跳到主要內容區塊 :::
:::
  •  72
  •  0
  • FB圖示
  • line圖示
TIME:

  • 字幕列表
  • Kako
    我
  • O Fataʼan, Kalingko Fataʼan a tamdaw
    是馬太鞍,花蓮馬太鞍的人
  • e
    嗯
  • ci Kaniw Atong ko ngangan nako
    我名叫 Kaniw Atong
  • O mihecaan no mako anini a miheca haw i
    我時至今年的歲數呢
  • pito ira ko falo to ko mihecaan nako
    我已經是78歲了
  • nano ma:mang haw i, i lomaʼ sa kako a matayal
    我從小就一直待在家工作
  • midama to matoʼasay
    協助家中長輩
  • saka
    因此
  • matengil ako ko
    我聽到
  • pakongko no toʼas to pakayniay i
    長輩們流傳著關於
  • malapaliway saanay madadamaay
    互助合作,幫忙的故事
  • i ʼa:yaw haw i
    在早期
  • ira kora mawmahay
    有一位農夫
  • matayalay ko lomaʼ ningra
    是一勤奮的家庭
  • saka, e
    所以, 嗯
  • pako:yoc ko lomaʼ nira
    他們過著貧困的生活
  • awaay to ko mama
    爸爸已過世
  • cacayay to ko wina a mitoʼas ciraan
    只剩媽媽與他相依為命
  • saka, yo mahofoc kona na wawa haw i to faʼinayan i
    當這個男孩出生的時候
  • ca ka fangcal ko tireng nira
    他的身體不是很好
  • a, o sakacipinangan haw i
    阿,要如何得知呢
  • tataʼang ko fotol nira
    他的睪丸非常的大
  • saka, pangangan sa ko sakafiyawfiyaw haw i,
    因此,左鄰右舍在叫他時
  • cay to ko mipanganganan no toʼas ko ngangan nira
    不是沿用長輩為他取的名字
  • a pakacikafotol han no fiyafiyaw ciira
    而是取外號大睪丸來叫他
  • saka, oyanan sato ko matahidangay a ngangan nira to kafotol saanay
    所以,大家就都習慣叫他Kafotol
  • yo matoʼas ci Kafotol itira i niyaroʼ haw i
    當Kafotol 在部落長大後
  • mala:lok cira, nawhani
    他非常的勤勞,怎麼說呢
  • mane:neng nira ko tayal ni ina nira
    他看到他媽媽所做的事情
  • to nika paliw sanay ko ʼorip i taoan
    一直是過著與別人換工的生活
  • saka, naniitiya ira ko harateng ni Kafotol to pakayniay i paliw
    因此,從那時起Kafotol 就將換工的事情放在心上
  • ano cacay ko tamdaw a matayal haw i, cay ka nari:kay ko tayal
    若只有一個人工作,很難在短時間完成
  • a tifahaw aca
    孤單寂寞
  • awaay aca ko ngaangaan
    沒有成就
  • mafokil aca romadiw
    也不會唱歌
  • saka, safalocoʼ sa ci Kafotol haw i,
    所以,Kafotol 心想
  • soʼeli:nay ko demak ni ina no mako
    媽媽做的事是有意義的
  • a malalo:kay o dado⌃do:en ako,
    這勤奮是我要學習的,
  • mahaenay ko ʼorip niyam sato ci Kafotol
    Kafotol 覺得這才是我們的生活
  • a
    啊
  • toʼas sa ci Kafotol haw i
    Kafoto慢慢長大
  • mipaliw cira i tini i taoan
    他就到別人家換工
  • o paliw hananay a demak haw i
    所謂的換工
  • mapapadang sanay ko paliw
    是在工作時互相幫忙
  • maherek i tini i takowanan matayal haw i,
    當我的工作完成後
  • padangen ako kiso a matayal
    我就幫你工作
  • maherek ciraan haw i, tayra i roma tamdaw
    在他家完成工作後,再轉換到別家,
  • mahaen ko tayal
    換工就是如此
  • saka, folo:d sa ko tayal haw i
    所以,工作若能團結互相幫忙
  • narikay lipa:hak ko tayal no tamdaw
    人做起事來既快速又快樂
  • itira ko sakafa:naʼ no tamdaw to nika
    大家那時才知
  • mawmah haw i romadiw
    工作時唱歌
  • ano mawmah haw i, malafolofolod
    如果在工作中,要群體互相一起做
  • lipahak ko falocoʼ to romiʼamiʼad
    每天心情都會很快樂
  • nawhan ni
    怎麼說呢
  • ira ko mafanaʼay a mipakemot
    因有人很會聊八卦
  • a mipakatawa to romaroma
    常讓人開懷大笑
  • saka, salipa:hak sa ko kapot no paliw a matayal
    所以,一起工作的人都非常快樂
  • cay ka hirateng nangra ko roray
    他們不會感到辛苦
  • saka, inian ko haenen
    所以,就因為這樣
  • o kita sanay o matayalay haw i
    我們這些工作的
  • oni ka lapaliw dadamadama mapapadapadang haw i
    這樣的換工、互相合作及相互幫忙
  • manga:ay ko tayal
    工作就會非常順利
  • nanoya, matoʼas to ci Kafotol haw i
    之後,Kafotol 逐漸長大
  • miliyas cingra to niyaroʼ
    他離開了部落
  • nawhan ni
    怎麼說呢
  • mangodo cingra to ʼorip nira
    因他對自己的家境感到不好意思
  • nawhan ni
    怎麼講
  • awaay aca ko omah
    既沒有田產
  • awaay aca ko ma:an no lomaʼ nira
    真的是家徒四壁
  • saka, e, matoʼas to kako i
    所以,嗯,當我長大後
  • mihatatad kako a matayal
    Kafotol心想:我要獨立工作
  • misarafar kako sa ci Kafotol
    自己開墾土地
  • nanoya haw i
    從那之後
  • miliyas to cira to niyaroʼ nira
    他離開了他的故鄉
  • cay ko pilaliw nira to niyaroʼ
    他並未遠離他的故鄉
  • iti:ra to i salawacan to no niyaroʼ a mawmah cira
    他就在部落的外圍來耕種
  • mawmah cira haw i, cay ka toka
    他工作時非常的勤奮不懶惰
  • maco:wa ko sowal ni ina nira haw
    只要媽媽說什麼
  • doʼedoen nira a malalok
    他一定遵照媽媽之意把工作完成
  • yo awa ho ko tayal nira haw i, mipaliw cira
    若他自己沒工作時,就去做換工的事情
  • a, an ira ko lawad nira, mipadang i taoan
    若他有空閒時,就會幫助別人
  • saka maolah ko tao a tayra i ci Kafotolan a misalama
    因此大家都喜歡到Kafoto那玩
  • tayra mihalama
    到那裏閒瞭
  • saka
    所以
  • oala:h sa ko widawidang nira a tayra a matayal, a mipadama ci Kafotolan
    朋友們都非常喜歡到Kafotol那兒工作、幫忙
  • nanoya haw i
    從此以後
  • macakat macakat ko nikaira no panay ni Kafotol
    Kafotol的稻穀收成也越來越多了
  • saka
    因此
  • ʼaloman to ko mafanaʼay to nika la:lok ni Kafotol a matayal
    越來越多人知道Kafotol勤於工作
  • ato ni kafanaʼ nira a matayal
    及專精的技巧
  • ato ira kalasiniʼada cira to widang
    還有對朋友常常幫忙
  • saka, o kaheme:kan maolah ko finawlan a mikapot i cingraan
    所以,大家都非常樂意也喜歡與他相處
  • haw i
    因此
  • ira to ko cay ka kawmah a pala, kawmahen nira
    若有無主的土地,他就去耕作
  • lakakaha:d sato ko omah nira haw i
    之後他的田產越來越廣闊
  • malakakitaʼan to ci Kafotol
    Kafotol也成為核心幹部
  • nanoya malakakitaʼan cira haw i
    當他身為幹部時
  • mafanaʼ mae:min ko finawlan
    大家都非常清楚
  • toni ka o tadamaanay to a tamdaw ci Kafotol saan
    Kafotol他並非等閒之輩
  • saka
    所以
  • a
    啊
  • yo cecay a romiʼad
    有一天
  • mi
    耶
  • ʼangʼang ko niyaroʼ
    部落驅邪呼喊
  • miliyaw to sefi
    要翻修部落聚會所
  • soraratan han no Kalingko
    花蓮稱之為soraratan
  • miliyaw to soraratan saan
    將要整修聚會所
  • o soraratan haw i, o 聚會所han no aniniay a holam
    至於soraratan呢,就是漢人所稱的聚會所
  • saka
    所以
  • miliyaw tora sefi haw i
    要翻修時
  • miala to eliʼ, o ʼaol
    要割茅草,砍竹子
  • mako ʼowaʼoway
    以及黃藤
  • saka
    所以
  • adihay ko tatayalen
    要做的事情非常多
  • sa matayal ko finawlan haw i, malawa ci Kafotol a matahidang
    在大家整修時, 沒有請Kafotol來
  • nawhan ni
    因為
  • i salawacan to no niyaroʼ cingra
    他住在部落的外圍
  • manga:ta to a maherek haw i
    當快要完成時
  • marihateng to no widang
    朋友才想到
  • ayya ya kakitaʼan iti:raw ci Kafotol
    阿呀,住在部落周邊的Kafotol
  • ca:to tahidangen no Tomok
    頭目竟然沒有叫他
  • cira sa ni ciko finawlan no mita matiyanay
    難道他不是我們的族人
  • iro cay to tahidangen
    為何不請他來呢
  • e
    ㄜ
  • o Tomok cira hakiya?
    他還算頭目嗎?
  • sato ko lihaf no finawlan
    族人有了疑慮
  • saka
    所以
  • mafanaʼ matengil to no Tomok haw i
    頭目了解、聽到了以後
  • hay, so⌃elinay to kinana sowal
    是的,這句話確實是對的
  • ano o finawlan no mita i
    如果是我們的族人
  • ko ira a masadak
    也會出來
  • ma⌃emin a misangaʼ kina na soraratan
    全部合力來整修這個聚會所
  • saan saka
    因為這樣
  • tayra sato ko Tomok a milicay ci Kafotolan
    頭目就去拜訪Kafoyol
  • a Kafotol
    Kafotol 啊
  • sakataynian ako han matini:ay haw
    我今天來的主要目的是
  • kita aca o finawlan i
    我們族人
  • masaceca:yay a lomaʼ kita
    就好像一個家族一樣
  • misangaʼ to pisoraratan anini
    今天我們要整修聚會所
  • saka
    所以
  • maherek to no finawlan ko pifadahong
    大家都已經做好屋頂
  • o pipacafeng
    做隔牆
  • o pikerit to cecay to tatoroʼan
    只要在割一個屋簷雨溝
  • nawhan ni, o ⌃eliʼ haw i
    但由於是茅草屋
  • o ʼaʼayaw keriten aca ko ⌃eliʼ
    所以前面的茅草一定要剪齊
  • ta fangcal ko katatoroʼ no ʼorad saan
    雨水才會匯流的好
  • saka ira ho ko ʼosaw to tatayalen
    我們還有未完成的工作
  • saka mitengil ci Kafotol haw i
    當Kafotol聽了之後
  • so⌃elinay to
    說的也是
  • o kako ko roma
    是我的問題
  • o finawlan no niyaroʼ kako i
    我也是部落的一份子
  • nimaro cika sadak kako hiwa
    我為何不出點力呢
  • sato saka
    因為這樣
  • mipacaʼof ci Kafotol
    Kafotol就回答說
  • ta matayal cira tono finawlan
    我要為我的族人做事
  • ya maʼosa:way no finawlan
    只要是族人未完成的工作
  • ma⌃emin to maherek ni Kafotol
    Kafotol都全部將它完成
  • maasik to
    也清掃完畢
  • mahadimel to ko potapotal
    庭院也整理的非常完美
  • saka salipahak sato ko finawlan
    因此,大家都非常的高興
  • yan tayranay i sefi a marisawot haw i
    在聚會所聚集的人
  • salipahak sato
    都非常的快樂
  • nawhan ni
    怎麼說呢
  • mateked ni Kafotol ko sariko:ray a tayal
    Kafotol獨立完成了最後的工作
  • san saka lipahak ko finawlan
    也因此大家都很高興
  • o roma haw i
    另外
  • ira matakop no Tomok
    頭目有遇到
  • kiya cacay a matoʼa:say to
    一位年紀老邁的長者
  • o cay to ka ngaʼ:ay ko rakat nira
    他已無法正常行動
  • saka o cicokoray to a makat cingra
    所以他是杵著拐杖行走
  • cay to ka tanektek
    身體不適
  • awaay to ko wawa nira
    他已沒有小孩
  • away to ko fafahi nira
    也沒有老婆了
  • o ceca:yay to a maʼorip cira
    只剩下他一人獨自生活
  • saka simanay sa ko ʼorip nira to romiʼamiʼad
    所以他每天過著一天過一天的生活
  • sa maʼaraw no Tomok haw i
    當頭目看到這情形時
  • o Tomok ko cacitatodong to matiniay a matoʼas a midipot
    像如此年長的老人應該由頭目來協助照顧
  • san saka
    因此
  • miraod ko Tomok
    頭目就去探視
  • yi, mamanay kiso mama
    耶,老爸你怎麼了?
  • ngaʼay ho kiso?
    你還好嗎?
  • han nira kira matoʼasay
    來向長輩問安
  • hay a Tomok
    是呀,頭目阿
  • away to ko wawa no mako
    我沒有孩子
  • away to ko fafahi ako
    我也沒有老婆
  • away to ko keton ako
    我更沒有後裔
  • caca:yay to kako
    只剩我孤單一個人
  • saka
    所以
  • kasimanay sa to kako a maʼorip a Tomok:
    我只能過這種清苦的日子阿頭目
  • ano ira ho ko ma:mang namo
    如果你們還有多餘的
  • paladaʼen kako saan
    能否施捨一些給我
  • saka
    所以
  • safalocoʼ sato kira Tomok haw i
    頭目心裡想著
  • aya
    阿呀
  • ira ho kiya ci Kafotol
    想到Kafotol
  • fangcal ko demak ni Kafotol
    Kafotol熱心助人
  • fangcal ca ko falocoʼ nira i
    心地又善良
  • tanamay a somowal ci Kafotol sa ciira
    我試著與Kafotol 協調
  • saka
    因此
  • tayra sato kira Tomok a mitahidang ci Kafotolan
    頭目就去邀請Kafotol
  • pakatengil ci Kafotol tora sowal no Tomok haw i
    當Kafotol 聽到頭目所講的事
  • ha a taynien a Tomok
    阿,就讓他來吧,頭目
  • kakoay ko midipotay
    就由我來照顧他
  • nawhan ni cacay kako i
    因為我也是一個人
  • malotihi to ako kira matoʼasay han nira kora Tomok
    他就來當我的伴吧 他這樣回答頭目
  • saka salipahak sato kira Tomok
    因此頭目好開心
  • patahidang han to no Tomok
    頭目就叫人請長者
  • patayra han to ci Kafotolan
    送到Kafotol那裏去
  • hadime:len to ni Kafotol a midipot kora matoʼasay
    Kafotol就非常用心的照顧那位長者
  • malalipahakay to ko ʼorip ni Kafotol ato nira matoʼasay
    Kafotol及那位長輩就過著快樂的日子
  • nawhan ni
    怎麼說呢
  • ira to ko tihi ni Kafotol a mafotiʼ
    因為Kafotol晚上不管是睡覺
  • a pakongko to dadaya
    或者聊天都已經有伴了
  • a milicay to tayal
    請教工作技巧
  • nawhan ni
    也因為
  • o matoʼasay kora tihi nira
    那位長者經驗豐富
  • saka sadiheko sa ko falocoʼ ni Kafotol a citihi tora motoʼasay
    所以Kafotol因為有長輩的陪伴而心中溫暖踏實
  • nanoya haw i
    從此以後
  • e:
    阿
  • o roma to a miheca haw i
    就在隔年
  • matoʼas motoʼas to kora matoʼsay
    當那位長者的年紀越來越大
  • lasang haw i
    也沉醉著
  • e:
    阿
  • mapatay to kira matoʼasay haw i
    當那長輩過世後
  • ci Kafotol ko milosimetay
    也是由Kafotol在處理後事
  • e:
    阿
  • pakaʼaraw ko finawlan hiwa i
    其他族人看到後
  • aya, kora mitonanangan ta i a:yaw tora ci Kafotol
    阿呀, 我們以前所取笑的Kafotol
  • ca: ka macowa ko ʼorip nira i ʼayaw
    以前他的家境雖然不好
  • ca: ka samaan ko tamdaw
    人也長的不怎麼樣
  • nikaorira nengnengen anini
    但是,反觀今天
  • wa:ta ko siniʼada nira i taoan
    他對待別人是多麼的有愛心
  • pakadi:pot cira to mama no tao
    對於他真心照顧別人父親的事
  • sato ko falocoʼ no finawlan a pakanengneng
    這樣說是取笑污辱Kafotol是錯誤的的行為
  • saka
    因此
  • makantong
    非常感動
  • ayah
    阿呀
  • mapotoyay to kinan a ngapa ita a somowal
    對於取笑污辱Kafotol是錯誤的的行為
  • a mitonangan ci Kafotolan sato ko tamdaw
    這是大家所承認的
  • nano iya iya to haw i
    從此以後
  • mangodo to ko finawlan
    大家都非常尊重他
  • cay to piKafotol i cingraan
    也不再叫他Kafotol了
  • saka
    所以
  • ano o mamamaen haw i hay mama
    若可當其父親輩時就叫他爸爸
  • ano kakakaen haw i
    若屬於兄長輩時
  • a icowa kiso kaka han to nira ci Kafotol
    就對Kafotol說 你在哪裡呢 哥哥
  • awaay to ni kiso Kafotol sanay
    沒有人再叫他為Kafotol
  • away to saanay a mitonanang ciraan
    也不再有人取笑他了
  • onini a kongko haw i
    關於這則故事
  • o ni ʼaʼayaw no nika ilising no Kilong a niyaroʼ haw i
    是在基隆市的豐年祭之前
  • talomaʼ kako a mitengil
    我回到部落打聽
  • a misatapang tonini a kongko no toʼas
    開始探討這個古老的傳說
  • o so⌃elinay hakini
    是真是假
  • e:
    阿
  • masamaa:nay ko kimad ni Kafotol
    為尋找相關Kafotol的故事
  • o sanay a mipalaheci
    真相到底是如何
  • saka
    所以
  • talomaʼ sa kako a talaKalingko talaFataʼan
    我回到花蓮的故鄉馬太鞍
  • tengil han ko kakakaka awid
    聽了長輩們的陳述後
  • o
    是
  • matoʼasay haw i
    長輩敘述
  • tengilen haw i, hay
    聽完後,是阿
  • mati:ra na ira konini a tamdaw
    這個人物是真實存在的
  • o so⌃elinay a dadoʼdoan no mita o finawlan sa ko toʼas
    長輩說 這是族人應該要真正學習的
  • saka
    所以
  • limela kako tonini a kongko
    我很珍惜這個傳說
  • hanaw no mita o nika demak no mita itini i katayalan
    我們在工作場合中也要這樣行事
  • a kalasidaʼit to idang
    要珍惜朋友
  • a mapapadapadang
    要互相幫忙
  • ano ira ko ma:an haw i
    如果有任何困難
  • damaen to ko idang
    一定要協助朋友
  • aka ka sitao kita o ʼA:mis a ma⌃emin
    身為阿美族的族人不要分你我
  • han ako ko sowal itini i kitaan
    我在這裡與大家勉勵
  • 謝謝
    ahowiday!