- 169
- 0
水璉部落的豐年祭是在每年的八月份.從前是有三位撒奇萊雅人.一位阿美族人.也可能混合阿美族的慶典
所以水璉部落的豐年祭是跟隨著撒奇萊雅的慶典.
大概也有混合阿美族的慶典.這個就是南昌.南浦.里漏.荳蘭.老人的故事是這樣的.有豐年祭.
所以就有所謂的年齡階級(為了要紀念所謂的年齡階級).也有專門照顧種田的人
從以前都是汗田沒有所謂的水田.現在已有水田耕作了.
- 字幕列表
-
U lisin nu Ciwidiyan水璉部落的豐年祭
-
U tuas ci vaki Yayaw, Tamih, Uracus cimacima tu irahenay…....祖先雅要.搭密 喔兒住斯.還有其他..
-
U ngangan namu matuasay initu amin kamu,老人家的名字.你們都在這裡
-
caay kapawan kami tu nikainitu nu namu,我們不會忘記你們的存在
-
Tengilen tu niyam ku nipasevanaʼ namu.我們聽從你們的指示
-
Ira hen ku namaka cuwacuwaay mangalayay a mitengil tu kungku nu Ciwidiyan,還有.想要聽來自各地方水璉部落的故事
-
u sapakavanaʼ tu adiwawa tina kungkuwan,這個故事就是要讓小朋友們知道
-
u kakitilaan nu matuasay.老人居住的地方
-
Painien kami tu venek,請給我們智慧
-
u nipasevanaʼan namu u matuʼasay kami inaayaw.你們以前所教我們的
-
U tuas a vaki vaki amin matatakid kita ces... Ces... Ces...我敬大家 灑酒...ces ces ces....
-
U lisin nu Ciwidiyan a niyaruʼ kiniyan這個就是水璉部落的豐年祭
-
Tatulu ku Sakizaya,有三位撒奇萊雅人
-
cacay ku pangcah a mavulaw tayni i Ciwidiyan, suwal saan ku matuasay adihay ku aadupen itila.一位阿美族遷徙到水璉部落 老人家說那裡有很多獵物
-
Tatulu ku Sakizaya, cacay ku Pangcah.三位撒奇萊雅人.一位阿美族人
-
Manay u lisin nu Ciwidiyan. U niduduwan tu lisin nu Sakizaya.所以水璉部落的豐年祭是跟隨著撒奇萊雅的慶典
-
Kaay haw u macacamula:y tunu Pangcah a lisin,大概也有混合阿美族的慶典
-
u pukpuk u lidaw u Natawuran kiniyan.這個就是南昌.南浦.里漏.荳蘭
-
Mahaen ku kungku nu matuasay isaw.老人的故事是這樣的
-
Unu Sakizaya aru ku lisin nu Pangcah阿美族的慶典是撒奇萊雅的
-
U miduduway tunu Sakizaya ku lalikid nu Ciwidiyan saan kami u adiwawa.小孩子們 認為我們水璉的豐年祭是跟隨著撒奇萊雅的
-
Sisa ira ku lalikid.所以才有豐年祭
-
Iniyan satu u mirahtengay tu nipasaselaselal.所以就有所謂的年齡階級(為了要紀念所謂的年齡階級)
-
Ina nikasaselalan u mamidiputay tu mawumahay.也有專門照顧種田的人
-
Ina ayaayaw hen u hadhad amin, awaay henay ku lakulakuwan.從以前都是汗田沒有所謂的水田
-
Caay kafanaʼ ku matuasay itiya, mavukil a paanip i laku.他們不會在水田插秧
-
Sisa i hadhadan amin a paluma tu sivanuhay kuetengay a panay atu havay,所以都在旱田工作如:糯米.小米都是在旱田種植
-
i tafad ku i lutukay.在山上的在斜坡上種
-
U mawumahay kiyami ku taterungan nuniyaruʼ, sisa mimaan a caay pidiput tu mawmahay,所以一定要照顧種田的.因為種田才是部落主要的.
-
sisa masadak tu ku masaselaselal hananay.所以就產生了年齡階級
-
I cuwaan hakiya ku saayaway a selal, caay kavanai.年齡階級的分配不知道哪一階級是最早的
-
Siwa ku nikasaselal nu Ciwidiyan,水璉部落的年齡階級分為八個階級
-
icuwaay hakiya ku saayaway, awaay tu ku mavanaʼay.不知道是哪一個階級是最早的 .已經沒人知道了
-
Caay tu katangasa itila ku kungku nu matuasay.老人家的故事沒有到達那裏了...
-
Tangsa anini sacacacacay saan a yaratu ku matuasay.好像到現在老人家一個一個走了
-
U wama aku ku pakungkuway itakuwan inaayaw.以前是我的爸爸說故事給我聽的
-
I cuwaan hakiya ku sakakaay a nikasaselal, awaay tu ku pinapinang?不知道 到底到現在是哪一個年齡階級才是最大的呢?
-
Siwa ku nikadadadudu nu selal, manay ira ku likid.有九個年齡階級.所以才有豐年祭
-
Ilikul nu nikasaselal nu niyaruʼ iri,部落的年齡階級後面
-
sadak satu ku mawmahay i laku.就出現種田的
-
Itiyaay a nikasaselal, walu a mihcan ku laed, tuwa padudu tu sava a paselal.那時的年齡間格每八年一個輪迴
-
dengadengay saan a walu ku nikadadudu nu laed,剛好有八個 階段
-
tangasa i waluway ku mihecaan.一直到八十歲
-
Malalitemuh tu ku nikasaselal anini a mihcaan..今年剛好一輪迴.一直接續輪流替換
-
Tangasa anini a mihcaan u sakina tusa sakina tulu tu kiya ku alavangas a miducus,到今年為止'alafangas這個年齡已經輪到二到三次了.
-
I tina mihcaan, u alavangas a selalan ku micurukay a midutucay tu selal nu Ciwidiyan a niyaruʼ.水璉部落今年的階級是輪到'alafangas
-
Caay tu kapapina ku matuasay nu alavangas, papinaaytu hakiya ku matuasay nu matavuk?'alafangas的這個年齡階級沒生幾個.而matafuk這個階級不知還剩多少?...
-
matiya a cacay tu, cimaay hakiya caay kavanai?好像剩一位不知是誰呢?
-
cacay tu ku usaw nu matavuk馬搭富哥 剩一位
-
lalima tu ku alavangas ci Dihang阿拉法案斯剩下dihang
-
ci Iyuh是依又喝
-
ci Macu ci maay tu hakiya ?是馬助還有是誰呢?
-
u wama ni Savung ci Lasang,誰的爸爸.....是阿善
-
a cacay tu caay kayi Ciwidiyan ku aruʼ,剩一個........在水璉部已經沒人了
-
hay hanaʼ ci KacawRapic, lalima tu ku usaw nina alavangas.是嘎造拉畢茲......這個阿拉法斯剩五位了
-
Pitengili haw tu nu a niniyay a lalikid nu Pangcah.請注意聽我們阿美族的豐年祭典
-
ira tu ku sadak nu nikawumahan,有一個收穫
-
Suwal saan ku tumuk : Masevek ku nikawumahan nu mita i tina a mihcaan, a misarahting kita.喔一....頭目說:我們要慶祝今年是大豐收的日子
-
anu hacuwacuwa kita a misarahteng a malikuda a remadiw saʼan不管什麼時候慶祝我們都要唱歌和跳舞
-
manay i saayaway a remiad u ranam,所以豐年祭的第一天是吃早餐
-
Maranam hananay u milaylayay tu tanuhtuay a tireng, mavekac,吃早餐的含意就是訓練身體強壯.賽跑
-
U mahaenay ku nikaurip nu mita sananay.我們的生活是這樣
-
sisa ira tu ku milisin hananay, u saayaway nu lisin nu Ciwidiyan,所以第一天就有運動會
-
U yuntonghuwi hananay nu Hulam,國語叫做運動會
-
u ranam han kiniyan.這就是所謂的早餐
-
Saka tusa a remiad nu lisin,豐年祭的第二天
-
U lahuk. U niadupana nu kapah ilutuk inacilacila.是中餐.是前幾天年輕人去山上抓的山產
-
U ranam ku Saka cacay a remiad, u lahuk ku sakatusa a remiad,第一天是早餐.第二天是吃中餐
-
i lumaʼ a malahuk u niadupan amin nu kapah ku sakalahuk.在家吃中餐全部是年輕人抓的山產
-
U saka tulu a remiad u lisin nu Ciwidiyan u lavi,水璉部落豐年祭的第三天是晚餐
-
manay ira ku ranam u lahuk atu lavi.所以有早餐.午餐.晚餐
-
Misarahteng tu nikasevek nu nikawumahan nu mita.我們大豐收所以我們要慶祝
-
u nidiputan nu selal sananay, sisa ira ku fongniyenciye hananay lisin是年領階級有照顧得很好.大豐收.所以有豐年節這個節日
-
nika ira ku foniyenci sananay a lisin.所以有慶祝豐年祭這個祭典
-
ira tu ku nitakus tu tuas有邀請主靈來到此地
-
a caay kaawaay ku tatapangan a tuas nu niyaruʼ部落主要的祖靈不能少
-
U fongniyenci han nu Hulam ku ruma a semuwal有的國語叫做豐年祭
-
U fongniyenciye han a nipiangang.其實叫豐年節其實叫豐年節
-
U lavi nu naayaayaw, u niadupa:ntu ku sakalavi很早以前.晚餐也都是 山上打獵的山產
-
maledep tu ku tukar nu matuasay, satulutulu han ku nipatireng tu tukar.老人家的毛都到齊後,每三隻矛架設成三腳鼎力
-
Pacait han i tukar ku nikaalaan tu vavuyuy tu mangcel tu kararayan u siri, ira aca ku kahikahiwan, u ruma ku kapah a melawan.把獵到的山豬.山羌.山羊.還有狐狸類的都 掛在矛上,很壯觀
-
U nipacayitan nu miadupay tu tamaʼ i tukar, u ruma ku kapa a melawan.勇士 將獵物掛在矛上看起來很壯觀
-
U sakalavi amin kiraan a tamaʼ.那些獵物是當晚餐用的
-
Milalang a miadup anini, a maanen saw nu Yencumin ku mahaenay?現在禁止打獵 原住民有什麼辦法呢?
-
Macakattu ku nikaurip nu Taywan a nini.現在台灣的生活水準提高了
-
manay u nicakayan tu vavuy atu rarapa kunu aniniyay.所以現在豬肉和牛肉都是用買的
-
milalang kiyami ku cengfu ititaan a talalutuk a miadup.因為縣政府不准我們去山上打獵
-
manay nu aniniyay tu a nikaurip cakayen ku sakalavi.所以現在的年代只好買牛肉當著晚餐
-
Anu haenen madengayay hakiya ku alumanay a kemaen? Anu caay kadengay?這樣很多人吃夠嗎? 如不夠?
-
Anu tusa tulu ku nicakayayn tu vavuy.如果買兩隻或三隻的豬
-
Maka tusa tulu kiya a patekenan ku mikihatiyaay a tamdaw.參與的人合計為大約一百 二百位人
-
U hatiniyay kaaluman nu tamtamdaw a kemaaen madengayay hakiya?有這麼多人吃一頭牛夠嗎?
-
U vavainay a cacay ku masausiyay, caay kasausi ku vavahi.是指男人而已,不含女人在內
-
Unu vavainay a demak kiniyan.這是男生的工作
-
anu hacuwa ku vavainay nu lumaʼ, a mikihatiya amin每戶有多少位男人,全部都要參加
-
anini talatukay tu amin a mikuli, caay kahacu:wa ku i lumaʼay現在都到城市工作了.幾乎沒有人在家
-
tahekal tu amin a mietan tu pida都到外地工作賺錢
-
Malalikidtu ku niyaruʼ mikuli amin kiyami, aluman ku caayay pikihatiya.現在要豐年祭了.因工作關係.很多都無法參與.
-
差不多最近每年參加的人數大概3分之 2 ku talumaʼay a misanka anini a mihecaʼan u misankaʼay a tamdaw3分之2回來參加的人
-
Awaay ku lawad, malahitay ku ruma, caay sululiʼ a pahanhan saan ku sowal.有的說很忙,當兵有的說不准假
-
hatini ku nikaadiyay nu talumaʼay nu kapah a mikihatiyaay tu lalikid nu niyaruʼ,回來部落的年輕人就這麼多
-
A maenen saw a misawad ku lisin nu niyaruʼ anu pinapina ku mikihatiyaay hatila hannaw.部落的慶典怎麼可以放棄呢?有多少人參加就算多少
-
cacay a patekenan ira ku lima a puluʼ, cacay a patekenan. Mahaen i nacilay a nipilisin, pitu a puluʼ ira ku pitu a lalumaan. 只有 七十七戶那是戶nu lumaʼ kiraʼan一百五十位 一百位. 如昨天參加運動會的 只有七十七戶.
-
anu pakaynien i tamdaw nu vavainayan maka ala tu cacay a pakatekenan ira ku lima a puluʼ.如果算人頭數.大概男生也達到一百五十位
-
nika mikihatiya ku lalavu nulumaʼ awaay talumaʼ ku kapah.但是.那戶家是參加了 可是年輕人沒也回來.
-
sisa, makalatu cacay a patekenan ira ku tusa a puluʼ ku mikihatiyaay a malavi mipacu tu rarapa.所以. 大概有一百二十位 參加殺牛吃晚餐的
-
u masausiyaytu ku mikihatiyaay a mipacu tu rarapa a malavi.才有算,參加殺牛吃晚餐的
-
u namalaviyay u malahukay吃晚餐.中餐.
-
U malivasaw han ku saka sepat a remiad.第四天就是大家慶祝活動
-
Masaremiad ku kapah a malikuda年輕人整天歡慶跳舞
-
U vavahi iri, misakeru paimung aca tu keru.女生們呢?除了跳舞還另外表演節目
-
u lisin kiniyan, u malalikid hananay.這就是歡慶 ilisin 也就是豐年節之意
-
maherek ku lalikid豐年節結束
-
Kalahaentu u nipatiyam kunu cengfu anini.現在的政府有點商業化
-
U cengfutu ku panukeray tu remiad a misilsil, sakapina a vulad a remiad kunu namu saan.是縣府安排各部落的時間表你們幾月幾日..
-
U siyang kongso ku milimuutay a misilsil tu remiad nu pay niyaniyaruʼ.由各鄉公所安排各部落的辦理時間
-
Yu ruma misimsim kaku, matiya tu unu cengfu a demak, mimaan saw kita a mitengil tu suwal nu heni?有時候我正在想為什麼要聽從他們的安排呢?
-
Cacuruken nu mita a milimuut.我們輪流辦理
-
Sulinay isaw, anu i malcaday a remiad ku nipilimuut說真的 .如果大家都是一樣的時間辦理的話
-
Caay tu kadengay a miaraaraw a mapapaliw就沒辦法互相觀摩.互相幫忙...
-
Manay, cacuruken ku kapahay, anu lica a lipay a amutu.所以用輪流的方式kamu anu cila tu a lipay sa下個禮拜你們
-
Sisa makapinapina a vulad a masasuwal ku tumuk nu niyaruʼ.所以頭目們商量了好幾個月
-
U nikacacuruk a miaraw tu keruʼ nu pay niyaniyaruʼ.輪流的方式.互相觀摩各部落的舞蹈活動
-
Minanam tu kapahay nu tawu, misadimel tu raecusay nu tireng.去學習別人好的.不好的要改進
-
Misiteked ku keru nu ruma a niyaruʼ, dengay a masasuaraw.別的部落舞蹈很特別.可以互相觀摩
-
U kapahay a radiw a keru nu tatuasan a patuducen nu mita.所以好的傳統舞蹈.歌謠要互相傳承下去
-
Nika ira ku patelac nu mita, misasumasumad tu radiw tu keru nu tatuasan.但是也有不好的 會改變傳統舞蹈歌謠
-
Caay pisasumasumad ku Ciwidiyan tunu tatuasan.水璉部落不會改變傳統
-
Nika maala nu tawu ku radiw nu mita.可是別人把我們部落的歌舞學會了.
-
Misumad a tudi atu nipinanam.一點點改變及學習
-
Mimaan a minanam tunu tawu.為什麼要學別人的
-
U serangawan nu mita kiniyan saan ku matuasay.老人家說這是我們的文化
-
Akaa, pisumad tu radiw tu keru nu tatuasan.不要去改變傳統歌謠和舞蹈
-
"U uyyahahay u way hahay" anu saan kunu mita, masaruma adihay ku alu nu laku a radiw我們的歌謠和舞蹈有很深的涵義
-
Anu cimacima misangaay macalivad ku matuasay.不管是誰做不好.老人家會罵..
-
Ira ku cacay a suwalan, u serangawan nu mita, sakilemelen a mikilim.所以有一句話:傳承文化 .把原來的文化找回來
-
Ita tu ku misumaday a palasawad tu serangawan nu tireng.都是我們自己去改變讓文化消失
-
Kapahtu, anu caay katalumaʼ saan, sangaleven ku kapah nu Ciwidiyan tataak ku nikasumad.無所謂 要不要回家沒關係 尤其水璉部落的年輕人改變改變很多.ca'ay pisanka tu ilisin nu niyaru'
-
Unu timutimulan, a ayamen anu caay katalumaʼ a mikihatiya tu lisin nu niyaruʼ.像南部的如果沒有參加就會被罰
-
Mahaen ku nikaniket nu timutimulan tu lisin nu niyaruʼ.這樣南部的很嚴格
-
Paculi aca kunu Ciwidiyan, u sakalivutan a sasimsiman nu maku u malatumukay kiniyan.水璉部落的還會頂嘴.這是我當頭目的煩惱
-
A maanen hakiya a palecapu ku kapah nu niyaruʼ?如何把部落的年輕人聚集在一起?
-
Anu cacay ku suwal nu tumuk, talumaʼ amin kita a mikihatiya tu luwad nu demak.只要部落頭目一句話.大家就回來參與活動
-
Tangasa amin itiya pilalikidan a remiad,要豐年祭的那天都到了.
-
u sakaadada nu tangal nu maku kiniyan a demak,我是我頭痛的事情
-
U mikuliyay i hekal a kapah, ira ku sasasuwalen tu sakacaay pikihatiya, a mikuli kiyami saan.在外工作的年輕人.因工作有理由不參加
-
Sulinay tu, anu mikaci tu amutu maanen saw a miliyas?.的確.如果鋪水泥怎麼可以離開呢?
-
iniyan ku sakaadada nu tangal nu maku tu kapah nu Ciwidiyan.這是我對水璉部落年輕人最頭痛的事情.
-
U hahalhalen nu matuasay ku kilemel nu cengfu a mimelaw tu lisin nu mita.老人家希望縣府有能力並重視我們的慶典
-
Anini tra tu ku sapahanhan i sakayi lisnan cacay a remiad.目前有祭儀假.一天而已
-
Cacay a remiad ku nipanukeran a pahanhan, a talumaʼtu u mamiman aca a talumaʼ.允許一天的假 而已.所以回家做什麼
-
Namaka Taypey atu sipu u maraayay從很遠的台北和西部的
-
Cacay a remiad a lalavii a talumaʼtu一天.晚上又要趕回去嗎?回來.cacay a remi'ad.a taloma' tu haw?
-
Ca:cay a remiad ku nisalungucan nu kapah a pahanhan.年輕人申請的假只有一天
-
Anu hayi saan ku kakuliyan a panuker tu tusaay tuluway a remiad tu sapahanhan.如果各公私部門可以准假2~3天的話
-
A aluman tu ku talumaʼay nu kapah a mikihatiya tu lalikid nu niyaruʼ.部落的年輕人業會很多人參加豐年祭活動
-
Sisa u mitalaaytu kita.所以我們等待
-
Halhalen may nu mita ku nipalihav nu cengfu.我們期待縣府的好消息
-
Saka lima a remiad malikav hananay.第五天是 檢討會
-
Pakelang han nu timul, malikav han nu mita.南部稱為 pakelang.我們叫malikav完工之義.
-
li:ma a remiad只有5天
-
Malaliyas ku inaayaway a lisin atu lalikid.以前運動會和豐年祭是分開的
-
Maraheteng hen nu maku, yu wawa henay kaku ii waluway a vulad sepatay a remiad a milisin.我記得小時候八月四號是運動會.
-
U nikarahtengan nu maku inaayaw i siwaay a vulad sepatay a remiad a milalikid.九月四號是豐年祭以前我的記憶
-
nika, a malingatu tu a micudad ku micudaday.但是. 九月四號學生要開學了
-
Sisa turin han tu ku limaay a remiad nu aniniyay.所以現在的連續五天
-
U mahaenay ku lisin nu Pangcah.阿美族的豐年祭是這樣子的