- 43
- 0
- 字幕列表
-
aw. nu vaik amen a mamazangiljan katua pulingaw a mata ta tatjumaqamaqan當我們頭目家和巫師準備拜訪各戶人家時
-
sangasang a aya tja ljaljak a mamanangiljan a nia kaka, sa pasa tua tjuzuma, a lemitamita我們首先會拜訪我們頭目家族的弟弟、妹妹們家，接著再依序拜訪各戶人家
-
tiamadju zunbi tua kakanen katua uri sipavai a pasatjumaq a satja他們會準備吃的東西和需繳給原家（頭目家）的稅務
-
kasicuayan nu kisatja, nu tapuluq a vaqu從前收稅時，若有十把小米（收穫量）
-
uri su pavayan tu ita a 一把tazua vaqu a itjumaq你就必須向原家繳納一把(tadjaljeng)小米
-
十比一azua 比例namayatazua為十比一的稅務比例，就是這樣
-
ljakua tucu ika tjen a seman vaquvaqu anga但是我們現在也沒有種植小米
-
san paisuin a tucu anga caucau a namayatazua所以現在的家庭繳稅時都會準備金錢來替代小米
-
nu mayatazua a zungbi a taqumaqanan tua e satja, pinitua niamadju a cukui當頭目家準備稅務的，都放置在他們的xx裡
-
sisangas a siqaqivu a na mamazangiljan ta na i tjumaq a kaumaqan a maka matja ljaljak會先叫喚邀請頭目家的親人
-
sakucen a i tjumaq a matjaljaljak tu pakiciyur taicu a kisatja a palisiyan家族的成員，同行進行稅收之後的祭祀儀典
-
nu seqaqivu anga mamazangiljang tua i tujmaq a aya a mareka matjaljaljak等到頭目與親人會晤談話之後
-
avan a zua draradrua anga pulingaw tua satjan palisiyan此時巫師才開始進行稅收的祭祀禮儀
-
nu palisilisi a pulingaw i katjuumaqan, pedrusain azua satja當巫師在祖靈屋進行祭祀儀式時，稅收會分成兩部分
-
azua usi kacuin a pasa ta i tjumaq a satja那些（一部分）準備帶回原家稅收
-
sipavai tua nimadju a cinawcau a kangbu會分享給（頭目家的）幹部成員
-
amulusu aya, parakaljay aya, a qeziqezipen如牲禮師、祭師、發言人等等
-
sa sananguaqi a penawtji a然後完善地包裹及裝袋
-
aw azua ita anga a usi pasuciker ta i tjumaq然後另外一部份要繳回原家的稅收
-
avan azua palisiyan na pulingaw tu papuzangal ta aicu a vaqu為巫師為（今年）收穫的小米進行祝福的祭祀儀典所用
-
aicu … kasicuayan a vaqu a satja, ui sinan vusan從前稅收的小米是用來當種子使用
-
sinan semananguaq a seman aljak a penalisi azua vusam所以（巫師）會妥善執行「種子」祭祀的祝禱
-
aw, ulja na sesazua na sasanguaq cu a vaqu nu tjaivililj a cavilj a venevu ni期待小米種子在明年可以順利、完好地發芽及長成
-
aw ita a vaqu, nu tja si vusam, nu tjaivililj a cavilj然後在明年的此時，播撒下的種子
-
masan 一百把a mayatazua.經過祭祀的祝禱後會變成一百把(taiday a djaljeng)的收穫
-
qadjaw tjameliyaw tauta nu palisiyan在進行祭祀的過程中如此祈求
-
timatja a paiwan , masalu aen ta pinalisiyan我非常相信我們排灣族的祭祀祝福
-
pinagaugaw nua mareka tja vuvu a namaya tazua ni祭祀的過程，是經過祖靈允許而贈予的
-
aw sasanguaq cu a vaqu a aya a venuvu. meliyaw a vat所以小米會順利地發芽，長出結實纍纍的小米穗
-
avan azua sipalisiyan tua kisatja nu vaik amen那些就是稅收初始進行的祭祀禮儀
-
ljakua ika manu amin cu a satja a pinalisiyan但不單單是只有這個稅收的祭祀
-
aicu a i tjumaq a caucau, pinalisiyan tauta家庭的成員也經過祭祀的祝禱
-
sinan vusam(ai) sinan satja當稅收的種子般的(祝禱)
-
sa nu i cavilj, nua aicu a umaq a matjaljaljak然後期待明年這家的家庭成員
-
ulja na sesazua a niamadju a sengesengan, na tarivak tiamadju工作順利、身體健康
-
na puvaqu nu tjai vililj. nu tucu a cavilj明年此時豐收小米
-
mamaw kataiucu a vaqu a sipalisiyan, aw, numapakalisi tucu a satja祭祀的進行同樣如小米的祝福儀式般，然後完成稅收的祭祀之後
-
avan zua kacuin a satja a pasa mamazangiljan a qemepuqepu接下來才把稅收的東西匯集到頭目家
-
sa, kasicuayan, azua kini ljaceng aya從前時候採收的野菜
-
a vaik a namaciyuciyul a qemaljup tiamadju a pasa vavua, a pasa pana a nemangamanga他們集體上山的獵獲，和河邊捕捉的各類魚獲
-
avan anga zua san kakaken anga paka tua kinisatjan a vaqu那些都是使用在小米稅收之後的飲食
-
izua sanvawain, izua sang qavain, namayatazua kasivuayan可以製成小米酒、小米粽等，這就是從前（稅收時）的情景
-
nu izua cu anga nemanga maqati ttiamadju a kazelju有了這些東西之後，就可以進行祭告分享的祭祀儀典
-
saka tucu, neka nga namayatazua a tja sikudakuda但是現在已經沒有這樣的傳統習慣了
-
ika pasa panapana anga, ika pasavauavua anga已經不再前往山上和河邊了（採集）
-
liyaw anga… kantan a veneli tucu更多是⋯現在已經簡單地以購買的方式很多，很容易買到。
-
tja sanpaisuin anga namayatazua使用金錢完成那樣的事（稅收）
-
aw ljakua mamaw a sikudakuda a pajaljiyan但是相同的是行（祭祀儀）的作法
-
nu…ljaki su vineliyan a vutjulj, ljaki tja vineliyan a ciqaw即便是購買回來的豬隻和魚
-
mamaw tja si qepuqepu imaza i tjumaq同樣也都匯集到原家
-
sa tja sang kaka nen… tja san kakanen, aw tjasikan a mapuljat我們大家一起烹調分享共食
-
avan azua sicuayan a kazelju, a masuvaqu a masu cavilj a palisiyan這就是從前祭告先祖的祭祀禮，在小米收穫、過一個年之後所進行的祭祀儀典
-
aw, ljaku a nu kazelju itjen i kacauan但是，我們在人間進行（收穫的）祭祀分享時
-
tja sisangas a aya, maka tja vuvu a katua cemas a pakazelju要先完成和先祖、祖靈、以及各個聖神的祭告分享
-
aicu a pakakazelju tua maka tja vuvu ni關於祭祀先祖與祖靈祭告分享
-
tucu siculju tua dridri, sa ka plisi現在殺豬進行的祭祀儀式
-
azua dridri ika pumaya tu na tjakudral這些（祭祀儀式）都無關豬隻的大小
-
ljaku a valjualjut azua dridri但必須要使用活體豬隻
-
kana ika valjualjut, neka nu pacugan a namayatazua dridri如果不是活體豬，就失去了（殺豬）過程的意義
-
tucu pavain itjen na sihu ta dridria a kina rakudan anga, sa peceveqiveqi現在政府會補助我們已經處理過的豬隻，然後再進行分割處理
-
nekanga kakudan ta namayatazua但是那樣就失去了傳統文化上的意義
-
aicua a aya dridri, yu cusuan a aya na murusu, sa palisiyan na pulingaw因為豬隻需要牲禮師（刺殺）的過程，再經由巫師進行祭告儀式
-
nu x nu zemaing azua a aya a dridri當豬隻發出（慘叫的）聲音
-
saka ti aicu a murusu a na dremidri, azua zaing, puntalj a ma Daibuzang而且是經由牲禮師刺殺豬的過程，（豬隻）發出的聲音會傳達到大武山上
-
pungtalj a sema tua tja qinaljan a sicuayan. sa qivui a makatja vuvu傳達到從前我們所居住的部落（大武山），告祭我們的先祖
-
namatazua a padjaljiyan azua seman a aya, seman dridri nua masuvaqu這就是小米收穫祭祀時殺豬的程序、過程
-
aw nuika avan azua a murusu a aya a cemucus ttazua dridri如果不是由牲禮師完成殺豬的過程
-
ljaki tjemawtjaw a..ljaki palisi, ljaki嘶吼azua dridri就算行祭告儀式，或是豬隻發出了嘶吼聲(paqiyat)
-
ika lemangda ma mareka tjavuvu, aya pulingaw巫師說：傳達不到我們先祖那裏
-
所以dadjitudaidji cu a murusu semn dridri所以由牲禮官執行殺豬程序的這件事是非常重要的
-
nu ika timadju ika pacengceng cu a tjaisi tja si culju ta aicu a dridri如果不是經由他（牲禮官）執行殺豬的儀式，不是很妥當
-
ika na masan kakudan不具有傳統習慣文化上的真正意涵
-
aw nu paka kazelju anga ta aicu a aya dridri接下來，當完成對先祖的祭告分享之後
-
avan azua maqati tjen a i kacawan a kazelju這時候人間就可以進行祭祀分享
-
sak kasicuayan nu kazeljuzelju nu pa susangas但是從前時候，在進行告祭之前
-
na maqepuqepu a a sikataqaljang a maka vavayan部落的女士會聚集在一起
-
a maqacuvucuvung a vavayan katu kina a maciyuciyul a kemesa那些青年女士與母親皆伴同行，一起進行烹調的工作
-
a semann vaqu, a seman xx a seman vawa製作有關小米的（各種）烹調及釀小米酒等事宜
-
tu sicekau nu mayatazua a kazelju tiamadju使用在他們祭告時的（飲食共享）
-
nu maka kisatja saka makesa anga cu…完成稅收之後，而且那個已熟成…
-
sa sanvawain cu a vaqu, tja kaljavain nu makesa cu a ya vawa然後把小米釀成酒之後，我們還得等待小米酒釀的熟成
-
差不多一個禮拜nu tjadjaljavan nu 夏天.nu zaremzeman如果是夏天天氣熱的季節，最快也需要差不多一個裡拜的時間
-
所以kasicuayan nu makakisatja, kaljavain anan azua vaqu a makesa所以，以前完成稅收儀式之後，還得等待小米釀的熟成
-
maqati tiamadju a kazelju. namayatazua kasicuayan才能進行祭告分享的祭祀禮儀
-
ljakua tucu, ikajen a venaqavawa nga但是現在我們不再做釀酒的動作
-
veneleveli anga tjen paka siyubay ta vauwa而是轉為向商店購買的方式
-
aicu a kisatja katua kazelju, aya tinevetevelj anga所以稅收和祭告先祖的祭祀已經混在一起執行了
-
ljakua aicu a zungzu dikinay a tja aya不能夠混掉但是，（祭祀與稅收）的過程步驟不能混淆
-
dikinay a tja su ayavan a zunngzu a sicusyan不能越過原來傳統的過程步驟
-
kisatja anan a sisangas saka kazelju完成稅收之後，才能進行向先祖祭告的分享祭儀
-
aw aicu a tucu, nu kazelju但是現在進行祭告分享祭祀時
-
siqepuqepu anga tua kemasi casaw a djamay, katua vawa a vineliyan ni也使集資向店家訂購菜餚、酒品、或飲品等
-
kangtang anga tucu（執行上）已經非常簡單
-
ljakua a nimadju a patjaljiya a ni madju a paquliqulit a kemasi ta sicuayan a kakudan但是，執行過程的程序確實和從前的傳統習慣是一樣的
-
aicu a tja vuluvulung a ramaljeng , yu tuluan a maqacuvucuvung我們的耆老長者，需要教導（檢視）成長中的青年
-
tua niamadju a sikudakuda tuki na mapasaliw有關他們的行為是否有任何不符合準則的地方
-
tuki pinakatavung a niamadju a sipatavutavung以及需要完成的過失補償行為，有沒有完成
-
要做一個總清算，a ramaljeng kasicuayan從前我們老人家會做一個總清算
-
nu ika nasesazua cu a maqacuvucuvung如果青年不具擔當的行事作風
-
saka ika pakatavung ta nimadju a pasaliw沒有擔起應有的懲罰
-
a tjalja pazangaran, sawin tumadju ika piqinqljan timadju最嚴重的（處罰）是趕走他們，不讓他們居住在這個部落
-
ika na qinaljang anga caucau timadju sawin他們不再是這個村落的居民
-
azua tjaljapazangaran a si 處罰taaicu a sining kasicuayan這是從前對青年最為嚴重的處罰(patavug)方式
-
aicu a pakatua pakazelju a dremaiyan, izua padjaljiyan nua ramaljeng關於歲時祭儀時的分享團圓舞會，這其中有老人家對青少年的必要叮嚀
-
tu qepuqepuin a sinin, azua napasaliw tazua cavilj tazua cavilj讓那年在行為上有犯錯的年輕人、青少年聚集在一起
-
tuluan na ramaljen kata tjavuluvulung耆老和較年長的長者會教導青年所犯的過失
-
ulja ika pasaliw nu tjai vililj a cavilj tiamadju讓他們明年不會再有犯錯的行為
-
azua tjalja pazangaran, avan azua ika makatavung tiamadju如果他們沒有做到該有的補償（懲罰），是件很嚴重的事
-
sawin nua ramaljemaljeng a ika na sesazua, ika makatavung a caucau老人家會趕走沒有責任以及擔不起懲處的（年輕人）
-
saka nusawin a pasa ta tja qinaljang, neka nu kaizuajn nimadju如果趕他們離開部落，讓他們沒有可以居住的地方
-
ika paeljing nua qinaljang, yu semudulutj timadju a macidilj i sasaw一個人在外生活，沒有人幫忙，很是可憐
-
neka nu kilalain, neka nu paqeljng得不到支援和沒有人照顧的生活方式
-
avan azua sika marekutj a tja sikataqaljan, tu pasaliw tiamadju ni那都是部落（耆老）擔心他們會犯錯的原因
-
aicu nimitja sikudakuda angata kasicuayan這是我們從前習慣的傳統文化
-
aw, marasurasudj a sinin katua ramaljeng a pasamaza ta mamazangiljan a dremaiyan所以青少年和耆老，大家都會協力同心地前往頭目家參加舞會
-
nu dremaiyan tiamadju, maka maciyuciyur參加舞會凝聚他們的心
-
maka matjatjiyatjiyak他們彼此手牽著手，前往他們的情人
-
azua ramaljeng masa senay matatulutulu masasananguanguaq tiamadju老人家會透過對唱的方式，彼此學習、彼此和好
-
azua sisenayan, a rinamaljengan他們透過古謠的方式吟唱
-
nutja langdan a niamadju a sisenayan當我們聽見他們唱歌的方式
-
liyaw azu situluan ta kisan caucau aya大都是教導我們如何成為一個人
-
semanvaqu aya , kalakuda i vavua aya如何農作小米、有關山上的務農工作
-
cemecemel aya, vaik a qemaljup aya以及森林裡捕獲獵物等事項
-
liyaw azua situlutulu na ramaljeng kasicuayan tja nu itjen從前時候老人家需要教導我們很多的事
-
ljakua tucu, ikatjen a remangda anga ta namayatucu但是現在我們已經很少能聽得見這樣的教誨
-
aw nu izua livuan tauta, sisenasenay tauta nu sisenay ikazemangal當時如果有爭執，也會經由唱吟的方式（傳遞），但不會大聲地唱
-
bulay a sikaikican azua mayatazua, ika marivurivu這是很好的會議方式，不會引起紛爭
-
ljakua tucu nu mapulaw anga itjen, ika tjen a saigu a maitucu但是現在我們總是喝醉酒，我們失去了（智慧）
-
mezangalmezangal itjen現在我們總是大聲表達
-
avan angazua tja sika rivuruvu anga tja pasaliw這是引發我們爭執的原因
-
ika pacuwal ta sicuayan a ramaljeng a kigalju a sisenay a namaya tazua我們不如以往老人家那般慢慢地表述，以歌頌的方式傳達那樣的事
-
aw nu puamin cu a kezelju然後，等這個祭告先祖的儀式完成之後
-
avan anga zua patagilj anga nua pulingaw這才開始進行巫師的（祭祀儀）
-
a vilivililjang a paka tua masuvaqu a palisiyan a qemacuvung aya開始進行小米收穫祭最後的完成祭祀儀式
-
aicu a qemacuvunng, nu tja supuin a niamadju a sipalisiyan差不多一個禮拜完成的祭祀儀典之後，如果計算整個祭祀的過程，差不多一個禮拜的時間
-
aw aicu a 一個禮拜 semadjez ta viya a pasatua pana aya這一個禮拜，會送 viya到河邊
-
a pasa tua kdjunangan aya pasa tua qinaljang送往土地、送往我們的部落
-
nu kudemen cu a semadjez tua viya katua palisi直到完成送別viya的祭祀
-
vilivililjan anga zua mamazangiljan a i sematjez tua mareka tja vuvu最後才由頭目為我們的先祖送行
-
a na tja qinaqivu a maciyuciyul tjanuitjen a masuvaqu ni（送行）那些我們召喚的祖靈，和我們一起收穫祭祀的各項活動
-
nu satjezeng a nua maka tja vuvu nua mamazangiljan當頭目送別我們的先祖時
-
avan anga zua vaik a avanangazua i vaik a qemqljup a paljilji ta dringay a qemaljup a mamazangiljang這時候頭目才能進行狩獵和行視捕獵夾的活動
-
sa namasalu kasicuayan tua ramaljemaljeng從前我們的耆老非常相信
-
tu pavain ta nanuaqan tua ungmi, cu a mamazangiljan i tjumaq.上天會降福好運到頭目家
-
tu malap tua driningayan nimadju（降福）補放的獵夾會豐收獵獲
-
saka nu malap tua vavui katua size kata venan, u si qalac nimadju nu所以，當捕獲到山豬、山羊、鹿時，他們會大聲呼喊告知
-
nu sipangdjez tua qinaljan a sitaladjan a aya sitjawtjawan當到達部落的傳遞（喊告）入口處
-
nu tjemawtjaw a mamazangiljan頭目會進行呼喊告知的儀式
-
sipakeljakeljang tua qinaljn tu puamin anga masuvaqu aya向部落宣告收穫祭祀全部結束
-
sa dikilu anga tatjumaqan a vaik a kiljaceng這時候，每一戶人家可以進行野菜的採集
-
ki masengseng ta niamadju a sengesengan, vaik a qemaljup tauta進行他們需要做的工作，同時也可以進行狩獵的活動
-
saka nu ika kinudem cu a qemacuvung a palisiyan如果沒有完成結束的宣告祭祀禮
-
dikinay tiamadju a masengseng tua zuma anga sengsengsngan禁止進行（部落中）所有的工作事項
-
penalisiyan kasicuayan從前這樣（的行為）是違反了禁忌
-
nu kudemen cu aya qemacuvung a palisiyan所以，直到完成所有的祭祀儀典
-
avan angazua masu sikining a i tjumaq這才完成表示家庭已除去sikining
-
dikilu anga pucekelj aya可以進行舉辦婚禮
-
dikilu anga seman saqetju a palisiyan na pulingaw tauta可以請巫師進行除穢（病痛）的祭祀
-
tua vaik anga puukumu ta sikataqaljan進行部落puukumu的事情
-
namayatazua a nimitja a masuvaqu kasicuayan a sesngesengan這就是從前我們小米收穫時的各項的(祭祀)工作
-
pazangal tu pazangal ika kangtang不是一件簡單的事