陳春美的家庭觀

lalu muw ga, Yagu Lesa. kuzing ga, kahul saku Balung. nyux ku mwah oyome Longpya qani. kawas muw ga spat pgan tzyu kawas muw.

kyalaw simu laqi. simu laqi misuw qani ga, nyux simu ini qbaq ana qutux squ gaga na Tayal. nyux simu ini shnga squ baq kmal squ ke na Tayal la. nanu yasa qu maki yan qani maki cikay qu baq kmal ke Tayal lga, lokah mwah mqbaq ru, aki simu baq squ ke ta ita Tayal. ana ta musa inu. ke ta nanak ga, ini ta laxi. ktay kwara squliq ga yan nasa. ke nha ga, ini nha bahi malax. nanu yasa qu lokah kwara simu laqi misuw qani. laxi alax squ gaga ta ita Tayal.

ita ka laqi kneril hiya ga, kneril qu lalu ta lga, maki nanak qu pcywawgun ta. ini ta hmut mciywaw. kwara qsahuy ngasal ru kwara bnkis ga, sgalu ta kwara. bleqan ta mlahang ru, bleqan ta mciywaw kwara qu qsahuy ngasal. bleqan ta pqaniq qu bnkis ta. nanu si ga mha simu kya ga, musa simu nya pqasun qu bnkis mamu. laxi yan na ruma squliq. ini si inlungan squ bnkis.

qutux lozi ga, ita ka kneril ga, ini ta si hmut mtiywaw squ zywaw. ana simu smoya squ mlikuy ga, goyaw squ ms'su ru mqnzyat mciywaw. nway simu aki mblaq mqyanux. blaq qu mlikuy ta ga, qoyat simu la. kya ruma mlikuy ga, maniq qwaw ru, sm'ang kneril ru, mihiy kneril qu mlikuy lga, siqan simu balay lki. kita squ ms'su ru ini qaniq qwaw. nway simu aki mblaq mqyanux squ qnxan mamu. ktan balay ga, nyux muci sqani ziray(日) ta misuw qa hiya lga. nanu si ga, baq ta squ gaga na utux. snhi ta Utux Kayal ga, musa yasa qu ping'an balay qu kate(日) ta. kuci kya mnglun. laxi si hmut mnglun ru, skongat simu inlungan lga, iyat simu pblaq mqyanux la.

sazing ga, son muci ita laqi kneril hiya ga, baq ta mahuq, baq ta mtayak, baqun ta kwara qu pcywawgun na kneril lga. blaq ka baq simu mqyanux la. laxi qilang mnglung. ana nanu zywaw ga, si ga qnyatun ta balay mnglung ru mciywaw ga.
blaq qu son muci mha inrasan ta ga, baq ta mqyanux uzi.

laqi mlikuy, kyalaw simu. mlikuy hiya ga, tunux na qu qutux ngasal. ana su knwan ga, hga qu s_yunaw squ bnkis. nanu yasa qu simu laqi mlikuy hiya ga, ps'su lungan mamu ru. laxi kiya na ruma squliq mqqwaw ru, mtkgil ru, ini qbaq lungan. ini qbaq mnglung kwara cinngasal ga. nanu yasa qu yaqih balay. baqun mamu muci mha blaq qu cinngasal lga. musa mamu ktan qu son muci kate(日) mamu.

kyalaw simu qutux lozi. kuzing ga raral. aring squ laqi saku ga, ini ku hmut ana qutux lungan. mung ku balay ke na bnkis. nanu ini ku sqehi nqu bnkis. nanu hopa saku lga, wahan ku nha smze la ru. mwah saku oyome(日) Longpya qani. aring ku psqunan myan ka bes mu ga, ki'a ini sami psayu ana qutux ru, ini sami pkayal kwara nanu yaqih na zywaw. si sami kunoh kunoh mqumah ru yasa nanak. nyux myan baqun lga, yasa nanak qu wal myan pcywawgun.

raral ga, qmayat laqi qani ga, si myan panga laqi musa mciywaw. rasun myan qmayah. 'san myan smi sa kiri ru, ini ga syan squ sbal qu laqi. musa sami mqumah. wal sami mha kya raral. ana muci nanu ga, malu balay qu Yaba Utux Kayal. glgan sami nya, sgalu sami nya, ana muci nanu ga, ini hmut maki nanu sa yaqih na zywaw.

qutux lozi ga, tehuk soni ga, nyux hopa balay qu kawas myan. ana ga, kwara simu laqi ka musa ms_yunaw qani ga. gaga ta Tayal ga laxi laxi ki. glgi balay. laxi hmut.
aki simu mblaq mqyanux. mhani mha simu kya ga, baq simu mlahang squ cinngasal mamu ru laqi mamu ga, laqi mamu ga, musa mbaq mqyanux uzi ru. musa yan na qnxan mamu simu bnkis uzi. nanu yasa qu kwara ita ka laqi na Tayal. lokah ta kwara. yasa la.

nanu qu kansya maku balay. qmayat laqi nqu sami ka sazing myan xuxuw ga, ungat qu nyux mtberaw ru ini qbaq mqyanux qu laqi myan. nyux si tbuci baq mqyanux kwara. ana cyux maki inu ga, cyux mblaq mqyanux. cyux 上班(中) kwara.
nanu yasa kansya mu Yaba Utux Kayal. ulung su mhuway qu Yaba Utux Kayal ru.
ini nya biqi squ yaqih nqu inlungan kwara qu laqi maku. ini qaniq qwaw. kansya bay. nanak yasa qu nyux maku pqasun balay.

raral ga, ywaw nqu wal mu spqwas biru laqi hiya ga, ini htuy mciywaw rgyax raral qu sehu rwa. musa sami muhi qenuw. muhi sami qlung. si sami usa t'bwan kya, maki sa ska rgyax lru. maki qu son muci mha pcywawgan myan. kmiyay sami qenuw ru,
yasa qu bgirun myan la. bali cikuy ywaw ka musa sami kmiyay qenuw. ruma ga, ciwal yubing ini ga sazing yubing. san myan than baziy lga, yasa yutun myan smku smku qu pila lru. ini ga, s'atu pila muci qu laqi nyux mqwas biru ga, stun myan pila. ini ga, mwah qu laqi ga, wahan nha magal pila. 節省(中) balay raral. ini kiyan misuw qani. ana nanu ga, si ta hmci mbaziy mbaziy.

raral ga, kwara nnanu nniqun ga, siki minkahul squ qba ta kwara mtzywaw.
ru ana ingat mami ru bwax raral ga, ngahi spanga myan aring rgyax ru musa sami kya Nina. mwah sami ru yugun myan bwax qu ngahi lru, yasa qu rasun myan ngasal.
wal yan nasa qu qnxan myan raral hiya. ingat muci mha wal sami si uluw squ bwax.
nanu si qa panga ngahi ru son myuw lga, yasa qu mpanga sami bwax ru s_wah myan phapuy mami qu laqi. nanu ana laqi ga, sphapuy mami ga memaw mqas. raral ga supeh qani. Yusi, raral ga si ta phapuy supeh ru, si ta qaniq lingay supeh.

raral squ krakis saku ga, ana inu, ana sehu no mrhuw mwah Balung. ana kyokay no renrosi mwah squ kyokay myan ga, ingat ana qutux wal ku laxan mlahang ru, lmon mnaga mtayak pqaniq kwara. ini ku an psmze hga, nanu ga, ana ima ga, baqun ku nha. ana Gorong Bokusi. Son Bokusig mwah kryax ga, ini yahoq mwah maniq squ hnapuy maku. ingat qu krakis ka musa phapuy. nanu yasa qu ana hga ga, syan ku nha balay inlungan uzi. mwah mwah cisal. ana kwara Bokusi ta Tayal qani. kahul Nanto ru kahul inu kwara. mwah kwara uzi. khmay balay kwara. 反正(中) Rengrosi lga, wal mu n_gon kwara la. ana ku mwah sqani lga, wahan nha m'abi kwara nirang(日) qa ta. mwah m'abi kya Rengrosi ru Bokusi. ana hga muci, 招待(中) ku squ kyokay no sehu ga, iyat balay kantang(日) ma. ru kansya kun nha.

lokah ta snhi ke na yaba ta.
Yaba ta Utux kayal qu pqyanux itan.
si ta kinlokah pzimu krryax.
mhuqil ta la ga, musa ta tehuk qalang na Yaba ta kayal.
ana ta mhuqil pqyanux tninu ta.
Yaba ta Utux kayal qu pqyanux itan.
wal nya kin_giwan kinqehan ta.
snhyun ta la ga, musa ta tehuk qalang na Yaba ta kayal.
lokah ta snhi ke na yaba ta.
Yaba ta Utux kayal qu pqyanux itan.
si ta kinlokah pzimu krryax.
mhuqil ta la ga, musa ta tehuk qalang na Yaba ta kayal.
ana ta mhuqil pqyanux tninu ta.
Yaba ta Utux kayal qu pqyanux itan.
wal nya kin_giwan kinqehan ta.
snhyun ta la ga, musa ta tehuk qalang na Yaba ta kayal.
aw yasa la.
qutux qwas qani hiya ga, ana knwan ga, ini maku zngi.
giwan si gluw knan krryax qu qwas sqani.

我的名字叫陳春美，我來自巴陵(桃園縣復興區)，嫁到崙埤這裡，我現在的年齡是86歲。

孩子們，我語重心長的告訴你們，你們現在的孩子，很不懂得泰雅祖訓，你們都沒有好好的去學習泰雅語。所以，像現在已經有些會說點族語的人，你們要盡量的去努力學習，你們的泰雅語才會說的更好。無論到那裡，絕對不要放棄自己的語言，看到其他的族群都很重視自己的語言，所以，現在你們這些孩子們更要加油，不可放棄我們泰雅的祖訓。

當我們女孩子被稱為女人時，我們有自己份內的工作，不可隨便去做不好的事。要孝順家中所有長輩，懂得打理家務，好好得管理家中一切事務。要好好照顧家中長輩，這樣才會得到長輩的稱讚。不要像很多人一樣，不懂的敬老尊賢。

還有一件事，我們女人要謹言慎行，當你們到了適婚年齡，要選擇穩重和勤勞的人，
這樣，你們的生活才會幸福。你若選擇好的丈夫，將是你的福氣，像有些人選擇了酒鬼丈夫，整天被罵被打，你們會很可憐喔！切記！要選擇穩重不會喝酒的人，這樣，你們的人生才會美滿。看到現在的這個時代，只有遵循祖訓及相信上帝，我們的家庭就會很平安。要這樣思考，不要胡思亂想，免得你們的中心思想會消失，你們的生活會很不順利。

第二點，我們身為女孩，要會洗衣，要會作飯，女生都要會做該做的家務事，這樣，你們才會生活幸福。不要懶惰或胡思亂想，我們應該要非常的勤勞工作，並懂得在生活中磨練成長，我們的生活才會好。

男孩子，我告訴你們，男人是家中的支柱，不論何時，你們是延續祖先風範的人。所以，你們男孩心思要穩重沈著，不要像有些人喝酒鬧事，一點都不懂事，不會為家庭幸福著想。所以，這是很不好的，要知道如何來經營一個好的家庭，就是要看你們在家庭的經營。

我再告訴你們關於我的事，我從小的時候，我就很尊重長輩的教導，所以長輩們都很疼愛我。所以等我長大，就有很多人來提親，但到最後，我的父母就把我許配到崙埤。自從我跟我的先生在一起到現在，我們從來不吵架，也不曾批評別人不好的事，我們只知道，默默的在山上努力工作，這就是我們生活的重心。

以前，為了養兒育女，我們就背著孩子們上山工作，我們會把孩子放在背簍裡背著工作，或是放在布搖籃裡，我們以前就是這樣去田園工作。不論如何，感謝天父的眷顧，
因神的保守及慈愛，讓我們一切平安，遠離惡事。

還有一點，我現在年事已高，所以，孩子們你們要延續，要遵行泰雅祖訓，不可經易放棄，不可任意毀壞，你們的生活才會美好。惟有如此，你們才會照顧家庭及教育孩子，孩子們也會好好的生活，生活中也會以你們為規範。所以在這裡，期勉泰雅的孩子們要加油！持續喔！

還有，我非常感謝，我們夫婦在教育孩子方面，孩子們沒有不切實際的，都很努力的生活。他們都獨立生活在任何職場上，都有很好的工作，所以，我非常感謝天父。還好，感謝神的慈愛恩典，沒有讓我的孩子們學壞，不喝酒，這就是我自己感到非常欣慰的事。

以前，為了給孩子讀書的事，那時政府不會限制山上的開墾，我們會去種植香菇和木耳，我們就一直在山中工作及換工。我們有所收穫，就烘乾香菇，香菇賣了，我們就有所得。我們烘乾不少香菇，有時候是三袋或兩袋，我們就拿去賣，所賣的錢，就慢慢存起來。所以，在孩子們求學要用錢時，就會寄給他們，不然的話，就是孩子們會回來拿生活費。以前的生活非常節省，不像現在，甚麼東西都可以隨便買。

從前的年代，全部所吃用的，都要出於自己手中，要辛苦的工作才能得到。就算以前沒有米飯，我們要從山上揹著地瓜，來到山下天送埤。我們用地瓜換米後，即帶著米回家，那就是我們從前的生活模式。那時候對我們來說，米是很珍貴，不是很容易取得，必須，揹著地瓜去山下換。就這樣，我們揹著米回來後，煮飯給孩子們吃。所以，孩子們看到有飯吃，都非常的高興。從前的鍋子是弧形底鍋，Yusi 和我們都是圍繞在鍋子旁煮飯及吃飯。

以前我年輕時，不論地方政府首長官員來巴陵，不論是教會傳道師來我們的教會訪問，我都有好好地招待他們，沒有一個疏忽到。不論誰，我都一視同仁，所以它們都認識我。還有兩位牧師來用午餐，都不會錯過，會來吃我煮的飯菜，因沒有其他年輕女子會去煮，所以他們非常敬重我，都把我放在心裡。所以到現在，這些泰雅牧者都會來探望我，有的從南投，有的不知從那裡來，很多的牧者。反正所有傳道師，我都有招待過。就算我來到宜蘭這裡，他們也都會來家裡二樓過夜，牧師跟傳道師也都來家裡過夜。招待教會的牧者，不是件簡單的事，所以他們很感謝我。

我們要堅定信靠天父上帝的話，
我們活著都是來自那生命的話。
要恆切禱告持守這盼望，
到那日人死後離開這世界，
還要相會天父家。
世上人有一死更有復活盼望，
我們復活都是來自那上帝的話，
祂成就了罪人的贖罪祭，
當我們信靠祂生命得盼望，
平安到達天父家。
要堅定要信靠天父上帝的話，
我們活著都是來自那生命的話，
要恆切禱告持守這盼望，
到那日人死後離開這世界，
還要相會天父家。
世上人有一死更有復活盼望，
我們復活都是來自那上帝的話，
祂成就了罪人的贖罪祭，
當我們信靠祂生命得盼望，
平安到達天父家。
就這樣，
這首歌我永遠不會忘記，
這首歌永遠會伴隨著我。