- 43
- 0
訪談中主要敘述當時為何想當船員以及當了船員難忘的經歷、驚險的遭遇等等….。採訪以接到服役通知作為結束,目前張老先生居住新北市汐止區,平日除了參與在文健站活動之外,閒暇之餘自己耕作菜園,擬在其他時候再安排訪問其他個人趣事。
- 字幕列表
-
你好老師nga'ayho singsi
-
我的家鄉在長濱o niyaro' ako o ciwkangan
-
我叫Kacawci Kacaw ko ngangan ako
-
我要說說我年幼時的遭遇pakongko ho kako to tiyaho ka'emangan no mako
-
那時itiyaho
-
我年幼一年級的時候yo ka'emangho kako micodad kako to saka cecay icininsi itiyaho
-
那時還是懵懵懂懂的年紀awaayho ko kafana'an
-
因為nawhani
-
心智還在啟蒙的階段caayho kasarocod ko faloco' mala
-
還不會胡思亂想pakido saan a miharateng to masa maanay
-
那時對讀書也沒有多大的興趣awaay i faloco' ko sapicodadan saka
-
進入了二三四年級tayhira sato saka tosa saka tolo sepat to pitilidan
-
內心漸漸有了想法ira sato ko taneng no faloco'
-
開始領悟老師教導的內容sa...misahapinang mitengil to sowal no singsi saka
-
這是我的成長過程haen saan ko picodad no kaka'emangho
-
直至六年級結束在學校日子tangasa i pisawadan to lokoninci ta
-
之後我開始牧牛pakaen to kako to kolong
-
為什麼nawhani
-
父母要我不必再讀書了aka picodad sa ko mato'asay
-
他們說 : 否則誰會陪我們cima sato apapacafay tamiyanan
-
因為我們的生活窮困nawhani pakoyoc ko 'orip ita
-
所以你不要讀書saka aka to picodad kiso
-
父母親這樣告知我saan sako sowal no mama ato ina no makko
-
你的兄長都已經讀書了saka mitilidady to ko kaka itini itilidan
-
而你也要讀書kiso san micodad to
-
拿什麼共你讀書maan ko sapicodad
-
既然父母親這樣說san sa ko sowal no mama ato ina no mako saka
-
我就默默的放牛吃草pakaen sato kako to kolong itiya
-
阿呀...我要照顧好多牛呀wata ka adihay kiya kolong
-
我家有八隻牛falo kiya kolong niyam
-
當時心想要如何照顧這些牛wa...maan to ko sapakaen saan sako faloco'
-
實在很難樣樣兼顧ta cay pakadodo kako to kolong
-
一隻往那裏另一隻則在另一邊pasayraw ko cecay pasayraw ko cecay
-
心裡慌得不知怎麼辦wata mansa hakini...
-
百思不解難過得很talenteng sako faloco' no mako to
-
只是為了怎麼顧牛群...pipakaen aca to kolong
-
當時年幼還沒有成年wawaho kira caho kato'as hanaw
-
又能如何ma'edeng samanen san ko faloco'
-
當時我只能牽著母牛和公牛kiting han ako tawinaan a kolong ato ya okang
-
居然其他牛隻跟著走do'edo sato kaikor
-
真是好極了nga'ay aca
-
心裡想著這的確是不錯的方法fangcal sa koni sato kako
-
內心也就不再難過cayto kahiya ko faloco' ako
-
我年少出門的放牛工作就是如此度過haen sanay koni pakaen ako koni to kolong
-
工作非常辛苦maroray ko tayal
-
因為當時生活相當窮苦nawhani masapakoyocho ko 'orip itiyaho
-
這是我們大家所熟知的生活o kafana'an no mita itiyaho
-
幾乎所有人都是窮苦的ma^emin mapakoyac
-
吃的都是地瓜o konga ko ni kaenan
-
原本是要餵豬的o sapakaen to fafoy
-
窮苦的人還去搶吃地瓜lowanenho no tamdaw komaen to konga
-
我是這樣搶吃的mahenay kako itiyaho
-
當我看到在豬槽有地瓜nengneng han ako i pafafoyan ira ko konga
-
我就吞吃吞吃下去emod-emod han ako mahenay kako itiyaho saka
-
悲泣的想法油然而生ata kina 'orip sato kako
-
放牛兩年之後itiya irato tosa ko miheca pakaen to kolong
-
我覺得我的年紀也可以工作maedeng to ko miheca ako
-
那時17歲左右irato ko pito to safaw sa kako
-
想要進入社會工作misa faloco' to kako misyakay saka
-
那時有消息ira ko somowalay
-
說去出海打魚不錯mifoting ko nga'ay
-
收入足以維持家計maedengay saka 'orip no loma'
-
聽到別人這樣傳說mahenay ko sowal no tao
-
我就朝這方面投入社會工作saka hadidi sa kako misyakay
-
家裡的長輩說yoya mato'asay sowal sa
-
你有什麼打算mimaan kiso saan
-
我將自己的計畫告訴他們ata miharatengay kako han ako
-
父母和祖父傷心哭著答應我的計畫hai san tomangic kiya mato'asay niyam ya mama niyam akong niyam
-
說著:阿呀Kacaw你...watah kiso Kacaw
-
你要離開我們laliw han iso kami
-
以後誰幫忙放牛啊cima to pakaen to kolong san
-
我回答安撫他們0 piadengan koni han ako saka
-
我開始在靜浦打魚mifoting to kako i Cinpo'
-
到了靜浦tahira i Cinpo'
-
首先要受到訓練6個月mikonciwho kako to 6 folad
-
才可以出海打魚ta manga'ay mifoting
-
如果沒有參加訓練anca pikonciw
-
是沒有辦法也無法取得船員證caka nga'ay awa kora 船員證 hananay
-
受訓主要是為了可以取得出海打魚得資格cainsiw kora sapifoting
-
這是最基本的條件iraira haca ko mahenay ca
-
取得證件才可以上船出海cainsiw ca manga'ay masadak tamina sakira
-
這是當時漁夫必須的過程mahenay ko demak no mifotingay
-
我做了漁夫foting sato kako
-
啊呀...watah
-
在船上實習約3個月tolo folad kora pikosiw masadak to tamina
-
開始分發工作委派pakirac san tora kawmah
-
在船上的工作ya tamina to
-
你在這裡這裡...a...itini kiso itini kiso san
-
那艘船很大patama san tata'ang kiya tamina
-
老師有提供我的資料pafelian na singsi to...mako a todong sapifoting
-
最後的決定是因為我是初次出海masadak sato sa'ayaway kiso
-
對任何事還不熟悉mafokilho kiso to maamaan
-
你來先當伙房ta pisaholoho kiso saan
-
我就煮飯mitangtang to kako to hemay
-
當船要出海masadak sato ko tamina
-
哇...相當早wata maratar
-
我就去煮飯了mitangtang to kako to hemay
-
到了三仙台tahira i tini i 三仙台
-
吃早餐maranam
-
那時波濤洶湧nawhan tata'ang ko riyal kira
-
我們吃了早餐ta maranam to kami
-
在搖晃中用完餐maherek...sataramtam ko ranam maherek maranam
-
整理碗筷solimet solimet han ko kaysin
-
直接放入水桶不用清洗cero han ca i tira i pa^etang aka pisasaw
-
沒有時間了naw awa to ko limaw
-
因為海浪越來越大nawhan tata'ang to ko riyal
-
風向的變化讓旗魚和雨傘旗魚出現nengneng malifes ko fali adihay kakici ato faling
-
船向北航行tala'amis to ko cikay no tamina cokisin
-
只要看到魚iraho maaraw ko foting
-
馬上去接近tangsol la'open
-
以前用魚茅去射mahenay takotangenho itiyaho
-
不像現在用魚網去捕魚cayay kahecad to aniniay o sali' ko sapifoting
-
那時候用魚茅去射魚mikotanganho saka
-
要花一整天saromi'ad kora
-
如果我們的目的地是花蓮,我們就返回ano tahira to itini i Kalingko tolas no niyam nokay to ko tamina
-
會順隨著海流和風向do'edo sato to nakali' tapelik
-
不用在頂著浪行駛fangcal to caay to picoa'ang to riyal saka
-
順利回航fangcal to ko nokay
-
也會趁此機會便看魚群halo pinengneng han to foting
-
行駛中如果有旗魚和雨傘旗魚wa iraho ko kaciki no faling
-
因為這樣的風向容易旗魚和雨傘旗魚nawhan mahapinang ko cifes no kaciki o faling
-
順著船後的浪花有時會發現魚的尾巴mido'edo to tapelik hansa kiya wikol ningra
-
要仔細看唷因為只會現出一點點的尾巴ira hatini kora wikol
-
就會指著趕緊去接近a...han to mitoro' ta laopen to ya foting
-
這是我們當時的捕魚的做法mahenay itiyaho ko mifoting
-
只要接近魚群就用魚茅去射iraho maro' totangen to
-
只要被魚茅射中matotang to kora foting
-
嗯...要是沒有射中心情就會受到影響ano caka tama tatiih to ko faloco'
-
也沒有辦法這也是注定的samanen o lemed koni
-
射中了心中就自然快樂ano ira lipahak ko faloco'
-
內心盤算終於有了收入可以分享ta ini to koni ira to ko sasakilacen a payso saan ko faloco'
-
船長和船員們的喜樂就是如此mahaen to ko lipahak no sinciw ano sining ito mahenayto saka
-
當抵達碼頭要煮晚餐tahira to i minato mitangtang to saskalafi
-
我的工作就是要煮東西mitangtang kako o misaholoay kako kira
-
就要開始煮了ca mitangtang to
-
晚餐過後就各自回家haen sa sakalafi maherek malafi tala nokanokay sato
-
至於住宿的地方mahaen itiyaho ko kamaro'an
-
因為家在長濱靜浦沒有住宿的地方awaay i Cinpo' ko loma' kira itini Ciwkangan
-
我就只好住在我哥哥的羊圈sa kako sato itira sato i salikaka ako i pisirian
-
我就住在那裏itira to ko aro' no mako sa
-
有時一大早就有消息說夠了a... ma'edengto to dafak sa roma maratar
-
我就很早前往ta to kako tayra
-
我有自己的腳踏車ira ko foliciw ako
-
是那種後方有盤子可以載稻米yano pakalicanho to panay a foliciw kaikor yano iraay ko tipid
-
我都是這樣使用腳踏車mahenay sa foliciw sa kako
-
工作的地方離靜浦不遠cay karaay ko Cinpo' ato pisirian
-
當時我的交通工具就是腳踏車foliciw sato kako itiya
-
這是我當時捕魚的歲月pifoting no mako
-
心想也差不多了ca ma'edengto sato ko faloco'
-
後來我也到了高雄捕魚tayraho kako itini Takaw a mifoting
-
那時聽人家說ira ko somowalay
-
那裏工作環境還不錯fangcal itini san sanaw
-
我就前往那裏tayra sato kako
-
那裏的捕魚工作的確不錯itira to kako a...fangcal to ko pifoting
-
因為一趟三個月就可以回家nawhani 3 folad cecay minokay kora pifoting
-
有時到印尼一趟捕魚tayra itini i 印尼 san ora pifoting saka
-
那是公司已經有合作可以在那裏捕魚mahiya to no kosi kora manga'ay to
-
雙方都有簽了合作契約masasowalay to mapapidaayto ko pi合作 hananay tayni 印尼
-
所以可以前往那裏捕魚saka manga'ayto tayra san
-
在另外的島嶼捕魚ano cay kasa'osi o roma a kanatal kora
-
他們就會追捕hece mirepet ano iraho ko icowaay a tamina mirepet
-
因為有付費和合作關係所以就可以在那裏捕魚mapapidaay ka manga'ay a mi合作 saka
-
在那裏魚真的很多adihay kiya foting itira
-
所以捕魚的收入就改善許多orananto adahi sato ko tayal mifotingay
-
就有收入可以奉養長輩irato sapafeli to mato'asay
-
所以漁船入港不少人都期待aya micomod to ko tamina hanen itiyaho
-
那時候還沒有電話awaho ko tingwa itiyaho
-
有時就會透過遊玩的人們傳達信息samanen sowal sowal han to ko cima minokayay itiraay a misalama
-
不少長輩都會抽空來探視捕魚的親人mato'asay adihay ko milisoay to mifotingay
-
將我媽媽帶過來pataynien to kiya wina niyam
-
媽媽就這樣來了mahenay sato irato
-
就搭從靜浦來的金馬號mikalic to kima' na itiniay i Cinpo'
-
直達高雄的客運tahini i Takaw a 客運
-
那時還沒有火車mahenay sano mahenayho awaay ko kisya san itiyaho
-
這樣的方式抵達台東haean san saka tayra Posong
-
很快到達sa harakat tayra
-
看到長輩來訪內心就無限快樂sa ira ko mato'asay lipahak sako faloco'
-
有斗笠ira ko sa'on
-
長輩就帶著ara hato no mato'asay
-
那時經常是這樣:說著說著要做什麼做什麼ira sapiira sapiira haenan ko nika haen no 'orip itiyaho
-
可是nikaorira
-
有時還會說不夠caayho ka'edeng san
-
就得忍耐了hadidi san
-
直到成年了ira sato koni tato'as
-
阿呀要服兵役了aya ma'edengto ko kala sofitayan san
-
就開始抽籤服兵役miritos to sakalahitay
-
抽籤後決定兵種ritos san o maan ko kiso a sofitay
-
他們就會問:海軍、陸軍還是什麼呢o maan to ... o 海軍陸軍 ato maan to saan
-
我抽到的是陸軍maritos kako o 陸軍
-
這是我抽到的kako a maritos saka
-
無論抽到什麼都一樣ma'edeng... maritos matira sa malecadto
-
服兵役真叫人心慌safitayan sasa sako harateng
-
這樣mahenay koni ka...
-
這是我的成年過程'orip no mako tanga'sa i kakapahan
-
服役的時候malahitay sato
-
那時候nomanho itiyaayho
-
就背個帶子好像是要選舉的打扮pakadang hanto matiyaay mahecad toya mamimaan ira ko misinkiw to maan
-
要做民意代表似的去服兵役malaiing saan itraay ko hiya...safitay sanay
-
以前的做法好讓人懷念fangcal ko no itiyaayho no mahaen
-
今天已經沒有消失了no aniniay i awaay to ko mahenay
-
當時人們歡送我們到車站saka ma送to i cyataw
-
出發了o lowad to...
-
阿呀,看看還有不少人哭呢nengneng han tomangicay kiya tomangicay aya...
-
我的兒呀,當兵去會死呀wawa ako aya malahitay to aya mamapatay
-
要跟大陸打戰了mamafolaw ato taylik ato mamaan san kira
-
你們不要難過了aka to kararom kamo
-
當兵本來就是這個樣子pinangan no safitay
-
人成年後就會被國家徵收mato'asho ko tamdaw maala tono koka'
-
我輕鬆說當兵就是這麼一回事malasafitay han ako
-
快樂地說palipahak saan
-
其實當兵並沒有那麼恐怖caka samaan kalasafitay
-
當兵的新兵訓練都一樣malasafitay sato o maan koya ito mahenay ko koning
-
剛開始比較辛苦些maroraroray aca i satapang
-
新兵訓練要三個月tolo folad ko pikonning
-
就這樣ta mahenay sakira saka
-
當兵就是這麼一回事haen sa ko safitay
-
時間到了就退伍回家ma'edeng mitayko to minokay
-
身體也因此受到鍛鍊到現在都還好fangcal to ko tireng tahanini
-
這是我以往其中的遭遇haen sa ko cecay no mako to kongko
-
好了hatira ca
-
想像你提問一下sapitoor ho to licay tisowanan
-
你在年輕時ka'emang kapah ho kiso
-
在捕魚的生涯有沒有面對過什麼危險的事mifoting saan iraay ko sasi'ayawan katalawan mifoting a tayal no miso haw
-
有ira
-
你可再說說捕魚危險的遭遇嗎masamanay ko katalawan itiyaho mifoting kiso i
-
曾經到印尼以及各地tayra i 印尼 saan i tayra i cowacowa saan i
-
你有遇過什麼危險的事件嗎malitemohay iso masamanay a katalawan a demak hani
-
有的ira
-
當時不同的島嶼nawhani itiyaho ko rpma kanatal
-
也有其他的船隻接近iraho ko roma tamina miraod
-
牠們船隻都配有武器cikowang cangra
-
是用來搶奪....mamiafas to foting...
-
他們認為我們不是屬於附近的島民mimaan tayni kamo cowa ko itiniay kamo saan
-
我們就不得不馬上離開milaliw to kami o roma
-
我們以前有到過越南tayni i 越南 kami
-
曾經被他們接近過maraoday to kami
-
我們就飛快逃離o sepi to ko tamina milaliw
-
他們的小船都配有槍枝cikowang ko nangra tamina mamangay...
-
我們只有逃離的份o cikay...
-
Piyang......
-
他們的子彈射程沒那麼遠caay paka tahira laco
-
當我們遠遠看到ma'araw ho i raay
-
我們就用最快的速度離開pacipi to ko cikay
-
船隻後面激起的浪花nengneng han ko folang no tamina i kaikor
-
因為快速離開的關係都呈白花kohecala saca to pacikayan aca
-
它們的船因為小的緣故還是無法追上我們sanaw caka pakatoor mamang ko tamina nangra
-
我們還是很擔心害怕tiya matalaw kami aya...
-
想著萬一被抓關進牢裡怎麼辦marepet marofo kita saan kami
-
謝謝Kacaw分享過去的趣事aray salikaka Kacaw to palada' no miso tayal itiyaho
-
我們採訪告一個段落no hatiniay aca ko piloing tisowanan
-
再次謝謝你的專訪aray han ako ko pilada'iso.