阿美族傳統甜年糕

I niyaru'-U pisaemu nu Pangcah

Hay, anini a remi'adan mipatalatu kami tu,pisiwngacu ira aca ku nipisanga' tu tu emu anini satu,malingatu kaku a pasisi titaanan a maanen a misanga' anini. initu ku zayliw nu niyam haw mihetecan tu nipailang tu velac,anini satu lingatu a mihiya kita, pamirasras tu mihiyaan tu mihetecan tu panay, haw naun han mihiya mirasras tu panay, anini naayaw kita u nacaay henay,kavana' tu ninu kikay nu vukeluh,nu maan a nipiilang anini,ziday caay tu kalecad ku ziday haw, kikay tu kalamkam anu misanga' mipailang tu panay, tuwa naayaw awaay ku kakaenan naayaw adihay ku nipisanga' adihay ku nipicakcak tu nu emu,patal tu makayniyay itiniya i yaraay mikuli
nu wawa anini, caay kahaen anini u wawa, anini caay kavana' misanga' tu matiniay anini satu.

Pasevana' kaku nu caay henay kavana' maanen ku pisanga' tu emu,maanen ku maanen ku nipitemi tu, caay kasanga' a mihetecan tu panay, naayaw matu'asay u lamal ku sapicacak, naayaw nu matu'asay tu emu, anini singasu tu kita kalamkam u nipisanga' nu mita, u nipisanga' tu emu hananay,makaalatu sepat sepat a tatukian, ku nipicacak tu emu, anu caay ka tangasa' ku hatiraay a tatukian caay kacacak ku emu, caay kadayum misanga' tu kukuy hananay, tu emu hananay, anini u mipalamlam nu mita inaayaw ira ku nipadatengan, u ruma u waneng saan, anini adihay tu nika caay kalecad ku azi nu aniniay, mangalay patayni tu palamlam tu rara', ira ku palamlamay tu maan, u titi ira tu. Anini han tu u waneng sa kunu maku, parara' sanay ku pisanga' nu niyam, anini simsim sa kaku i naayaw adihay ku misanga'an nu matu'asay, inaayaw aluman ku wawa, aluman ku sapatala tu i cuwacuwaay a wawa a taluma', saytaw mikeridan amin, anu taluma' ku wawa na i paputalay a mikuli, anini u wawa sikarireng tu amin, tevurtevur han taluma' kemaen, caay kahaen naayaw kanca, ira ku pakerid nu matu'asay ira i maraayay a mikuli nu wawa, u emu hananay sapatiyamsim nu mikuliay nu mawmahay naayaway a nipisanga' tu emu, anini caay kaadihay ku nipisanga' nu matu'asay aninitu emu hiya sananay, misiwngacu tu misanga' tu kita tu hatiniyay, caay kaadihay ku pisanga' tunini a hiya a hiya aka tu taw.

Pasuwal sa kaku anini, a maanen a misanga', anini maherek tu mivuresak tu hiya,mivuras tu hatiniyay a emu a pawanengen tu nu niyam a anini, u waneng ku ayaw anini u waneng ku ayaw,ku nipahiya tu emu haw, ansani taw a palamlamen, u maan ka ngalayan u maan kangalayan nu misu a emu, a azi, anini han,tu palamlaman niyam, u waneng ku ayaw hay mangaay, a mitemi anu pawanengan tu ku emu, ku mihiyaan tu panay, kalamkam mamuni, ngaay, mitemi anu caay palamlami tu waneng, caay kadayum mitemi palamlamen tu waneng, madawmi mangaay tu mitemi, anini naun han niyama, mitemi mahaen ku pisanga' tu emu hananay, caay kadayum a misanga' u emu, anu caay katemi ku nisanga'an, caay ka ngaay ku aka henay, taw anini han tu, u ruma tu a maanen a palamlamen, anu sani u rara' tu, hay pawanengen tu kura pawanengen, caay ka anu caay katatudung ku nipawaneng, ira ku caay ka saredu', ira ku saruduay, caay kakapah a kaenen haw ku misangaan ta tu emu, u ruma waneng kiniyan, hay mangaay kita a mitemi sananay kita, anu pawaneng tu hiya,matiniyay a kakaenen, anini satu mahaen ku nipisanga' tu emu, naayaw naun sa ku matu'asay, naayaw misanga' maherek mitemi taw, a sani pacumud tu kami itini i hiya i langseng, misasing inipitemi a micaur ta mivulesak, a pawaneng, misasing inipitemi a micaur, ta mivulesak a pawaneng, misasing inipitemi a micaur naun han misanga', mahaen anini ku nipisanga' tu emu, anu mananam tu misanga' tu emu, madayum tu.

Saayaway misanga' tu emu, caay kadayum adihay henay ku nananamen, mavana'tu naayaw meraw sa, naayaw misanga' nu matu'asay, mahaenay haw ku pisanga' tu emu haw sa ku nipisimsim, anini, mavana' tu mangalay tu mitaneng, mitaneng tu naayaway nu matu'asay, mahaen ku pisanga' tu emu, taw mavana' ira tu itini i tangal ku nipakavana' haenen haw ku pisanga' tu emu saan, ku pimeraw naayaw, anini satu meraw sa kita, caay kadayum ku pisanga' tu emu, naayaw matu'asay, papina ku misangaan' tu emu, saremi'ad sa, salavii sa a misanga', caay karanikay micacak tu emu, u ruma tangasa satu terung nu laviiay, taw macacak ku emuhatira ku ruray a misanga' tu emu anini, u wawa tawma sa a initu haw ku nipatala nu wina nu mita tu emu, saan tanu ulah saan anini satu mahaen haw ku pisanga' tu emu, caay kadayum a misanga' tu emu, ansani han tu a pacumud tuni i langseng, maherek sa i langseng maringa tu kita, micacak herek sa merawen tu, merawen tu nu mita ku pisanga tu emu, taw, mavan' tu kita a misanga', a maenen misasing inipacumud tu tusa a waneng, misasing inipacumud tu tusa a waneng, naun han ita pawaneng, anu adihay ku waneng saredu, anu caay ka adihay ku waneng, caay kasaredu mahaen ku pisanga ita tu emu, naayaw masimsimtu nu maku, naayaw ku nipisanga' nu matu'asay, tangasa' tu a micudad tu sa ku nipisanu satavuan, tara i cacudadan ku pisanga' niyam tu emu, naayaw naayaw u wawa maan haw ku kaenen nu wawa, u raan sa misangaan nu matu'asay naayaw tu emu, anini caay kahaen ku wawa taluma'kaen saananay ku wawa, masulep naayaw ku wawa, u emu saan pipatala tu sulep nu tiyad. Anini satu adihay tu ku kakaenen nu wawa,u menpaw u maan a kakaenen nu wawa, itini i paputal adihay caay kahaen naayaw anu u emu, Sisa u emu sa kakaenen i naayaw iniyan haw, aka kita pisawad tu nisanga'an nu matu'asay.

Naayaw pasevana'an nu matu'asay, caay kita pisawad anini satu haene ku nipisanga tu emu, caay kadayum ku nipi sanga tu emu, naun han taw matemitu cingra, taw masangaay tu haw sa kita, kanca aca haw ku pisanga nu mita, pisiwangacuan tu misanga'tu kita tu emu, matiya tu u nipatala kita tu misiwngacu, ira kiya pulangala nu valucu' ita, ira ku nipatala tu lalavu nu luma' u niyan haw, u niyan haw misasing i nipitemi a micaul, marapuc ku lalavu nu luma', anu awaay ku dankic nu lalavu nu luma' , caay kahaen ira amin ku valucu' pasayni amin i luma' ku wawa taluma' a mitanam tu misangaan nu ina tu emu saan ku valucu', anini satuway, caay ka anuulah sa haw ku wawa tu nisanga'an nu ina a mipatala, iraay ku valucu' a mihalhalay tu ku ina, mihalhalay tu ku wawa a tataluma'.

Anini a mitanam tu kakaenen tu misanga'an nu ina misasing inipitemi a micaul malemeday ku wawa anini, ami a ziday u maan u maan a emuan, ira amin taluma' tanam sanay ku wawa, anini a manen haw, ku caay kalecad, caay kalecad ku hiya ita, nika unipisanga' nu ruma ruma aniniay a ziday, u ruma caay sa pisanga' ku ruma a luma', mangalayay tu emu sasanga' sa ku misanga'ay a luma', ruma cakay sananay ku tau i patiyamay haw, anini adihay ku mamerawan papilian, u maan kangalayan nu misu han ku aniniay a ziday riharay ku aniniyay a ziday maan ku kangalayan isu, ira tu a mipili' sipapilian haw, anini, a remi'adan misanga' misanga kita tu emu, anini nipatalaay kita tu wawa a taluma', a kemaen tu nisanga' an ni Ina saan ku wawa, ira ku patayni patayniyan i telay haw, suwal sa'Inaaw! misanga' kisu tu emu sa ku wawa, patala kita tu wawa, ira ku ulah nu wawa, anini,masamangaay masanga'ay tu masanga' tu.

Matemi tu asani pacumu haenay kita i langseng, misasing inipicaul tu emu pacumud tu tusa a waneng, hay haene ku pisanga' nu mita tu emu, anini maherek tu misasing i nipitemi tu emu pacumud i langseng, maulah kita a kemaen tu emu, u mahaen tu u anu kapah ku nisanga' tu emu, vangcal ku nisangaan macacaktu ku misangaan tu emu, misasing i nipitemi tu emu, anu mangalay minanam kita, pakaynien ita i matu'asay mipasevana'an a emu ku nika mangaay kita a misanga' micacak, misasing i nipitemi tu emu, caay kanca anu caay katemi ku kukuy, ku emu nu mita caay ka kapah a cacakan haw, iraay ku valucu' nu mita, sakilemel han nu mita, ta masanga' ku kukuy kay alesu' kaenan, mahaen ku nipisanga tu kukuy, caay kadayum ku pisanga' tu kukuy tu emu, u emu han nu mita u Pangcah kukuy han nu Taywan, u emu han nu mita u Pangcah, u emu han misasing i nipitemi tu emu,mahaenay ku pisanga tu kukuy, tu emu.

部落史-自製阿美族傳統甜年糕

是的 今天，我們即將要預備春節過年前夕，自製阿美族傳統甜‧年糕，甜年糕，現在，我將要開始分享，我們如何自製阿美族傳統甜‧年糕，食材都預備齊全。首先，將過濾研磨糯米，現在，我們開始製作前，將搓碎研磨米糕，糯米擠乾，慢工出細活，擊碎研磨米糕，現今，我們對於還未不知如何製作傳統甜年糕是用機器還是用石頭?使用什麼工具研磨，時代不同 ，做法也不同，機器製作較快速。如果，製作前必將泡好的糯米，然後，以前很缺乏，沒有什麼特別的糧食，需要大量的烹煮製作甜年糕，為回來的，預備給在外工作打拚，歸鄉回來的子女們，現今，族人子女們已經不這樣做了，不會製作。

今天的示範，我來教如何烹煮? 製作甜年糕的過程， 純手工攪拌，還未製作已擠乾的糯米，過去的老人家以柴火傳統蒸煮，老人家做的甜年糕。現今，我們以瓦斯便利快速來製作，我們的蒸煮製作甜年糕，蒸煮時間大約4小時，蒸煮甜年糕，如果時間不足，甜年糕絕不會蒸熟過程是一件不容易的事，製作甜年糕，現在的甜‧年糕，有混合多種料理過去只有蔬菜年糕、紅糖年糕，現今有越來越多的不同新的，不同口味，現在嚐試放入各樣紅豆甜年糕，其他的，也有肉類，現在，我以黑糖及二砂糖紅豆為主食材，就是我們現在自製的食材，我在回想在過去，阿美族老人家自製甜年糕，過去族人生養很多孩子眾多，為了預備來自各地回鄉的子女，全帶領孩子們，那些遠從外地工作歸鄉的子女，現今，孩子們，都開車歸鄉，交通便利隨時都可以取得甜年糕，過去卻沒有如此的交通便利，家人預備要帶走的，老人家自製給歸鄉的外地工作的孩子，就是年糕，作為路途上的點心，工作的子女，過去農業以前製作，現在的甜年糕做的量不多，現在的長輩作年糕，在農曆過年前，我們現在製作時，不會作很多，這些自製不再做多。

然後，我現在說的是如何自製的過程?將磨成米漿放入米袋，壓乾敲碎，年糕放入糖我們的，現在先放砂糖，anini u waneng 先放入，現在先放砂糖放入於年糕，等會兒在調味，各需需求，自己喜好何種口味的年糕口味。現在，我們現放入，先放入砂糖，這樣比較好，攪拌年糕放入砂糖的年糕，用糯米很快，口感柔軟細緻，容易攪拌。如果，沒有放入砂糖，比較不容易攪拌，放入砂糖軟化，最好攪拌，我們現在慢工攪拌，這樣製作的傳統年糕，不是一件不容易製作傳統甜年糕，如果年糕沒有攪拌好，製作的成果是不好的， aka henay，還沒好，這時候，另外如何加入，等會兒是要懂得放入砂糖，砂糖比例比例要準確，放入砂糖，有些甜度不夠，有些甜度太濃 這樣不好，吃起來味道，製作傳統甜年糕，放入砂糖比例，這個適中，我們攪拌，這是自製甜年糕，這個吃法。現在，這樣自製甜年糕，過去老人慢慢作，過去族人自製攪拌，等一下， 我們會加在這裡將蒸籠，攪拌情境操作再撒糖，攪拌再撒糖現在是製作甜年糕，如果熟悉製作甜年糕，就容易了。

起初製作甜年糕時，是不容易的有很多要學習的，過去是有基礎，過去是看著自製甜年糕，學習老人如何自製甜年糕。如今，有基礎概念了，試著作，試作了。過去老人家是這樣自製甜年糕，就有基礎概念了，記住如何自製甜年糕，原來是如此所謂自製甜年糕，過去是邊看邊學的，今天我們所看到作年糕是不容易的，過去老人家，有幾位自製甜年糕，一整天的，一整夜的，不容易煮熟甜年糕。有時候，從晚上蒸煮直到深夜，是如此的辛苦自製甜年糕孩子回鄉，總是預備，母親自製甜年糕，這是愛子女心切之至，現今，是如此自製甜年糕，是多麼不容易自製，等會兒，放入蒸籠，放入蒸籠後開始以蒸煮，之後，隨時觀察，我們以耐心甜年糕看如何製作，我們自製甜年糕，放太多會過甜，如果甜度不夠，這樣就不會甜，作出來的年糕，過去我所想到的是過去，老人自製甜年糕，孩子們開始上學了，母親預備製只有便當去學校，這是我們製作年糕便當，過去孩童時期，孩子中午吃到的是作的，老人所製作的年糕，現今卻不是這樣，孩子回到家，就有點心吃，過去的孩子放學回來餓著，只有預備的甜年糕來充飢肚腹，到現今，孩子很多吃的點心，例如麵包之類的甜食或其他，都是孩子喜愛吃的，在外面也很多吃的點心，過去的孩子卻沒有很多吃的點心，過去只有甜年糕，這我們不要失傳。

老人家作的傳統甜年糕，過去老人所教導的，我們不要失傳，直到如今也要遵行，所教導的傳統甜年糕，是不容易教導傳統甜年糕的，慢工出細活的米糕，我們期望會有好的成果。我們自製是為了預備春節到來，我們自製是為了年糕，就好像是我們預備春節到來，我們有著期待著團圓的心，預備全家聚集，這是我們家全家人團結，那種團結haw，如果沒有團結，如果全家人沒有團結，全家向心力，孩子們在家，回到家要試著製作甜年糕的心願，現在孩子們，孩子們不太喜歡媽媽作的，預備的不太喜歡。總是，母親有期待的心，孩子也歸心似箭，回家吃到母親所預備的。

現代的孩子，是有福氣的，各樣的甜糕(甜點)都有，回到家，現在孩子回到家就吃甜點，無奈之時代不同，我們處在不同時代做法，所以，這自製有些有時現時代，有些特別特製家想甜年糕，家人就製作甜年糕，別人就用訂購，在超商當今有好多樣選購，你喜歡的口味，這是現代人的嗜好，現在便利，現代人的你喜歡的口味也有選購，現在，製作點心時間，我們現製作甜年糕，我們是預備孩子回來，要吃母親自製作甜年糕，是孩子的期待有遠在外地打電話說:媽媽， 妳有製作甜年糕，孩子總是這麼說，媽媽總是為孩子預備，孩子喜歡回來，現今製作攪拌甜年糕已完成了。

製作攪拌甜年糕，我們將放入蒸籠，我們是用這樣的方式製作甜年糕完成後，我們喜歡吃甜年糕，如果，食材比例製作好攪拌好的米糕，做得很完整自製甜年糕蒸熟後的甜年糕，年輕一輩如果我們想要學習，我們要透過老人的教導，如何製作甜年糕，製作甜年糕過程就容易了，蒸煮最主要，如果，沒有攪拌，均勻而蒸煮是不行的，沒有那麼好，我們用心，我們要盡力，甜年糕才有口感，吃起來，這就是所謂傳統甜年糕。傳統甜年糕是不容易作的傳統甜年糕，我們阿美族是說漢人是甜粿，我們阿美族是說甜年糕，甜年糕，這就是甜年糕的作法。