- 88
- 1
- 字幕列表
-
第一集 ngaayho salikaka mapolong你們好
-
ci Laya ka ngangan no mako我名叫拉亞
-
o nano foksi itiya ho ko saʼayaway ako a tayal.我的第一份工作是當任牧職
-
a saka tosa haw i , malalipoing ko tayal no mako.第二份工作是當立法委員
-
sako tolo mala "Co-We" no "Ta-Pe-Si-Se-Fo" Yingcomico Iingkay第三份曾任台北市原住民族委員會主任委員
-
ta maherek haw i, o 大腦農夫.之後 就發屏大腦農夫
-
認知發展訓練師 ko tayal no mako認知發展訓練師的工作
-
maan konini a 大腦農夫 sanay haw i.什麼叫做大腦農夫
-
mipadangay midiwadiw是在協助
-
to lakaw no ponoʼ ita清理我們腦部裡的垃圾
-
caay katatotong misaetay to falocoʼ ita.如潛藏內心深處不必要的困惑
-
to ʼadingo ita to fokil ita haw i我們的魂及種種無知
-
pakayni tonini pidiwadiw透過腦訓練
-
matayal no mako a misaliyaw to saka ngaʼay no orip ita o tamdaw找到自己最美好的生命
-
han ako a mikangtan a misiwkay itakowanan在此簡單的自我介紹
-
o roma sato haw i另外
-
o maan ko talicayen ita anini今天訪談的主題是
-
ano saan pakayniay itini i palowad to sowal no mita o Pangcah關於推動阿美族語語言振興
-
o sawal no citangalay no 西方哲人中國有位西方哲人
-
o sawal hananay how i o todongay a sakaki語言是進入一個民族心臟的鑰匙 sa
-
o maan tatodong konini那一樣是正確呢
-
o sowal hananay haw i語言就是
-
o todongay o sakaki o sacocok han no roma a niyaroʼ語言是民族心臟的鑰匙 其他部落有不同的說法
-
o sakafanaʼ ita a mikilim有依據及方向尋找
-
talalomaʼ no adigo no finacadan那最靈魂最深處人的狀況
-
a misapinang o maan ko sakaciepoc nonini no nian a finacadan sa首先要釐清我們的民族到底要引導到那個方向
-
hatiraay ko tayal no sowal hananay這就是語言的重要工程
-
saka onini ko tapngang a sowal ita anini為此, 這是我們今天要談的重點
-
to pakayniay to palowad to sowal no mita o Pangcah要如何振興我們阿美族語的語言
-
ano haratengang i嚴格來說
-
onini o sowal no mita o Pangcah有關阿美族族語的語言
-
母語 sa ko sowal no kaping母語是漢人說
-
ano caliw han konini a sowal haw i若套用這句話來說
-
o sowal no ina sanay ko tatodong tonoini母語是母親的語言才是正確說法
-
onini a sowal ita o Pangcah阿美族語
-
nai hakowa malasawad曾幾何時消失了
-
nai hakowa a misahekeno to kita曾幾何時我們漸漸忘本了
-
nai hakowa a maketong konini a fanaʼ no mita o sowal hawi曾幾何時我們斷了語言根本
-
o ʼicel no "Ko-Ka"是國家力量
-
o 國家政策 sa是國家政策
-
yo tahini ko "Ciw-Ka-Ming-Kok"國民政策來台時
-
Pakayni i pacekok no falocoʼ nangra關於他們心理的錯愕
-
naw han i , o pitengil nangra to sowal ita o ʼAins i為什麼呢 他們對阿美族的認知
-
ano do⌃do han kono fingkiway han若隨著學者們 的說法
-
sa rocek han a lalimaay a 語系有五個語系
-
saka cecay haw i , o 恆春阿美 saan.第一是恆春阿美
-
saka tosa haw i, 馬蘭阿美 saan馬蘭阿美
-
saka tolo i, 東海岸阿美 saan.海岸阿美
-
saka sepat how i, 秀姑巒阿美saan.秀姑巒阿美
-
saka lima haw i, o 南勢阿美 saan.南勢阿美
-
limaay ko nisangaan no mifingkiway學者們研究共有五個語系
-
tonini a pakayraan to sowal ita o Pangcah關於我們阿美族的語言
-
nikaorira , soʼelin limaay hakiya ?真的只有五個語系嗎
-
ano haratengen ita mahecad no mako a niyaroʼ想想 誠如我的部落
-
Makelahay i fatihi haw i, o Tapowaray.真柄部落 隔壁是大俱來
-
itini i o "Ciw-Kangngan"長光部落
-
onini a tatolo a niyaro i這三個部落
-
romaay to ko sowal就不同的語系了
-
cecay ko laʼed to ʼalo.只有一條河的距離
-
cecay ko laʼed to pakayni ʼatoʼatolan haw i .o romaay to ko sowal或是一道堆砌石 牆的距離 就不同的語別
-
mahecaday to "Ta-Fa-Long" ato "Fa-Ta-Ang"就如太巴塱和光復的光景一樣
-
所以 ano oniniay i, o maan ko tatodong no sowal no ʼAims hanay.所以五個語系來訂定阿美族語系
-
mahecad caay katatodong ano tapalen no mita對我們族人來說是不合理的
-
ano pakaynien i soʼelinay實際來說
-
saka adihay ko karorayan ita mihalateng太多的困境
-
tonini a mipalowadan no "Ko-Ka"對於國家的政策
-
naw han i , ya sowal ako ako honi.為什麼呢 誠如我前面所述
-
oni sangaʼan no kitakit ko saka lasawad no sowal no mita政策讓我們的語言自動消失
-
所以呢 miliyaw kita milongc to ʼicel no "Ko-Ka"所以呢 我們還是會借由國家力量
-
a mipalowad to sowal no mita o Pangcah推動復振我們阿美族語言
-
ano harateng haw i, caay katatodong ko hatiniay nipalowad sa ko mako我認為 這樣的復振方式並不理想
-
naw han i, o 母語 sanay怎麼說呢 母語
-
i lamit no ina o litapangan a palowad to sowal no ʼAmis i.阿美族語必需從根本復振作起
-
makilim ita ko soʼlinay a ʼadingo會找到原住民真正的靈魂
-
no Pangcah no ʼAims sa ko mako amitapal.對於阿美族人的呼籲
-
tinakoen ita tono "毛利族"就毛利族的經驗
-
onini a saka ira no sowal no 毛利族 haw i毛利族的語言復振
-
nani do⌃doan mikinafalah ko ʼoirp no 毛利族毛利族 白人 是冒著生命危險得來的
-
a minanam tono kahecalay tamdaw學習白人文化
-
mahecad e:min sa minanam to to fanaʼ to taneng就好像全面學習他們的智慧.聰明
-
to limoʼot to masamaamaanay no kohecalay tamdaw學習白人各式各樣的智慧條例
-
o fanaʼ no 毛利族 haw i,毛利族的智慧是
-
dengan o pina:nam tono kohecalay tamdaw只有學習白人的文化
-
ko wayway taneng fanaʼ行為 知識 智慧
-
ta ciepoc ko ʼorip no niyam我們的生命才有意義
-
na saan ko malitengay這是長者的期待
-
nikaorira minanam to cangra然而 他們學習
-
cecay soʼot ira ko pinapina a mihecaʼan to i一百年to i,
-
tapal han no inaina no matoʼasay當母親或老人家呼籲的時候
-
caay to kamatiya o 毛利族毛利族的內涵早己蕩然無存了
-
no matira to ko pinangang no teloc no niyam sa為什麼 我們後代的行為舉止
-
ma fokil to mangodo to malitengay已經 不懂得對長者或耆老們敬老尊賢
-
misahakeno to to lamit no 毛利族開始否認自己毛利族的根系
-
misairairay to minapec to to ʼorip no tireng itiay ho開始驕傲了 並岐視自己生命文化
-
saka fahekaʼ to ko matoʼasay no 毛利族毛利族 為此 毛利族的長者們非常錯愕
-
mangaʼay haenen hakiya ko ikoikor to teloc ita saan未來我們的後輩子孫會面臨文化危機
-
caremcem ko falocoʼ nangra a mitapal tonini.他們感到擔心憂慮而呼籲這事
-
saka ?? o kita o inaina no niyaroʼ為此 我們身為部落的婦女們
-
papina ho naʼay to papitiliden ta ko wawa ita不要讓我們的孩子們
-
tayra I no kohecalay tamdaw到白人的學校讀書
-
O fangca:lay ko no kohecalay白人常好
-
?? ira ko no fangcalay no kohecalay tamdaw白人也有很好的人
-
o saka ciepoc koni o kohecalay tamdaw saan kiya fanaʼ ita.(無中文紀錄)
-
e:min han ta patayra i no kohecalay a tamdaw ko pinanam saan全部把他們送入白人區受教育
-
nikaorira matapalay ita a heci haw i可是 我們所看到的結果
-
matomatomay misahakengno to是個耍酒瘋的 是個忘根的
-
napec to kitanan maan sanay kora matiniay是被欺壓的 這是為什麼原因
-
o fangcalay ma 進步 ay sanay a sowal sa不是美好的 進步的嗎
-
hatira ko pitapal no ina no niyaroʼ部落的婦女們鄭重的呼籲
-
saka naʼay to papitiiden ko wawa ita saan然而 我們決定不要讓我們的孩子們去上學
-
tomangic ko ina no 毛利族毛利族的母親們哭了
-
nanoiya haw i, kita sa ya itiyaay ho既然如此 從我們自己開始學習古時
-
masamaan ko palatamdaw no mita如何教育我們成為有生命的人
-
i niyaroʼ ho no mita haenen ita前部落做什麼 就跟著學習做
-
do⌃do han ta kiya no matoʼasay itiya ho學習列祖列宗耆老們的文化習慣
-
itiya alatek caay kahaen ko teloc ita saan也許在當時 我們的後代不會有這種殘狀
-
saka onini a masiko to cangra他們為此努力而成功
-
saka ira to ko 幼稚園 小學 國中 高中就有了幼稚園 小學 國中 高中
-
maherek tonini a pitapangan no 毛利族 ta整個毛利族的根系建構好
-
tahiraay i papotal a minanam to no才去學習那些
-
白人a 價值 白人的知識 白人的哲學( 請用阿美語翻譯 )
-
sa kono kaping漢人這麼說
-
o hatiniay ko taneng nona ina這群有智慧的婦女們
-
sa masangaʼ ko 毛利族完全中學 sanay a demak.才完成建構毛利族的完全中學
-
saka onini mapatayni i Taywan itiya 1996年 haw這個進入台灣時是在996年
-
mahemak to ko mafanaʼay a wawa nomita haw i,我們的原住民的孩子們欣喜若狂
-
militapang to nanay haenen ita ko sowal ita o Pangcah saan族人的孩子們 說 但願也能比照他們
-
masangaʼ koya 母語巢 sanay i 台北市政府 itiya就在台北市政府成立母語巢
-
nano iay haw i tangasa anini從那時期到現在
-
masamaan ko fanaʼ ita tonini a ninanaman ita對學習母語的認知我們學到了什麼
-
na:nay matiya o no 毛利族 ya sanay falocoʼ ita最終目標 我們的祈望也能像毛利族一樣
-
palowad naicoway a lamit i niyaroʼ振興札根 從部落做起
-
i malitengay i matoʼasay從耆老 從老人家起
-
haenen ko pido⌃do to sowal no ʼAims a nipalowad依著列祖列宗的母體教育走
-
itiya matatodong a makafit i doʼes no ʼorip ita生命才能從根本接軌環環相扣
-
i pona no ʼAmis litapangan no Pangcah itiya從阿美族的根本 由肚臍也就是母體教育起
-
haengen ko pi 發動 haengen ko litapang要從這樣的想法發動 從根本做起
-
haenen ko pinanam要這樣的決心學習
-
itiya masalalan ko pinanam to sowal no ʼAims這樣學習才會有方向目標
-
nikaorira tapal han i matini haw i.可是 我們現今修正方向時
-
mararaw to ko demak no mita a misafalocoʼ tonini,對於初衷計劃目標我們迷失方向了
-
matiya caay katatodong,這個並非這麼理想
-
caay karaheker naw han i.也非滿意的 怎麼說呢
-
ya 源頭 ya lamit no sowal no ʼAims haw就阿美族語言的源頭來說
-
i niyaroʼ ya malitengay是從部落 老人家與耆老
-
ya mafanaʼay to litapangan有智慧的歷史故事源頭者
-
to likakawaʼ no niyaroʼ歷史故事由來
-
masamaan ko pidipot to finawlan部落歷史傳說故事 族人如何延續生命而存活
-
masamaan ko pikinafalah又如何犧牲生命
-
a ciepoc ko kahacecacecay no finawlan no niyaroʼ讓部落全體的族人們 各個更有價值
-
maanen itiya awa ko macahiway對於飢餓貧窮者要如何照護
-
maanen itiya awa ko tomangicay如何做 才不會有哀哭的人
-
maanen itiya a awa ko fafalahen a malatamdaw如何做 才不會遺漏要成為有價值的人
-
o malolopay makedec是絕對的團結綁在一起的
-
naw han i, o 文化 hananay i然而 文化是什麼呢
-
o ʼorip sa ko tapal tonini a caciyaw no "Ho-Lam"漢人怎麼說 語言是生命的鑰匙
-
saka onini a pi母語 hananay haw.為此 母語餒
-
ano miliyas ho toni a litapangan假若離根了
-
a pona a taneng haw i離本位了
-
pakaynien ita i ʼicel no "Ko-Ka"借由國家力量
-
pakaynien ita i ʼicel no 學院 haw學院的力量
-
o mafokilay to sowal no Pangcah既不會說阿美語
-
madoʼengay to sowal no Pangcah又不懂阿美族語其意涵
-
a pasifanaʼ haenen ko tayal tono Pangcah以上都不會 又怎麼教育阿美族人呢 豈不是瞎子摸象嗎
-
haenen ko pidemak to palowad to sowal no ʼAims如果用這樣的概念振興阿美族語
-
ano sanay haw, mararaway konini a lakat這樣的路徑
-
no palowad ita to sowal no Pangcah阿美語言復振是行不通的
-
anca ho kita pitiko mihansiʼ mihayda假設沒有徹頭徹尾決心改變
-
itinien i tapang no niyaroʼ回到部落的根系做起
-
ya matoʼasay kahacecacecay patatiko要從長者們一個一個回到部落母體
-
itini i niyaroʼ a makakafit toni palowad to sowal no ʼAims與部落環環相扣 復振阿美族語言
-
ano caay kahaen ko 方向 o 政策假沒有這樣的方向與政策
-
o tapang no palowad ita to sowal no ʼAims sa若不從政策面改變復振阿美族語
-
mahecad o makotayay a no Padaka a ʼAims誠如一位阿美族人生出一位美國人的孩子一樣
-
caay to kaya sowal i hacong ita.我們的語言己不再純正了
-
i selaʼ ita ya sowal no sowal no Pangcah haw.在呼吸和語言的語言間
-
caay katangsa i does仍無法進入到骨髓裡
-
ko pihakelong no fanaʼ ita to sowal no Pangcah還跟不上阿美族人的智慧
-
ano hatira maan sa itiya ho假如是這樣 為何不從最早開始
-
ira ko Padaka a mipadang to sapicodad ita.由美國人來協助我們讀書
-
to sowal no ʼAmis i,說阿美族語
-
anini a romiʼad tayra ko falocoʼ no mako.例:今天我的心裡己經進入
-
itini I lalomaʼ no kitakit到另外一個世界裡的阿美族
-
mahaen ko caciyaw no Padaka no ʼAmis就產生美國人 說阿美語言狀況
-
na iraay ko nangra a litapangan to 主詞主詞他們的語言根系 有主詞
-
動詞, 受詞, 現在進行式, 過去完成式動詞 受詞 現在進行式 過去完成式
-
sanay hatinien ko demak ko fanaʼ no Padaka,這是美國人的智慧
-
ano onini ko sapalatawes若是這樣綁在一起
-
a minanam to sowal no Pangcah haw i,來學習阿美族族語的話
-
ma 不對 kora 工具 ita yo我們使用的工具就會錯誤
-
o lalicayen han i ya i lomaʼay要請教的人就是在家鄉部落的
-
ya litapangan matoʼasay那些年長的或耆老們
-
ano ?? han anini haw真正來講 若現在篩選
-
ya 75歲以上 a matoʼasay ko singsi有母語內涵的 在部落找75歲以上的當老師
-
nonini a mipalowad to sowal這樣的復振語言
-
itiya matiya ya no 毛利族就像毛利族一樣
-
matama ho kita ko lalan還可以找到方向目標
-
to sapalowadaw to sowal no ʼAmis來復振我們阿美語言
-
o rama sato haw其次呢
-
mihakerong to no Kaping會隨波逐流跟著漢人而行
-
no "Ho-Lam" o sowal no "Ho-Lam" haw 四聲 sa四聲音 sa 漢字有四聲音
-
a˙ aˊ aˇ aˋ sanay是這樣 a˙ aˊ aˇ aˋ
-
ano hakelongen konini a fanaʼ假若跟著他們的方向走
-
nisangaʼ to palowad to sowal to ʼAmis haw來製定振興阿美族母語的話
-
matini to ko caciyaw ita就會這麼講
-
anini a romiʼad le saan今天的日子~ (啊聶聶古路米啊日)
-
mihakelong tora no Payrang學著漢人說
-
a sowal ko pifanaʼ ita pakakafit haw說話的方式來連接
-
tinakoen ako 我要去看醫生 sakono "Ka-Ping"就如 我要去看醫生 這是漢人文字這麼寫的
-
o sowal no mita Pangcah maan sa我們阿美族語 怎麼說
-
paising kako saan我要去看病
-
ano no Kaping ano Holam koni do⌃doan haw i,假如隨著漢人或中文來說
-
就是 minengneng kako to ising saan就是我要去看醫生
-
maan han ca kapinengneng to ising試問 我們怎麼去看醫生 哈哈哈
-
hatiniay koni karawraw tiya nisowalan ako honi.導致我們的語言會錯亂之因
-
ano o hakelong han ita ko no Payrang no Kaping a fanaʼ如果 我們隨著漢民族的標準走
-
mahaen ko demak ita a misowal to sowal no Pangcah我們就如上列說的阿美族語
-
ano Padaka mahaen to美國人也是如此
-
anini a romiʼad tayni kako sa今天 我來到這裡 (啊聶聶 啊 路米啊特 台尼卡古撒)
-
mihakelongay tono tao ho a facoʼ a midenga跟著別人隨波逐流的被影響或感染。
-
to sowal ita o Pangcah mahaen ko Kicelong ita這是阿美母語的結論
-
miliyas to tiya ina no ina hananay no Pangcah若徹頭徹尾的離開母體文化
-
aw aw aw aw aw sanay ya ngiha喔 喔 喔 喔 喔 (感嘆詞) 這樣的聲音
-
ya pihakelong to demak no pangcah ho只要跟隨著阿美族的行事走
-
masiwatid to ito mararaw to被孤立 被擔擱了
-
caay to kasalalan ko pinanam ita to sowal no ʼAmis對學習阿美族語言是沒有方向標的
-
ano haen han ko pilifet i matini haw這種考試模式
-
caay koya 主角 o tapang no niyaroʼ已經不再是主角 或是根源出處
-
ya matoʼasay ya malitengay那些耆老們 長者們
-
ya caay kamonang no Payrang.或從未受過漢文化的污染者
-
mamonangay no i papotapotalay受到外界的污的
-
ancaay konini pakakafitan ita若沒有從這環扣接連在一起
-
a palowad to sowal no Pangcah haw i.將阿美族語言復振的話
-
o 美國人的阿美族 kora haw就如同美國人的阿美族了
-
o no Payrang a 阿美族 koranan也就是漢族的阿美族人了
-
caay kasoʼelinay ono 母語 han還談不上真正的母語
-
naw han i, palatilid han ita ko sowal ita i,怎麼說呢 我們將母語文字化
-
o nanay no falocoʼ ita na:nay心理所願的
-
iraay a matilid saan ko caroh ita a misoped.(無中文紀錄)
-
a nisiday a miikes to Pongka no mita能典藏 使我們的文化更札實
-
ora nini a 動機 haw i ma 對 konini這樣的動機雖然不錯
-
caay ka 不對也非是錯誤
-
saka o falocoʼ ita i, mararaw to ko 主體心想 這個主體已經徧離了
-
cima ko tapang ita o pahakelong aca ko no 美國美國 誰是主角或領導 美國人有跟隨的份
-
英語 ato ono Kaping o pahakelong而英語和漢文 只能跟隨著
-
mararaw to ko cima ko 主體 ano saan誰是主體 都搞不清楚弄亂了
-
o pahakelong to ko sowal ita tono Pangcah haw i,(無中文紀錄)
-
ano mahaen ko palowad ita to sowal no ʼAmis若果這樣復振我們的母語
-
mararaw talatonoʼtonoʼ talacowacoway to kora 阿美族阿美族 族人可能會走到懸崖 徧離軌道
-
sa ko mako patoor tonini a sowal這是我附加的一段話
-
ano saikoray ano honi sakatosa還有一段 要在第二集續
-
ano honi ira ho ko saka tosa續 第二集
-
tono manan是什麼續 是續
-
(No Record)第二集 續啊 喔
-
o maan to ko sasowalen ta to 續續 是要講什麼
-
我只回答妳問的問題. o maʼan ho kora 續我只回答妳問的問題 還有什麼續