyalun su ga,laxi say maha nyux su mqyanux,clan su nyux mqyanux lgaqelun smi su ke' 不行喔! kayal mha: yani su kinlokah hga ba ta.Yunma:iyat ga baha mswa i phasaw ta cikay yaba maku ga tayta blaq cikay,Yuma:baha baq t'uqu 怎麼可能會生氣yan sami ka mqyanux balay qga?,Akyan:你說 tama ru pinqzyu masu ga 找不到啦!很少到一個 nanu rwa!musa ta 現成 ka maha ni nanu qu 主題cyux su sbiq lrwa!ini musa ta mhung rusa maha su aring ta sqani ga
ini ga tlnga masu 我們都經過 ini ga yapit?我們都可以這樣做,ini ga tlnga laqung mah你是
ini ga trayan qhuniq 是要用什麼工具?我們都知道要用說白白的這樣子做跟你說因為yaqih tunux maku mungi ku cikay,ptbaqay ta rhiyal rgyax,Akyan:nanu qu 或者你要什麼?我們可以想說今天mkaraw rgyax kiy! ini ga musa maqun maha nyux takuy qhuniq gga ta,這個枯樹 qga nyux stmaq lrwa!ana mukan ini naha baqi ay! sami bnkis hiya ga,nanak qa lalu teluw qa ini baqiy maha ni baqun nya lalu teluw qutux qutux kwara mstmaq qhuniq ga,baqun myan mha qhuniaq nanu nyux stmaq qa?我們都知道knita maku hiya ga reryax mwah ku llamu ke nya ga baha mtyzuwaw ga ini kal si tzyuwaw tzyuwaw,si mamu si sluy kya qu ru baha ini su pnongan ke' ga yasa brwaniy ru
kruma ga kyalun su yan misu qani,nanu rwa qmihuy myan ngahi qga ,cyux kbalay nanu rwa !
'blan ngahi ga nyux msi mikuy ga,aki mua maqun cikay ga ini 'syang uzi ru cyux si tzyuwaw
syukun nya kruma ke nya ay! baqun mamu mong yasa la,rmaw ma ta rwa! ini ga mrraw ma ta rwa!mraw naha hiya,ke pi ke' mamu mraw?mrraw,mraw 那是要幫忙squliq qasa hya la,mrraw ga,mraw 幫忙kruma uzi la arwa la 有些是其他,你應該是說rmaw我要去幫他rmaw
rmaw,giwan cyux mwah qbaq gi因為kinhangan ta nya Gipun rwa,ini su simu qbaq qlga,gako son maha sa ita rwa!ke ta gipun qasa hya rwa,Akyan:gako ke' Gipun學校是日本話,Akyan:pqwasan ita tayal hiya la. bako maha hiya taring,pira son maku pqzyu kruma zngyan nya
kwara ita i ke' tayal misu qga 大概 kun mita ga,大概有obih 快一半外來語nyux 介入,因為kinhangan ta nya Gipun rwa,nanu yasa qu 最重要是外來語qani lga,musa ta skahul ke tayal qani 可以給它一個一個刪掉la,yan simu qa nyux simu miru ka 傳承 qga,ke na kahul binah ga laxaw ta la,kruma ga ke' teluw son naha新創詞 son naha qani ga,iwal yang na tepinsyang qani ga,mama Atung ga kulu tlaka son naha rwa! Yuma:aw? 對,Kumay:ungat ke' ita tayal hiya,Yuma:mhani syun ta lalu kulu tlaka,Akyan:ungat,Akyan:因為以前沒有啊!日本時代也沒有電冰箱啊! hmswa qu ita Tayal ga ,syam ru qqulih ga tmmyun ta,tmami naha lru niqun naha squ ka
ungat qu ka tenpinsyang ungat renki rwa!maki tehogan hya maki tenpinsyang
kruma maki qaya tehogan ini rasi te rgyax lru ugnat lalu nya la,Yuma:awkiy rwa! 應該是,hikoki ga ungat ita hy ga?ungat qu hikoki ki ! Yuma:nanu son ta ita rwa 飛機?我們飛機怎麼說?
Atung Yupas cinqsu slalu qasa hya ay!,Yuma:kulu mlaka
Kumay:kulu mlaka ,Akyan:aw nkis yaya maku ru i kmama kmal na ga, 在40 50年代rima son naha kulu mlaka la. Ciwas:away!aring ku mwah kekong qani ga,kmluh myan qasa ga cyux pqzyu maha kulu laka ha ma hrwa! nyux ku maqa kmluh ga,我邊看那個天空qmaha me nanu qu kulu qasa baq mlaka maku ga? awbaq kulu mlaka son naha Gipun naha ga hikoki son naha,這個是有傪喔這個hikoki son naha lru ita kulu mlaka lga,sazing ckaw naha la.
Yuma:hikoki 飛機,可是 ingat kulu mlaka,ana ga sazing lahuy ke' qa ga ungat qu plilan,Gipun ga hikoki sa.
ana nanu na kahul tarkis baha maki qu basaw ga aw ke ungat wah! cyux simu qasa hya?
Cyux sinu naha,kmal maha basaw mrwa! basaw mrwa!我有聽過basaw,是不是sxun ga hzyuci iyal son mu,sinu maha ta ita hya basaw laha hya,kmal yaya ga 那個sinu qasa ga,ke' theluw ga 薊 son su ga yaya? Kumay:iyat sinu bsinu,bsinu son naha ke theluw ga 薊,薊 aw yasa,qta 這樣krahu cikay brwan su ta,qani hazi ta muci kya brwan,薊 你用line傳給我來看,mozyay ku balay kal kwara qu tayal kya i Mawutu qasa ay! basaw son maku rwa! si mqala kwara tayal iyat naha nongan basaw iyat naha niqan uzi ka nanak irwa kahul i qwilan qasa ga 那個張新詞長老的太太 nanak hiya baq,baqun maku ma nonagn maku ma basaw qasa ga,yasa qu hyuci rwa son qu nya,sxun naha mutu hyuci ga siki se naha sbu trakis ga baqun smxu ma qasa,tayal hya ga yasa giwan yasa pagay ta la.
swa ini ptnaq syun naha lalu lpi?sini son naha basaw son mamu hya,ini ptnaq ke' qutux qututx qalang knayal na ke' nqu qalang ga,miya su nwahan qu Malepa' qasa wayay son ta ga ,palih' mha jha.baha ini t'uqu yutas hya lpi? musa t'uqu bih nya ru aki mgyay lmga,mwah qu ina la kyalun nya la ma yutas iyat yasa kiy!nyux su minsqun mong la,sami qani hya ga wayay nya ga paras son myan gi tapak ru hmiq cikay rwa! yan cikay parih ma,baha su ini krusi maniq parih son mamu la ma yutas rwa yasa gaga myan ke myan sami ha son myan,ana ga tnaq qutux ulah nya swa ini ptnaq arwa nya lalu nya yang sinu basaw hazi ringan ga,這個是老人家一開始取名字si naha glgi la,swa mtnaq trakis qu lalu nya ha ay! mtnaq kwara qu trakis baqun nasa,awga,aw ga trakis ga pzyux klgan ay!
aw pzyux klgan nya,gghap ni pagung ga,cyux kya lha uzi,llamu nya ru ini ptnaq lalu nya,薊 son ta qani hya ga sinu son ta ru,bsinu ru basaw son mamu swa ini arwa!,awga tanaq arra nya,ay! baqaw ta wah!gluw myan Skaru ga ma ta baq la,問題是Mqnazi、Mrqwan 他們說hopa 我們說krahu
kuna qu qasa,'ringan ke' nqu bnkis naha qasa ga 就是傳下來了 ini naha zngi la ga,ana ga cyux cikay hazi na kya qu bnkis na mkahul kya i hogan ga,qalang Pyasa ga ,baha hmswa Pyasan,他們講的我們的krahu naha hiya ga hopa,cikay balay ga cpoq muci naha hiya,muci laha hya may! muci ma
yan na Mrqwan hya ga,lalaw naha pucing ita hya la,tnaq ta ita hya pucing ma ta ita hiya,Akyan:就是gluw ru Mrqwan 不一樣,Akyan:tnubuy laha hya ga qnzyuwaw ita hya
Ciwas:tnobuy sami 我們叫廚房,aw nanu yani yasa ini ptnaq ru所以就是這樣的不同,Yuma:nobuy simu 你們叫廚房,Akyan:qnyuwaw ita hiya la,Kumay:qnzyuwaw maha simu,swa son qnzyuwaw ga pincyuwagan i ini hmci mzyup qu phozyan rwa!kneril qu musa mtzyuwaw kya ru maki qutux qu 影片 ga,rmuru khotun yaya yaya pruru khotun imi nya qasa ga,psbilan ta m'ubuyun
khotun 就是薪火,nahu ta raral ga ini su rgan khotun ga,mhotaw qu khotun ga uyunt qu puniq lrwa! ru ini huqil qu pinhapuy la,bsyaq puyun rwa sehuy ru ngahi,muci iyal gaga ta tayal,nway si ta i cingi sqa binslyan ta kiy,aw bali yaqa nanak,babaw nya mwah saku ga kyalun mu Yuma ru aw ktey maha ni si pongi ga sipongi ma cyux blaq bway qu lbusulungun maku ay! 5-6月maha su rwa!那我就會打電話給Yuma la. 5-6月 smi ku hazi si mhon hru tehuk 6月底lga,Akyan:triqun su squ ka 6月 ga ini ksyan 在6月抓到還不會肥,6月底lga,wal rima qniqan 一個月 la,6月底lga,nanu iyal su wal niqun sonic qani taring msyam la,ru tehuk squ 8月 balay lga,wa msyan balay sbiru,cyux baha hmswa maki qu ryax na trusu Tayal hya,hi na bzwaq ga mluw squ rayx kayal ru nniqan nha,ani sbiru zyuwaw qani ki,nanu hiya cyux mu nngon zikang nya ru,kwara qu skal nya soni qasa ga 他所說的你要好好聽打做紀錄,cyux maki psyacing qa,ini nya baqi kmal ke theluw ga kun qu pucing la,kun hya ga ungat qu ini maku baqi son mha lmbang ke tayal,Kumay:aring raral mtzyuwaw kyokay ga,yasa si 直接中文講族語rwa,ru 族語聽族語 講中文la!yasa qu baqun mu kwara sa ini mu kongi sa,yaqu gaga nqu ita tayal ga,maha nanu ga maha nanu yan wal su skal soni ga ,iyat wal maku pongan nasa ay!
tngusu lga yasa qu niqun na bzyok qnhyun ga msyam balay qu hi nya masu ga,qasa ga iyat maku pnongan,baqun mu son maha lmusu hya ga blaq niqun bzyok qnhyun,ini naha kyalan maha u msyam,maniq sa lmusu qu bzyok ini naha kyalan sa,ana mit ru para uzi ga,mit ru para hya ga
trang balay kki'an qasa ga,kki'an qasa ga msyam blaq niqun hi nya,Akyan:wal nya htagun uzyuk nya lga hekang la,Akyan:yaqih niqun la 不好吃了,ana kinkyahil nya lokah niqun,maha ni msyam qasa ga niqun ga sbil iyal niqun hi nya uzi,wal hmzinas qu syam nya qasa lga,yaqih niqun uzi la!lokah la!
qani ga qutux piyang nqu pinqbaqan,maha ni kki'an qu mit ru para son nanu qu uzyuk nya,kruma si naha ana lru ita tayal mhung mha ini naha kan ke maha nyux kki'an ru nyux niqun lrwa,Yuma:uzyuk qasa baq naha biqan?那個小動物他們會給? biqan naha bnkis? bnkis maniq sa ini naha pqaniq lelaqi hya ma,Yuma:mswa pi?Akyan:qnkuy ma,Yuma:baq qnkuy ga,kya bnkis maha 'laqi maniq ga baq qnkuy ma,baq mrbil ru lhzyaq baqun mu imi nya swa ini niqi laqi,yasa qutux zyuwaw na psaniq Tayal,yasa ini ga baq qnkuy son naha ga,baq qnkuy na 可能是有兩個 講法la!qutux qnkuy balay qutux ga ini usa rgyax ga musa qnkuy,baqun su imi nya ra qnkuy rgyax musa syumus sa ga,Akyan:可能是這兩個,Akyan:aw pslmusYuma:nanu imi nya qasa 那個意思是什麼? iyat musa rgyax si usa mhuqil kya la,Yuma:意外 lru,kun mita ga son maha niqun uyuk na qsinuw qga baq qnkuy ma ini naha glan 的解釋及方法,qnkuy qani hya ga 我自己想 hya ga,第一個qnkuy balay ru 第二個 lga ini musa qnkuy sa rgyax,sazing ru qnkuy hya ga nanu yasa ru qnkuy ke nya hya lga musa klmus lma
那會變成寒性體質,所以從小kwara uyuk ay! ini naha bqan sa laqiAkyan:yasa simu gaga uzi ga?
aw uyuk ngta ga ,ini balay pnqi lelaqi hya,aw gi bazing rwa aki m'uyuk lay!,ini naha niqi laqi bnkis qu maniq qu uyuk nya qasa ga,所以mukan hya ga 他們說是致癌的一種最好的藥物,為什麼有人是uyuk na qoli si naha tami si naha prsan rwa! slokah hi ma,gaga na mukan hya ay!ita tayal hiya ga
ini balay pqaniq llaqi' squ 'uyuk squ qsinuw,Akyan:maki gaga nya ita tayal uci,aw ru 就是我們剛才這樣qru uzyuk nya qasa ga,qnkuy qutux ra 真正的mqnkuy,第二種說法是usa mqnkuy rgyax
imi nya ga wal su maniq musa titu qasahuy na qnaniq,yasa ungat qu r'ngu' su ru mtrang qu ptnaqan su qmisal lga,si su tltu' mhoqil kya la,baha ungat lukus naha raral lru,Akyan:ke aw uzi ru 有可能是
ay ! iyat yasa qu ke',qasa ga uyuk maki zik na ga ini pqniqiy llaqi,wal hutaw lga,mhkni lga 就可以吃了,niqan naha laqi lga,son naha baqun maniq tapang hya?,Akyan:muci qu tapang nya hya ki牠的胃壁是不一樣的,那個是他的內臟 nanak sa,nanu cingay iyal kinbaqan su ru,baha ungat qu baqun nya la .si kaki rgyax ru ktan su ga nisan mu pongan son maha u awgi tmusuw ga yasa qu niqun bzyuk ga ini si kmsyam ha ,siki 7月,qutux byacing niqan nya qu musuw qasa lga t'aring msyam hi nya la.
所以trikun su 7 lga ,是最好的時期,nanak musuw niqan nya pi bzyuk qnhyun qa?Kumay:pzyux kiy!
這個春天qga ta 春天夏天 qani ga,這一季hga maha ni yan qa wal hlaki qlga,musa blaq bway nya la,tehuk squ 秋天以後lga,就是bluqi la,Yuma:nanu qu bluqi hya?什麼是Ciwas:青剛櫟 不是
Kumay:bluqi,Ciwas:swa maku zngyan lwah! Akyan:tumaw ,Kumay:tumaw ga,Kumay:ma nanu qu bluqi pi qasa? Yuma:bluqi,han,qasa rwa ! pngzyan naha tqinuw ma qa abaw nya ta nanu son naha spi?sami hiya ga,nanu son myan srwa! maki sazing llamu nya bluqi qani,Akyan:qutux qszyu iyal ki'an ngahuq ngahuq nya sa,nanu qasa hya? Kumay:galan myan tmuran qasa,kahul rgyax qu bnkis ga,yaba ga,nyux maras muran sa ga mzimu sami iyal la.,Akyan:tumaw ga tumaw 是圓的
toro pzi'an blaq kblazyun toro pzi'an hiya,aw baqun maku knita maku ,baqun mu sa ini mu baqiy son nanu kmal問mama Ino,Ino baqun nya kwara qhuniq ru 'k'man baqun nya kwara hiya
kumay:ima?誰?,Yuma:Ino lalu nya 他的名字叫Ino,Yuma:Ino lalu nya 他的名字叫Ino,kumay:baqun nya kwara ga?他都知道是嗎?,nanu i aki ta psonan ryax musa mkal hiya,aki ta pnbaq kwara pinbahu na hlahuy,Ciwas:ana lalu mukan ana nalu tayal baqun nya kwara
obih nya 出書 la.Ciwas:藤類ga,現在是響導 na qlta,obeh phtu bnrwan nya biru la,bluqi 是什麼時候 kayal nya maniq bzyuk,mopuw byacin hoqan abaw10月qhya lga,niqun bzyuk qhya lga,niqun nya uzi ga msyam uzi ini k_yan maniq musuw qa,Yuma:sazing qani gaˋ佑這兩種嗎?suruw nya lga ryux lga? mgluw squ luqi ru ryux hiya,就像那個bgzil ga,yasa qu mhway kwara Skaru huhun Skaru ita qu,tayal wal tmkux kwara rwa ru bun ru trikun nqu tayal la,ru tkogan naha blaq iyal niqun cinmwan,naha uzi qu bgzil qa,ana ga ini wah qutux kawas qu bgzil qa ingat iyalungay qu Skaru uzi kiy wal ta suqun tmutu la,iyat kun mita uzi ga,hazi wal na suqun tmiriq te qalang naha kiy! iyat mwah kahul te bzinah qalang ga, mwah i mhngaw syaw silung ha,kwara sslaq naha ga,他們會有放一個腳踏,qasa ga ptkzyat qbhniq, tbabaw son nha,伯勞鳥 mwah tpak mhngaw lga,si nya ga hngagun na lasa tpak kya kakay nya triquh la.,所以他們也喜歡吃 plmukan,Kumay:mnwah qalang ta lgawal naha suqun maniq la,Kumay :mwah te ita qa lga ungat la,mwah bih Skaru uzi ga msyam,maniq mwah qmyuqx la.,ini qbzyaq misu qlga,kulu mlaka misu qlga,wal ku maniq qutux sazing uzi wah!
bniq ima ?Itok rwa? skaru ga baq saku pmuhi,我以前在華光的時候培育過好幾千顆,nanu 烏心石 hya? Skaru,Akyan:yasa niqun nya bway nya,iyat baqun muya ygyax uzi qasa ?ara rwa!mswa la!kun mita ga,hmswa ka swa si wah qmtwah qu arwa ga? Akyan:rima mhuq la Kumay:aw rima mhuq la,rima mhuq qu Skaru lga,mwah qu bgzil ingat la.lga nanak sthay nanak hom,Akyan:baqun su hom ga?你知道山肉桂嗎? aw nanak sthay hom qasa qu wahan nya maniq la,hom qasa ga glu cikay na yan cikay na rwa 山肉桂,son nanu ke' thelu 肉桂son uzi lga ,Akyan:iyat ay!nanu son nya sa lpi?
Akyan: hom nanu son ta ita? 你先寫hom squliq pqutay ta kya qu qnbaq,Ino baqun nya kwara hiya
yan cikay na abaw nya ga, yan cikay nanu arwa soakl ga yan cikay niki hom wal naha suqun tmutu la.cyux naha se ngasal la.aw niki qasa ga?iyat niki balay ay sa hom,saka syan ta qsahuy smuling nanak bhut musa maniq kya ungat la.,bhut ra ini wahi na byahuq uzi ay !kongun nya hogan rwa
nanu rwa nanu srwa bhut ga yasa mkaraw sa 電線電纜線ga,ru sazing tmugan rwa 水管不要5吋喔要3吋半這麼大的水管ga,向那個塑膠管鋸差不多3呎高另外一端用火燒讓他弄扁
另外一端口打開來放在樹上,往裡面丟半隻香蕉,牠進去吃就爬不上來。
si tngan ngungu nya ga,慢慢抓 ru 戴手套 kyapun tunux nya la. Yuma:bhut?就在圍牆上面一點就抓到了,Ciwas:nanu qutux kmbqan mukan ru qasa,muhan ke cyux kya i 關西 qasa ga wahan qu nya miq a naha bhut syun naha 鐵籠子,不要吃喔son saku nya
這是一個生命son qu nya,ini su niqi lga musa mita muhi plmukan son mu,yasa qu yaqih son mu
nanu a suru nya aki mu I aki mu i kyapun rwa! aki mu syukan ay!kinqmugun ga pran wal mgyay la.
yaqih qu kneril mwah mluw i qsgatu ma saku aki mu singun,ini ptnaq balay qu qalang ki qalang ru ini ptnaq balay kruma gaga nya ru sisa kya,nanu yasa ini saku kyali mha hata mita yaba cingay qu minqbaqab mu aring sqani,minqbaqa n maku qani ga,anay maku sbiru,kya qu piyang balay pqzwan ga stway misu.nanu i kyalun mu yaba maku ma maki cingay kinbaqan su ga,cyux su sqyanux na son mu cbaqi saku ga son maku e baha su si say maha nyux su sqyanux la,phasun cikay phasun cikay
ini say nasa qu ke' bnkis raral lga,aki su naha bhen l ay !aki su naha sangun la ,yang qani su lokah hba qeri pinqzyu cikay kwara qu kayke nqu ita tayal,Yuma:aw ke' su qani hya 你的話是對的,ini son maha mhuqil nyux mqyanux na ziray misu qani hya ga,ke' naha hya ga si naha shzyu kmal,nanu yasa qu sami ka kinbahan misu qga ,ini simu i musa mqbaq cikay squ mong ke' qu bnkis ga,piyang blaq na kikay qani hya, nanu son misu nanu cyux ku mwah i mqbaq ru kaylaw misu ga?ana ima qu m_yan sami qa bnkis kyalun su ga,laxi say maha nyux su mqyanux,clan su nyux mqyanux lgaqelun smi su ke' 不行喔! kayal mha: yani su kinlokah hga ba ta.Yunma:iyat ga baha mswa i phasaw ta cikay yaba maku ga tayta blaq cikay,Yuma:baha baq t'uqu 怎麼可能會生氣yan sami ka mqyanux balay qga?,Akyan:你說 tama ru pinqzyu masu ga 找不到啦!很少到一個 nanu rwa!musa ta 現成 ka maha ni nanu qu 主題cyux su sbiq lrwa!ini musa ta mhung rusa maha su aring ta sqani ga
ini ga tlnga masu 我們都經過 ini ga yapit?我們都可以這樣做,ini ga tlnga laqung mah你是
ini ga trayan qhuniq 是要用什麼工具?我們都知道要用說白白的這樣子做跟你說因為yaqih tunux maku mungi ku cikay,ptbaqay ta rhiyal rgyax,Akyan:nanu qu 或者你要什麼?我們可以想說今天mkaraw rgyax kiy! ini ga musa maqun maha nyux takuy qhuniq gga ta,這個枯樹 qga nyux stmaq lrwa!ana mukan ini naha baqi ay! sami bnkis hiya ga,nanak qa lalu teluw qa ini baqiy maha ni baqun nya lalu teluw qutux qutux kwara mstmaq qhuniq ga,baqun myan mha qhuniaq nanu nyux stmaq qa?我們都知道knita maku hiya ga reryax mwah ku llamu ke nya ga baha mtyzuwaw ga ini kal si tzyuwaw tzyuwaw,si mamu si sluy kya qu ru baha ini su pnongan ke' ga yasa brwaniy ru
kruma ga kyalun su yan misu qani,nanu rwa qmihuy myan ngahi qga ,cyux kbalay nanu rwa !
'blan ngahi ga nyux msi mikuy ga,aki mua maqun cikay ga ini 'syang uzi ru cyux si tzyuwaw
syukun nya kruma ke nya ay! baqun mamu mong yasa la,rmaw ma ta rwa! ini ga mrraw ma ta rwa!mraw naha hiya,ke pi ke' mamu mraw?mrraw,mraw 那是要幫忙squliq qasa hya la,mrraw ga,mraw 幫忙kruma uzi la arwa la 有些是其他,你應該是說rmaw我要去幫他rmaw
rmaw,giwan cyux mwah qbaq gi因為kinhangan ta nya Gipun rwa,ini su simu qbaq qlga,gako son maha sa ita rwa!ke ta gipun qasa hya rwa,Akyan:gako ke' Gipun學校是日本話,Akyan:pqwasan ita tayal hiya la. bako maha hiya taring,pira son maku pqzyu kruma zngyan nya
kwara ita i ke' tayal misu qga 大概 kun mita ga,大概有obih 快一半外來語nyux 介入,因為kinhangan ta nya Gipun rwa,nanu yasa qu 最重要是外來語qani lga,musa ta skahul ke tayal qani 可以給它一個一個刪掉la,yan simu qa nyux simu miru ka 傳承 qga,ke na kahul binah ga laxaw ta la,kruma ga ke' teluw son naha新創詞 son naha qani ga,iwal yang na tepinsyang qani ga,mama Atung ga kulu tlaka son naha rwa! Yuma:aw? 對,Kumay:ungat ke' ita tayal hiya,Yuma:mhani syun ta lalu kulu tlaka,Akyan:ungat,Akyan:因為以前沒有啊!日本時代也沒有電冰箱啊! hmswa qu ita Tayal ga ,syam ru qqulih ga tmmyun ta,tmami naha lru niqun naha squ ka
ungat qu ka tenpinsyang ungat renki rwa!maki tehogan hya maki tenpinsyang
kruma maki qaya tehogan ini rasi te rgyax lru ugnat lalu nya la,Yuma:awkiy rwa! 應該是,hikoki ga ungat ita hy ga?ungat qu hikoki ki ! Yuma:nanu son ta ita rwa 飛機?我們飛機怎麼說?
Atung Yupas cinqsu slalu qasa hya ay!,Yuma:kulu mlaka
Kumay:kulu mlaka ,Akyan:aw nkis yaya maku ru i kmama kmal na ga, 在40 50年代rima son naha kulu mlaka la. Ciwas:away!aring ku mwah kekong qani ga,kmluh myan qasa ga cyux pqzyu maha kulu laka ha ma hrwa! nyux ku maqa kmluh ga,我邊看那個天空qmaha me nanu qu kulu qasa baq mlaka maku ga? awbaq kulu mlaka son naha Gipun naha ga hikoki son naha,這個是有傪喔這個hikoki son naha lru ita kulu mlaka lga,sazing ckaw naha la.
Yuma:hikoki 飛機,可是 ingat kulu mlaka,ana ga sazing lahuy ke' qa ga ungat qu plilan,Gipun ga hikoki sa.
中文文章
司馬庫斯?對那個大的,這個司馬庫斯,那個Icyeh 長老不在了都是年輕人了,都是年輕人是很多喔! 那個頭目她的叔叔Akyan;Icyeh,我的叔叔你的叔叔是嗎?我爸爸的弟弟唉!他人很好,不在了!不在了啊!他只剩兩個弟弟了不知道你們是否互相認識,當我年輕時去那裏他很用心接待我他跟我說我們這樣見面很好我就回說我聞香而來,那時剛在套黃金水蜜桃的袋紙當你吃那個黃金水蜜桃時嘴巴都是它的香甜味,未過世之前逆=你有去過是嗎?,對我去那時他還很健康還未過世,所以你是要拿什麼樣的種子? 任何的種子從小米如果有薊但應該是沒有喔!你們裏有嗎?有,他們的薊,他說的是薊喔!basaw mrwa!我有聽過basaw,我跟他說是不是搗起來滑滑的,我們這裡稱sinu他們稱basaw在中文說那個名稱為薊,如此稱的嗎,媽媽Kumay說:不是sinu是bsinu,在中文名稱為薊,薊,是那個qta 這樣你寫的字大一點ma qani hazi ta 大概是這樣子寫吧!好我再找啊 !我一直在馬武督問他們有關這個,我們是稱薊,他們聽到很驚訝而且他們也沒有吃過,只有那個張新詞長老的太太 知道,她說我有聽過這個薊,她說它的樣子是滑滑的,有些時候要與小米殼一起搗因為會滑滑的,在我們這裡薊就像是稻米一樣,為什麼兩邊的名稱都不一樣,部落方言不一樣,它說的部落方言,就像你到Malipa那邊去我們叫wayay(麵)他們叫palih'(麵),這樣老人家怎麼不會生氣呢?
本來要走掉就到他旁邊去生氣了,他的媳婦就來跟她公公說你誤會那個意思了,我們這裡是因麵是扁扁的又薄一些,我們就跟他說是因我們本來就是這樣所以你會覺得不舒服,但是同一個支族那為什麼名稱卻不一樣,可能一開始這個是老人家一開始取名字就延用了,那為什麼小米的名字卻一樣,唉!我們都知道小米的名稱是一樣的,對啊!但是小米的種類卻很多喔,對種類很多,芭翁那邊有的品種,他們那邊也有,他種類名稱不樣就像我們這裡稱薊一樣,為什我們稱薊有兩種說法,但是種類一樣的唉!不知道我們石鹿那問題是Mqnazi、Mrqwan 他們說的大及我們說的大可能是那個,就是早期他們不會忘祖先所說的就是這樣傳下來了,但有一點,有可能祖先所說的是從復興區來的,復興區啊,因為復興區,就他們說的大,他們的大,真的很小他們是很小,他們的是不一樣的喔,像在馬里光說的骨刀我們叫骨刀,我們是一樣叫鐮刀
馬里光與 Mqnazi就是不一樣,Giwas:廚房qani ga 這個廚房,他們稱廚房我們叫廚房,Ciwas:qzyuwaw simu 你們是廚房,Kumay:tnobuy sami hiya我們這叫廚房,Kumay:nobuy 我們這叫廚房,Kumay:tnobuy 廚房,我們稱廚房了,你們叫廚房為什麼是叫廚房因這是女人工作的地方所以不能隨意進入,有一個影片媽媽把薪火推進火堆裡這個意思是薪火傳承,柴堆就是堆就是薪火,以前在烤火沒把薪火推進去,薪火就會掉下來火就會熄滅這養煮的東西就不會熟,因為要煮芋頭及地瓜要很久的時間,我們的規範真的很不一樣,我們就在這裡傳承下去
好又不差這個時候,以後要再上來的時候我會跟Yuma 說:好在看如果你有聽到說山豬要吃的果子很好,我在想大月在5-6月時我就會打給Yuma了,5-6月我要先去放陷阱到6月底之後,
Kumay:ini ksyan 不會肥Akyan:ini yaqih niqun 不會好吃,在6月過了吃一個月的,吃了一個月後山豬就會開始肥了直到8月之後就會很肥了 Kumay:這個你要記錄
有,因為我們tayal捕獸的季節呢,有它的季節性,然後牠的肉質是跟著季,跟著牠們吃的東西是有關係的,這個你要記錄起來,所以我在等他的時間,都在這裡就在這相機裡,他不知道中文的意思我來解釋,我對族語啊,翻譯是沒有問題,剛開始在教會工作時就是中文說族語啊
對啊!在族語轉譯說中文我都知道我不會怕,只有在文化規範上就像你剛剛所說的我就沒聽過了,到了季節性時節,野豬的肉吃起來肥肥的結束了,那個我還沒有聽過 我聽過lusu,你知道有一種樹是山豬喜歡吃的,他們是不會去談論說肥,山豬吃這種樹的不管羊、山羌也是,剛開始懷孕牠的肉肥也是好吃Kumay:瘦了,如果產下小羊 小動物之後等就會瘦了,連牠的皮吃起來硬硬的,如果肥肥的吃起來會甜甜的連牠的肉也是過了一段時間肉質也就不好吃了,這是一門學問,這也是常識,像懷孕的羊及山羌那牠生的小動物要怎麼辦,有時去放陷阱不會去看說有在懷孕及正在吃其他等,Akyan :他們也會吃,Yuma:他們會給老人家嗎?不會給孩子吃只給老人家,為什麼?會受寒,會受寒,有老人家說小孩子吃會受寒的說,會發抖會發冷我知道說為什麼不給孩子吃也等於是一種禁忌tayal 的禁忌,還是他們說會受寒,可能有兩種說法一個是去山上會冷一個是真的會發冷,你知道這個意思嗎?去山上發生意外死亡,Yuma:意外,對意外Aykyan:就是直接在山上不見了,就是直接在山上死亡了,Akyan:aw 就是兩種說法,在我的看法他們沒有去說解釋為什麼這樣去吃出生的小動物會受寒,這個是我自己的想法,第一個是會真的冷,第二個是不是在山上受寒冷,第二它的意思是在山上發生意外,那會變成寒性體質
所以從小所有的剛出生的小動物就不會給小朋友吃,你們的規範也是這樣?對小雞絕對不給小孩子吃,原本是從雞蛋要孵化成小雞,會把這給老人家吃不會給小孩吃,所以在漢人他們說是治癌的一種最好的藥物,為什麼有人會說小老鼠,那個是漢人的文化在我們泰雅族是,絕對不讓小孩子吃所有野生動物裡的幼胎,我們自己有規範在,就是我們剛才這樣說那幼胎,一個是真正的寒冷,第二種說法是在山上受風寒,意思就是說你到山上去的話,因為你有吃到那東西體質會寒,你就沒有體力,萬一碰到冬天那你就在那裏凍死了,因為以前沒有衣服啊Kumay:對,Akyan:這個講法是uzyuk 在胎裡面,不能給小孩子吃,生出來會走路了之後就可以吃了,為什麼他們知道可以吃牠的胃壁,Kumay: 牠的胃壁是不一樣的,那個只是他的內臟而已,那你的知識很多啊!他因為一直在山上工作,所以老人家的智慧他怎麼會不曉得,你的看法及我所聽到的山豬去吃這個樹的果子還不會先肥,要到7月吃了那樹的果子一個月後肉才會肥,所以在7月裝到是最好的時期,山豬只有吃這一種樹的果子嗎?Akyna:很多Ciwas:很多在這個春天,在這一季如果有下霜那樹的果子就會好了,到秋天之後就是Akyan:bluqi ru Kumua:是青剛櫟嗎!我知,Ciwas:闊葉什麼?我怎麼忘記了,,圓圓的是圓的,那個長怎麼樣?他們會去用捲線器han那個啦!拿來種香菇的他的葉子這樣,在我們這裡,我們拿來做什麼?這個樹有兩種,一種杵那個是什麼?那個是我們拿來做捲線的Akyan:對,就是那個老人家或爸爸帶捲的 東西我們會高興,圓的我們會這樣子弄陀螺,它的籽可以做陀螺,對!我知道我看過我知道但我忘記那叫什麼了,問叔叔 Ino,Ino都知道樹及草的名稱
Akyan:植物老師,我們這裡的植物老師Yuma:Ino,Akyan:同學ny, 他的同學Kumay,同學 su ga?你的同學?Yuma: 是喔!那我們應該排個時間去訪問他,把山上所有植物的名稱,中文名稱及族語名稱他都知道,他快要出書了,Akyan他的專們就是這個,現在是這裡的響導obih a 他要出書喔!這個樹是在什麼季節山豬會吃,秋天10月在這10月山豬就會吃了,不會像吃musuw一樣牠吃這個樹的果子也就會肥,吃這個樹的果子也會吃 ryux 了,後面就吃 ryux 了,luqi ru ryux 是一起的起的,就像那個伯勞鳥啊!非常謝謝泰雅族skaru樹,樹全推倒被雅雅族人射中拽住了
很喜歡且也搶著要吃勞鳥的醃肉,但是在這一年伯勞鳥就很少來skaru全都砍完都沒有了,我也沒看到了,可能被其他的部落全部裝到了,是來河邊休息不是從別的部落來的,在他所有的田地他們會有放一個腳踏,他是一個捕鳥器但他們叫腳踏,伯勞鳥以為那裏是休息的地方就站在那休息,腳放在那就被裝到了,所以漢人他們也喜歡吃,來我們的部落就肥了,他們吃完了,
來我們部落就沒有了,來我們石鹿部落也是肥的,在這也不會很久,飛雞到現在我也有吃到一至兩隻喔!誰給的Itok ?烏心石的培育我會,我以前在華光的時候培育過好幾千顆
什麼是烏心石?烏心石牠就是吃那個果子,牠就是吃那個果子的,那個樹在山上不能種嗎?那樣的話!怎麼辦!我的看法是:為什麼一直脫落的呢?會先掉光了,對會先掉光了伯勞鳥到了烏心石的果子也就沒了 只剩山肉桂,是我知道山肉桂,對牠來的時候就剩山肉桂可以吃了,那個山肉桂有點像,肉桂中文怎麼說:不是喔!那個要怎麼說了?Kumay:不是喔,那個山肉桂我們要怎說?
你先寫山肉桂,我們再問認識的人,Ino他都知道,它的葉子聞起來就像肉桂一樣,肉桂他們全部砍光了他們做成家裡了,對那個肉桂嗎?不是真的肉桂喔是山肉桂,Saka放在裡面拿來烤的的,只有松鼠會去吃沒有了,飛鼠啊,禽鳥也不來啊!因為怕被趕啊!所以那個松鼠會爬電纜線ru sazing tmugan rwa ,水管不要5吋喔要3吋半這麼大的水管向那個塑膠管鋸差不多3呎高,另外一端用火燒讓他弄扁,另外一端口打開來放在樹上,往裡面丟半隻香蕉,牠進去吃就爬不上來。要砍掉牠的尾巴戴手套慢慢抓牠的頭,Kumay:對,就在圍牆上面一點就抓到了,那個就是和人的一個智慧Kumay:對,在關西有一個漢人他來送我一個裝松鼠的鐵籠子,他告訴我說不要吃,他告訴我說這是一個生命你若不吃的話,和人會來種植了,如此對他說我就說那樣不好,所以在後面我本來要,我想拽住啦!我想反擊呢!他就急急地逃走了,我本來要罵說女人跟來是不好的,就說部落與部落間的規範都不相同,所以我才一直這樣說我們去看yaba,我可從他這邊學到很多,我今學很多你做好紀錄然後把重要的部分傳給我,所以我就問我爸說你有很多知識,我就跟他說你還活著的時候就教我,你怎麼可以說你還活著鬧著玩的,不可以這樣說在以前的老人家就會罵你打你了,要這樣說在你健康的時候盡量傳述我們所有的語料,
我要這樣整理得跟我們的後代說不可以對著活的人說死,現在在這個時代說話就比較直,所以現在後代的我們,你們沒有去聽及跟老人家學習族語,這個機會是最好的,所以我現在就是來學習的啊!我告訴妳對我們任何一個這樣的老人家不要說你還活著,你活著的時候,你不把話說出來,不行哦!你要說你這樣還很健康,想說這樣跟爸爸鬧鬧或許好一點,Kumay:還好沒生氣,Kumay:就不要說爸爸可能會生氣一些,像我們真的這樣活著你說能這樣做著去傳述找不到了很少,Kumay:aw 對,到一個事情只要一個主題像放陷阱給我,從這個階段到結束,或者是樹上陷阱我們可以做說是抓雉雞的補禽器嗎?補禽器嗎?ini ga trayan qhuniq 是要用什麼工具?我們都知道要用說白白的這樣子做跟你說因為我沒辦法記得那麼多,要到現場教學Kumay:題材主題我們可以想說爬山啊!或者是去問說這倒木,這個枯木倒下和人也不知道是什麼喔!
我們老人家只有中文名稱不知道如果都知道,每一棵全部爛掉的樹,我們都知道在腐爛的鳥是什麼?我們都知道,在我的看法是我只要來採集語料,他就一直工作不會說,你沒聽到就一直留著就寫著有時像這樣你告訴他,像我們挖這個地瓜在做什麼啊!在地窖放芒草時,我本來要問一些問題他就很安靜就一直工作,他的話有時會顛倒喔你們聽得懂就好了,我們說幫助他們說助幫,這是你們的話嗎?幫忙那個是幫忙別人,幫忙啊Yuma:幫忙,有些是其他你應該是說rmaw我要去幫他rmaw幫助,就像來學習因為我們以前被日本照顧,你們不去學這個的話
握們說的學校是日本話,我說的是學校(說錯),我們泰雅族真的說是學校
剛開始說bako(口誤),我跟她說好幾次有時她會忘記,在我們所有的族語大概我看,因為我們有被日本照顧,所以有快一辦外來語再介入,所以最重要的是這個外來語,可以把她刪掉了要從我們的這個族語像你們在寫這些傳承的,外來語就可以刪掉了,有些中文他們說的這個新創詞,像電冰箱 冷凍的盒 子Kumay:冷凍的盒子Kumay:那是形容詞我們沒有那個族語如果說真的要去放電冰箱的名字,沒有Kumay:對,為什麼tayal hiya ga 肉、魚我們要用醃的,他們醃之後就會吃,在外面會有電冰箱是有電那在山上沒電就沒有電冰箱,有些在外面的東西沒有帶到山上就沒有名字Akyan:對啊!說飛機我們沒有嗎?飛機我們沒有啊!Akyan: 會飛的盒子,Yuma:對,他們說會飛的盒子,這應該是阿棟尤帕斯命名的Akyan:不是喔!以前就有,Kumay:以前就有了飛機ma,在40-50年代我已故的媽媽及叔叔就已經那樣說了,是喔!我剛嫁到這地方時就會聽到他們在說會飛的盒子,我就一邊收割我邊看那個天空我想說什麼是會飛的呵子?原來他們說是飛機,日本他們說飛機,他們就會用這個兩個名稱去使用,Kumay:可以做比價或者是對比啊!可是飛機沒有,可是這兩個名詞找不出可以對比的
日本是飛機。
本來要走掉就到他旁邊去生氣了,他的媳婦就來跟她公公說你誤會那個意思了,我們這裡是因麵是扁扁的又薄一些,我們就跟他說是因我們本來就是這樣所以你會覺得不舒服,但是同一個支族那為什麼名稱卻不一樣,可能一開始這個是老人家一開始取名字就延用了,那為什麼小米的名字卻一樣,唉!我們都知道小米的名稱是一樣的,對啊!但是小米的種類卻很多喔,對種類很多,芭翁那邊有的品種,他們那邊也有,他種類名稱不樣就像我們這裡稱薊一樣,為什我們稱薊有兩種說法,但是種類一樣的唉!不知道我們石鹿那問題是Mqnazi、Mrqwan 他們說的大及我們說的大可能是那個,就是早期他們不會忘祖先所說的就是這樣傳下來了,但有一點,有可能祖先所說的是從復興區來的,復興區啊,因為復興區,就他們說的大,他們的大,真的很小他們是很小,他們的是不一樣的喔,像在馬里光說的骨刀我們叫骨刀,我們是一樣叫鐮刀
馬里光與 Mqnazi就是不一樣,Giwas:廚房qani ga 這個廚房,他們稱廚房我們叫廚房,Ciwas:qzyuwaw simu 你們是廚房,Kumay:tnobuy sami hiya我們這叫廚房,Kumay:nobuy 我們這叫廚房,Kumay:tnobuy 廚房,我們稱廚房了,你們叫廚房為什麼是叫廚房因這是女人工作的地方所以不能隨意進入,有一個影片媽媽把薪火推進火堆裡這個意思是薪火傳承,柴堆就是堆就是薪火,以前在烤火沒把薪火推進去,薪火就會掉下來火就會熄滅這養煮的東西就不會熟,因為要煮芋頭及地瓜要很久的時間,我們的規範真的很不一樣,我們就在這裡傳承下去
好又不差這個時候,以後要再上來的時候我會跟Yuma 說:好在看如果你有聽到說山豬要吃的果子很好,我在想大月在5-6月時我就會打給Yuma了,5-6月我要先去放陷阱到6月底之後,
Kumay:ini ksyan 不會肥Akyan:ini yaqih niqun 不會好吃,在6月過了吃一個月的,吃了一個月後山豬就會開始肥了直到8月之後就會很肥了 Kumay:這個你要記錄
有,因為我們tayal捕獸的季節呢,有它的季節性,然後牠的肉質是跟著季,跟著牠們吃的東西是有關係的,這個你要記錄起來,所以我在等他的時間,都在這裡就在這相機裡,他不知道中文的意思我來解釋,我對族語啊,翻譯是沒有問題,剛開始在教會工作時就是中文說族語啊
對啊!在族語轉譯說中文我都知道我不會怕,只有在文化規範上就像你剛剛所說的我就沒聽過了,到了季節性時節,野豬的肉吃起來肥肥的結束了,那個我還沒有聽過 我聽過lusu,你知道有一種樹是山豬喜歡吃的,他們是不會去談論說肥,山豬吃這種樹的不管羊、山羌也是,剛開始懷孕牠的肉肥也是好吃Kumay:瘦了,如果產下小羊 小動物之後等就會瘦了,連牠的皮吃起來硬硬的,如果肥肥的吃起來會甜甜的連牠的肉也是過了一段時間肉質也就不好吃了,這是一門學問,這也是常識,像懷孕的羊及山羌那牠生的小動物要怎麼辦,有時去放陷阱不會去看說有在懷孕及正在吃其他等,Akyan :他們也會吃,Yuma:他們會給老人家嗎?不會給孩子吃只給老人家,為什麼?會受寒,會受寒,有老人家說小孩子吃會受寒的說,會發抖會發冷我知道說為什麼不給孩子吃也等於是一種禁忌tayal 的禁忌,還是他們說會受寒,可能有兩種說法一個是去山上會冷一個是真的會發冷,你知道這個意思嗎?去山上發生意外死亡,Yuma:意外,對意外Aykyan:就是直接在山上不見了,就是直接在山上死亡了,Akyan:aw 就是兩種說法,在我的看法他們沒有去說解釋為什麼這樣去吃出生的小動物會受寒,這個是我自己的想法,第一個是會真的冷,第二個是不是在山上受寒冷,第二它的意思是在山上發生意外,那會變成寒性體質
所以從小所有的剛出生的小動物就不會給小朋友吃,你們的規範也是這樣?對小雞絕對不給小孩子吃,原本是從雞蛋要孵化成小雞,會把這給老人家吃不會給小孩吃,所以在漢人他們說是治癌的一種最好的藥物,為什麼有人會說小老鼠,那個是漢人的文化在我們泰雅族是,絕對不讓小孩子吃所有野生動物裡的幼胎,我們自己有規範在,就是我們剛才這樣說那幼胎,一個是真正的寒冷,第二種說法是在山上受風寒,意思就是說你到山上去的話,因為你有吃到那東西體質會寒,你就沒有體力,萬一碰到冬天那你就在那裏凍死了,因為以前沒有衣服啊Kumay:對,Akyan:這個講法是uzyuk 在胎裡面,不能給小孩子吃,生出來會走路了之後就可以吃了,為什麼他們知道可以吃牠的胃壁,Kumay: 牠的胃壁是不一樣的,那個只是他的內臟而已,那你的知識很多啊!他因為一直在山上工作,所以老人家的智慧他怎麼會不曉得,你的看法及我所聽到的山豬去吃這個樹的果子還不會先肥,要到7月吃了那樹的果子一個月後肉才會肥,所以在7月裝到是最好的時期,山豬只有吃這一種樹的果子嗎?Akyna:很多Ciwas:很多在這個春天,在這一季如果有下霜那樹的果子就會好了,到秋天之後就是Akyan:bluqi ru Kumua:是青剛櫟嗎!我知,Ciwas:闊葉什麼?我怎麼忘記了,,圓圓的是圓的,那個長怎麼樣?他們會去用捲線器han那個啦!拿來種香菇的他的葉子這樣,在我們這裡,我們拿來做什麼?這個樹有兩種,一種杵那個是什麼?那個是我們拿來做捲線的Akyan:對,就是那個老人家或爸爸帶捲的 東西我們會高興,圓的我們會這樣子弄陀螺,它的籽可以做陀螺,對!我知道我看過我知道但我忘記那叫什麼了,問叔叔 Ino,Ino都知道樹及草的名稱
Akyan:植物老師,我們這裡的植物老師Yuma:Ino,Akyan:同學ny, 他的同學Kumay,同學 su ga?你的同學?Yuma: 是喔!那我們應該排個時間去訪問他,把山上所有植物的名稱,中文名稱及族語名稱他都知道,他快要出書了,Akyan他的專們就是這個,現在是這裡的響導obih a 他要出書喔!這個樹是在什麼季節山豬會吃,秋天10月在這10月山豬就會吃了,不會像吃musuw一樣牠吃這個樹的果子也就會肥,吃這個樹的果子也會吃 ryux 了,後面就吃 ryux 了,luqi ru ryux 是一起的起的,就像那個伯勞鳥啊!非常謝謝泰雅族skaru樹,樹全推倒被雅雅族人射中拽住了
很喜歡且也搶著要吃勞鳥的醃肉,但是在這一年伯勞鳥就很少來skaru全都砍完都沒有了,我也沒看到了,可能被其他的部落全部裝到了,是來河邊休息不是從別的部落來的,在他所有的田地他們會有放一個腳踏,他是一個捕鳥器但他們叫腳踏,伯勞鳥以為那裏是休息的地方就站在那休息,腳放在那就被裝到了,所以漢人他們也喜歡吃,來我們的部落就肥了,他們吃完了,
來我們部落就沒有了,來我們石鹿部落也是肥的,在這也不會很久,飛雞到現在我也有吃到一至兩隻喔!誰給的Itok ?烏心石的培育我會,我以前在華光的時候培育過好幾千顆
什麼是烏心石?烏心石牠就是吃那個果子,牠就是吃那個果子的,那個樹在山上不能種嗎?那樣的話!怎麼辦!我的看法是:為什麼一直脫落的呢?會先掉光了,對會先掉光了伯勞鳥到了烏心石的果子也就沒了 只剩山肉桂,是我知道山肉桂,對牠來的時候就剩山肉桂可以吃了,那個山肉桂有點像,肉桂中文怎麼說:不是喔!那個要怎麼說了?Kumay:不是喔,那個山肉桂我們要怎說?
你先寫山肉桂,我們再問認識的人,Ino他都知道,它的葉子聞起來就像肉桂一樣,肉桂他們全部砍光了他們做成家裡了,對那個肉桂嗎?不是真的肉桂喔是山肉桂,Saka放在裡面拿來烤的的,只有松鼠會去吃沒有了,飛鼠啊,禽鳥也不來啊!因為怕被趕啊!所以那個松鼠會爬電纜線ru sazing tmugan rwa ,水管不要5吋喔要3吋半這麼大的水管向那個塑膠管鋸差不多3呎高,另外一端用火燒讓他弄扁,另外一端口打開來放在樹上,往裡面丟半隻香蕉,牠進去吃就爬不上來。要砍掉牠的尾巴戴手套慢慢抓牠的頭,Kumay:對,就在圍牆上面一點就抓到了,那個就是和人的一個智慧Kumay:對,在關西有一個漢人他來送我一個裝松鼠的鐵籠子,他告訴我說不要吃,他告訴我說這是一個生命你若不吃的話,和人會來種植了,如此對他說我就說那樣不好,所以在後面我本來要,我想拽住啦!我想反擊呢!他就急急地逃走了,我本來要罵說女人跟來是不好的,就說部落與部落間的規範都不相同,所以我才一直這樣說我們去看yaba,我可從他這邊學到很多,我今學很多你做好紀錄然後把重要的部分傳給我,所以我就問我爸說你有很多知識,我就跟他說你還活著的時候就教我,你怎麼可以說你還活著鬧著玩的,不可以這樣說在以前的老人家就會罵你打你了,要這樣說在你健康的時候盡量傳述我們所有的語料,
我要這樣整理得跟我們的後代說不可以對著活的人說死,現在在這個時代說話就比較直,所以現在後代的我們,你們沒有去聽及跟老人家學習族語,這個機會是最好的,所以我現在就是來學習的啊!我告訴妳對我們任何一個這樣的老人家不要說你還活著,你活著的時候,你不把話說出來,不行哦!你要說你這樣還很健康,想說這樣跟爸爸鬧鬧或許好一點,Kumay:還好沒生氣,Kumay:就不要說爸爸可能會生氣一些,像我們真的這樣活著你說能這樣做著去傳述找不到了很少,Kumay:aw 對,到一個事情只要一個主題像放陷阱給我,從這個階段到結束,或者是樹上陷阱我們可以做說是抓雉雞的補禽器嗎?補禽器嗎?ini ga trayan qhuniq 是要用什麼工具?我們都知道要用說白白的這樣子做跟你說因為我沒辦法記得那麼多,要到現場教學Kumay:題材主題我們可以想說爬山啊!或者是去問說這倒木,這個枯木倒下和人也不知道是什麼喔!
我們老人家只有中文名稱不知道如果都知道,每一棵全部爛掉的樹,我們都知道在腐爛的鳥是什麼?我們都知道,在我的看法是我只要來採集語料,他就一直工作不會說,你沒聽到就一直留著就寫著有時像這樣你告訴他,像我們挖這個地瓜在做什麼啊!在地窖放芒草時,我本來要問一些問題他就很安靜就一直工作,他的話有時會顛倒喔你們聽得懂就好了,我們說幫助他們說助幫,這是你們的話嗎?幫忙那個是幫忙別人,幫忙啊Yuma:幫忙,有些是其他你應該是說rmaw我要去幫他rmaw幫助,就像來學習因為我們以前被日本照顧,你們不去學這個的話
握們說的學校是日本話,我說的是學校(說錯),我們泰雅族真的說是學校
剛開始說bako(口誤),我跟她說好幾次有時她會忘記,在我們所有的族語大概我看,因為我們有被日本照顧,所以有快一辦外來語再介入,所以最重要的是這個外來語,可以把她刪掉了要從我們的這個族語像你們在寫這些傳承的,外來語就可以刪掉了,有些中文他們說的這個新創詞,像電冰箱 冷凍的盒 子Kumay:冷凍的盒子Kumay:那是形容詞我們沒有那個族語如果說真的要去放電冰箱的名字,沒有Kumay:對,為什麼tayal hiya ga 肉、魚我們要用醃的,他們醃之後就會吃,在外面會有電冰箱是有電那在山上沒電就沒有電冰箱,有些在外面的東西沒有帶到山上就沒有名字Akyan:對啊!說飛機我們沒有嗎?飛機我們沒有啊!Akyan: 會飛的盒子,Yuma:對,他們說會飛的盒子,這應該是阿棟尤帕斯命名的Akyan:不是喔!以前就有,Kumay:以前就有了飛機ma,在40-50年代我已故的媽媽及叔叔就已經那樣說了,是喔!我剛嫁到這地方時就會聽到他們在說會飛的盒子,我就一邊收割我邊看那個天空我想說什麼是會飛的呵子?原來他們說是飛機,日本他們說飛機,他們就會用這個兩個名稱去使用,Kumay:可以做比價或者是對比啊!可是飛機沒有,可是這兩個名詞找不出可以對比的
日本是飛機。