跳到主要內容區塊 :::
:::
  •  36
  •  0
  • FB圖示
  • line圖示
TIME:

  • 字幕列表
  • Ngaʼay ho kita a silikaka. misanoPangcah
    我們阿美族的長輩 大家好
  • misaAmisay a
    阿美族人
  • salikaka mapolong ngaʼay ho
    兄弟姊妹大家好
  • kako ci Rata Marang
    我是Rata Marang
  • i tini Taynan a niyaroʼ ko kamaʼ roan no mako imatini
    目前在台南定居
  • Nanay lemed
    很幸運
  • paini to safa ako a mitengil
    聽我敘述
  • kita i sanoPangcahay i Taynan sanay sa
    能以族語在台南分享
  • ano macowacowa ko nipaini no mako
    分享我們阿美族在台南的生活
  • ano caay ka salalan ko nipaini no mako
    我的敘述不周之處
  • han salikaka i
    各位兄弟姐妹
  • O namo han to sirimrim
    多多包涵
  • han ako patalaʼayaw to sowal
    這是我的開場
  • kako ci
    我
  • Rata Marang
    拉達 馬浪
  • i tini Tafalong
    在太巴塱
  • i sawali no Fataʼan
    在馬太鞍部落的東邊
  • ko niyaroʼ no mako
    我的部落
  • ci Rata Marang han ko ngangan no mako,
    我的名字是Ratar Marang
  • ci mama sa ci
    我的爸爸
  • ci Marang Sera
    馬浪 斯拉
  • itni i Tafalong
    在太巴塱
  • sofoc
    出生
  • ci ina ako sa ci
    我的母親
  • Hongay Falahan
    洪愛 法拉漢
  • i Fataʼan ko pona
    生於馬太鞍
  • i Fataʼan sofoc no ina no mako
    我的母親出生於馬太鞍
  • itira nangra mihecaʼan itiya iri
    在他們那個年代
  • awaay to koya ama niyam ci ina ni ina ako
    我的外祖母已經離開人間了
  • rasa madipot ci ina no mako no fayi nira
    由姨婆收養
  • rasa kadafo sa to i Tafalong
    因而嫁到太巴塱
  • nawhani itiya na rekad haw i,
    因為在那個年代
  • mikadafo kadafo
    入贅
  • aca ko faʼinay
    男人
  • ci ina ako saʼayaw miadafo
    我母親是最早嫁出外部落
  • o fafahi
    女人
  • i Tafalong
    在太巴塱
  • han ako i ʼayaw
    在過去的年代
  • soʼelinay malecaday to kita
    相信與我相同
  • kita hatiniay to miheca
    同年的族人
  • itiya wawa ho kita o
    在我們小時候
  • pakoyoc ko oʼrip kita kiyami
    那時我們生活貧乏
  • kami sa malekaka haw ri
    至於我們兄弟姊妹
  • sasiwa kami malikaka sasafaʼay kako
    有九個兄弟姊妹 我是最小
  • matoʼas ma⌃min i
    全部在成長中
  • i kaka mako to
    其中我們
  • sakafafalo a kaka mako to fafahi ri
    第八個孩子我的姊姊
  • awaay to mapatay to
    小時候就過世了
  • masafafalo kami malekaka
    而真正成長我們有八個兄弟姊妹
  • soʼelinay itya a ʼorip no mita Pangcah haw ri
    在那時候的生活
  • mangarod to kakaenen
    衣食缺乏
  • aloman aca ko wawa
    孩子又多
  • Kamatiya o matoʼasay i
    老人為了一家人
  • saromiʼad to
    每天
  • folafoladan mihecahecaʼan
    日復一日,年復一年
  • saromiʼad sa matayal nawhani maomah
    在農田裡忙著耕作
  • nanay sapakaen to wawa san itiya
    就為了養育孩子
  • rasa
    然而
  • kami san malekaka hiwa i
    我們兄弟姊妹
  • cai pakadipot
    沒有照顧
  • macangal mangarod ko kakaenen ri
    缺乏食物
  • madipot kira sakakaay niyam to faʼinayan
    我的大哥
  • madipot no faki ako
    我的舅舅收養
  • ato sasafaay a kaka ako
    及最小的姊姊
  • sasafaay a fafahiyan a kaka
    我是最小的
  • madipot no faki ako
    我的舅舅收養
  • rasa i lomaʼay kami malikaka i aenem
    所以在家中的兄弟姐妹共六位
  • papina kami
    我們多少
  • papito kami a malekaka i lomaʼ
    在家裡我們七個兄弟姊妹
  • Tatolo ko fafahiyan a kaka no mako
    我有三位姊姊
  • sasepat ko kaka to faʼinayan
    四位哥哥
  • no mako sofoc itiya
    我的出生背景是這樣
  • no mako a toʼas
    我的成長
  • a maenen ko lemed
    一切都是命運
  • matoʼas to kaka ako maenin hiwa i
    哥哥和我都很幸運健康成長
  • lima ho ko mihecaʼan ako mapatay to ci ina ako
    五歲時我的媽媽就過世了
  • ta
    (無中文紀錄)
  • o siniʼada ni mama ako itiya ri
    那個時候我的父親為顧念幼小的我
  • mikadafo haca raririden kako tayra i
    帶著我續絃
  • i sakafiyaw to niyaroʼan
    在隔壁的村莊
  • itira i Tafolong
    在太巴塱
  • orasaka no mako a toʼas wawa i
    我小的時候
  • tora mafanaʼ to a
    我的記憶從
  • miteka kako a micodad
    從求學
  • Mafanaʼ to i misakakaenen i
    就學會煮吃的
  • o tayal no mako miradom
    我的工作挑水
  • miasik
    掃地
  • Misakalafi
    煮晚餐
  • ko no mako wawa kono ʼorip no mako i wawa
    我小時候的生活
  • nengneng han ko widang no mako
    看著我的朋友
  • o tihi no mako i
    我的鄰居
  • harek no micodad i
    放學後
  • misalama
    玩耍
  • miacocol
    玩陀螺
  • ko taʼo a wawa
    別人家的小孩
  • kako sa miradom
    我呢 挑水
  • ko no mako i wawa a ʼorip
    我的小時候生活
  • a maenen aloman ko wawa kira
    能怎麼樣呢?在那時小孩很多
  • Kamatiya itiya san i ʼayaw
    回想起生活
  • mangarod to ko kakaenen i
    我們的物質缺乏
  • no mako sa falocoʼ nanay
    當時我的想法是希望
  • Mipatihi to ina to mama
    幫忙爸爸和媽媽
  • nanay no saka ʼorip
    為了生活
  • san i
    (無中文紀錄)
  • pito enem ko mihecaʼan kako i
    6,7歲時
  • mikihatiya to matoʼasay misakuli
    已經學會幫父親減輕家庭負擔
  • nanay o sakangaʼay
    希望能改善
  • kakaenen sa kako itiya
    改善家庭經濟
  • itiya tangasay itiya ti
    一直到我
  • safaw tosa mihecaʼan
    12歲的時候
  • maherek i miko-cung hawa i
    在我國中畢業時
  • sowal sa ci mama ako
    父親告訴我
  • a Rata
    拉達
  • o faʼinayan kiso no wawa i
    你是男生
  • maharek micodad i
    既然畢業了
  • sakulia to
    就該去工作
  • malasinging
    可以去當漁夫
  • ci mama ako
    我的爸爸
  • mangalay ho kako a micodad sa kako itiya
    為何呢? 我還想繼續讀書啊
  • rasa paci⌃ci⌃ sa kako miliyas
    就這樣我還是堅持
  • miliata to kako
    我就跟著去
  • a miseking
    考試
  • itiya misekingay ho a micodad to kaw-cung itiya ko no niyam a ʼorip
    就這樣考取了高工
  • sekingseking i maʼala ako ko kaw-kong
    考取了高工以後
  • to dadaya micodad
    晚上讀書
  • to romiʼad matayal
    白天工作
  • misakuli
    做工
  • malasito to minanam to misadingkiay
    當起電工
  • misanonomay
    水電的學徒
  • misangaʼay to ki-kay
    機械方面的技術
  • misamaamaan ko tayal no mako
    我的工作很多項
  • rasa
    因此
  • pilatek to no naitiya ho pilatek to ʼorip no mako
    這樣那個時候學會獨立生活
  • nawhani kako ko midipotay to tireng no mako
    因為我要照顧自己
  • kako
    我
  • misopeday to pida
    存錢
  • kako misakuliay, nanay o pida
    我做工希望有錢
  • o sapicodad
    讀書用
  • sa kako
    我的想法是這樣
  • mipatihi
    減輕
  • to roray no matoʼasay
    長輩的負擔
  • Kamatiya i, o faʼinayan a wawa i, san ko mama kira.
    也就是我的父親告訴我的 要像個男人
  • matira
    就這樣
  • ko nipicodada no mako i ʼayaw
    以上是我的求學過程
  • a pasa⌃saʼan no picodadan i
    甚至於在寒暑假的時候
  • mikasoy
    上山砍材
  • kami faʼinayan
    我們男生
  • macowa i mikihatiya to
    甚至跟我的
  • widang
    同伴
  • to cafay to tihi
    朋友
  • talalotok mifariw
    去山上去砍草
  • micoloʼ to tekes
    搬運竹子賺錢
  • mipiatihiʼ to matoʼasay miʼonip haca
    幫助長輩插秧
  • mitipos haca
    收割期
  • pikaomah haca
    春耕時
  • ko matira i ano o macowa to i, nawhan kira itira iri
    也協助大人做農事
  • o kolong saca ko ʼorip itiya
    尤起牛是賴以生活的朋友
  • o kolong ko i ʼayaw
    以牛為主
  • ano caay kafecol ko kolong i, awaay ko sakaʼorip sa matoʼasay
    老人教育我們 一切忙碌需先餵飽牛
  • rasa ano pahanhanan ano micodad i
    所以在寒暑假時候
  • miseper
    砍草牧牛
  • macowa o mitefosan i mitefos milipapah no tefos
    秋天砍甘蔗尾葉
  • sapakaen to kolong
    餵牛
  • ko no mako a ʼorip
    我的生活
  • micodad
    讀書
  • ran sa matiniay o sapicodad
    我的求學階段
  • o sakatayal
    工作
  • o sakalalok awaay ko sasowalen ni mama ako
    至於工作而言我的父親沒有話說
  • nawhan o faʼinayan sa ko folocoʼno mako itiya
    為什麼 因為我一直認為我是男人
  • to maharek to micodad to no kaw-cong heywa i
    一直到我完成高工學業
  • macowa to kako sa ko kira hiwa
    我問我自己 該何去何從
  • ano mi mido⌃do a cai pitolas micodad i
    我要繼續升學嗎
  • ira ko ʼicel no mako to mako to tireng
    我所堅持的
  • sa kako itiya rasa
    這個一直反覆想
  • sa falocoʼ sato kako, haw
    腦海裡
  • micodad aca kako tini i mihitayan
    我決定參加陸軍官校的考試
  • yo ku-kan-ka-ku han no Ripon i ʼayaw
    在那時日本稱為空軍
  • itiya miheca safaw falo
    那年18歲
  • to ko mihecaʼan ako itiya
    我那時的年紀
  • Maala ako itiya ka ta
    我考取
  • itiya
    在那時
  • ano ano
    如果
  • micomod ano malahitay kiso ano saan itiya
    陸軍官校之前
  • lipahak ko matoʼasay kira lipahak ri
    老人很高興
  • ri
    (無中文紀錄)
  • salongoc ngitangican to ci mama ako ri
    我像我的父親懇求
  • ri sowal sa ci mama ako
    我的父親告訴我
  • Ratar ano micofay kiso hawi
    如果半途而廢
  • sorit a sa kita malamama, cai to kalawawa no mako kiso saan. mama!
    我們將終止父子關係
  • mama!
    (無中文紀錄)
  • Hatini ko sikining no mama i takowanan itiya
    對於這件事情期望很高
  • nawhan aloman kona misikangay
    因為村莊那時有很多人
  • malahitayay micofay ri
    進入軍校卻半途而廢
  • mafawa nima ko faking ko lomaʼ
    無法負擔罰金
  • rasa hatira ko limoʼot
    所以要如此嚴謹訓勉
  • ni mama ako to i malingad a talamicodad itini ku-kan-ka-ku
    所以我的父親給我很多的叮嚀 事實上在那個年代
  • tala picodadan i kokan
    在去空軍學校的時候
  • so⌃linay itiya ho niyam a rekad itiya i
    在我們那個時代入伍
  • aloman ko malainaay faki fai
    很多鄰居長輩
  • sakafiyaw
    鄰居
  • mapolong malafi nawhani misofico sa itiya
    一起吃晚餐都來歡送
  • enenm a sapadan
    六桌
  • ko sakafiyafiyaw itiya
    鄰居的桌數
  • awaay ko osaw no matoʼasay milimoʼot
    當然老人家的叮嚀不在話下
  • mimetmet to kamay
    席間我無法忘懷老人緊握我的手
  • caʼay kaa pawan kako tona sowal saka fiyaw no fai ako
    席間我無法忘懷老人緊握我的手 因為阿姨告訴我
  • Rata
    拉達
  • o pakoyoc kiso haw san
    不要忘記妳是窮人的孩子
  • i folocoʼ no mako kina sowal nora fai
    那位阿姨說的話我永生難忘
  • ta lowad sato kako a malahitay
    我入伍了
  • yo itiya ho a pikongling to no hitay
    回首在陸軍官校的訓練
  • cai ka no tamdaw pikongling
    幾乎毫無人道
  • paosawen ko roray
    辛勞不在話下
  • ko pades
    壓力
  • ira ko sowal no matoʼasay
    老人當時的說法是
  • sanowaco san ko pikonglign itiya
    那時候的訓練有如人間煉獄
  • itiya ho i
    那個時候
  • cecay a lipay cai ka mayiʼ
    一個禮拜沒上大號
  • o pikongling itiya
    訓練那時
  • o fodoy san i
    衣服
  • mafotiʼ cecay maʼicang
    睡覺不成乾過
  • sa ramiʼad
    整天
  • sa maopic ko fodoy
    衣服都是濕的
  • hatira ko pikongling
    那樣子的訓練
  • mangicʼ
    哭啊~
  • sakemoten no widang
    甚至於霸凌
  • pawacoen ko pikonglingay
    訓練得很嚴格
  • dadaya mafotiʼ
    晚上睡覺時
  • i ʼenoc han ko losaʼ
    眼淚往肚子吞
  • milimek i kafang
    躲在棉被裡
  • misafalocoʼ kako kira ano micofay kako i
    心想,如果我打退堂鼓
  • maan hato ni mama ako
    父親會怎麼對待
  • o sorit kini
    就是斷絕關係了
  • awaʼay to ko mama ako kini
    我就等於沒有父親了
  • san kako itiya
    我那時想
  • misaʼhadi⌃di
    只能忍耐
  • han to ko pikonglin
    面對一切訓練
  • han ako mikongling
    還好..
  • na no kitemel no matoʼasay
    那個時候的訓練我依持的是
  • na no limoʼot no matoʼasay na no kitemal no salikaka
    老人的叮嚀及兄長的期許
  • o
    (無中文紀錄)
  • maʼinorong
    扛起來
  • no maka ko ʼinorong ko pades mikongling ako to tosa a miheca
    兩年的時間我克服了痛苦的訓練
  • ta malakung-kukang sato kako itiyo i
    我正式成為國家國軍
  • safaw no siwa a mihecaʼan no mako itiya
    那年我19歲
  • toya itira ri
    那時
  • ira sako mi
    有
  • mipiliʼay
    挑選
  • misekingay
    招考
  • to mamiparakat to hikoki 直升機
    國軍直升機飛行員
  • hananay a hikoki i tini tayra picodadan ri
    到學校招考
  • ri
    (無中文紀錄)
  • Ha
    (無中文紀錄)
  • miapalemed ci ina ako
    媽媽在天之靈的賜給我的祝福
  • sako falocoʼ no mako palemed no matoʼasay
    主靈的庇佑祝福
  • Maala no mako kira seking itiya
    我很幸運我考上了
  • itiya to sanay safaw siwa ko mihecaʼan ako
    我在19歲的時候
  • naitini i Takaw liyas sato kako tayni i Taynan
    那年我19歲離開高雄來到台南
  • misoʼayaw haca to matiniay a kongling
    在一次面對艱苦訓練
  • caay kaw kaw o osaosawen ko pi
    訓練並未減少
  • ko lifot pades, ko roray o
    訓練的辛苦壓力
  • pisafolocoʼ
    還有心力
  • itiya
    那時
  • to pikongling a cecay miheca itiya kami to pikongling i Taynan
    在台南總計有一年的訓練
  • hatira sa ka pakaleko kako hakiya sa kako itiya
    我可以承受訓練嗎?
  • rasa i falocoʼ
    心裡這樣想
  • metmet han ako sowal kiran a fai
    阿姨那番話我謹記在心
  • sanopakoyocen ko folocoʼ no miso haw wawa
    心要謙卑
  • sanofaʼinayen ko demak no miso haw wawa
    你做事要像男人
  • sanay ko sowal ni mama ri
    也謹記父親那一段話
  • maleko ako ko pikongling itiiya ta
    我也完成飛行訓練
  • malemeday itiya tosa poloʼ a mihecaʼan ri
    我那時20歲很幸運
  • maala to maherek to ko pikongling no mako ta
    我很幸運地通過了所有的訓練
  • tala to:ay to malaparakatay to hikoki
    我很幸運成為國軍的飛行員
  • ta itini to ko aroʼ no mako tiya ri
    也正是我定居的開始
  • anini tangasa⌃ay to anini i
    從那時到現在
  • to sepat poloʼ to limato a miheca
    有45年
  • tangasa⌃ anini
    到現在
  • ta itiya
    那時
  • to na itiya i ira
    那時有
  • tatosa ko Pangcah ko kaka no mako to parakatay
    有兩位阿美族兄長
  • pakafanaʼay takowanan i tiniay i
    其中一位我的教官
  • i Kakacawan
    來自長濱
  • i Kakacawan ko niyaroʼ nira o Pangcah to
    部落在長濱阿美族
  • tangasa⌃ itini i
    來自
  • i Fakong
    來自豐濱
  • i Karoroan
    來自磯崎
  • o kakakaka ako kiran ira ko Paliwan tatosa
    他們都比我年長也有排灣族的
  • mala malakakaay to kami itini Taynan
    我們在台南稱兄道弟
  • malakakaay kami ri, han sa kami maladipodipot
    相互照顧
  • itini i Taynan
    在這裡台南
  • ano pisa⌃saʼan i masoʼopo to kami
    在休假時我們一起結伴
  • ano macowa i tala to kami i saʼowac
    我們會去河邊
  • a mifoting
    抓魚
  • malahanghang i pala
    去野外野餐
  • i lotok aca
    山上
  • han san awai aca ko maan no mako miteka
    那段時間就這樣順順的
  • miparakat to hikoki ko tayal no mako
    做飛行員的工作
  • so⌃linay itiya sato i
    開始正式飛行
  • tosa poloʼ to tolo miheca mihecaan no mako itira ri
    我那時23歲
  • na no lemed na no kawas no palemed han ako
    老天的安排我很幸運
  • Itini i tingwa kami masasoʼaraw ato ramod no mako
    在電話跟我的太太認識
  • na no maan hakira na no kawas to no pipalalan
    因為祖靈的引導
  • mansa soʼaraw kami i tingwa
    在電話中認識我的太太
  • ta lalicay sato kami itiya
    我們就交往了
  • ta itira itiya cecay miheca i
    我們相識交往一年
  • tosa poloʼ ira ko tolo ko miheca ako sa
    23歲那年
  • raramod sato kami ato fafahi ako
    我完成終身大事
  • O Paliwanay itini i 牡丹 ko niyaroʼ nira
    我的太太是來自牡丹鄉部落
  • ta no sowal no mako ihoni kiyami
    誠如我所說
  • to na miliyas to niyaroʼ micodad
    從求學到離開部落
  • tangasa⌃ tini milahitay
    到正式成為軍官
  • kasiramod
    成家
  • kako cecay ko misafalocoʼay miharatengay
    都是自己決定一切
  • nawhan matoʼas ci mama ako kira
    因為我的父親老了
  • o kaka sa mako i mikadafo mikadafoʼay
    哥哥姊姊都已成家
  • Misaparod micidek micidekay to emin ko ‘orip no niyam
    各自有家庭
  • itiya kami malikaka ora kako misafalocoʼay to
    所以那個時候我自己為我自己做主
  • to sapisapadord itiya
    組織一個家庭
  • Soʼlinay malemed kami kako
    我真的很幸運
  • Nawhan ira ko kaka ko parakateay to hikoki kira
    尤起在我的軍職生涯
  • Pangcah to
    阿美族的兄長
  • madadipodipot sa kami itini Taynan
    在台南我們互相照顧
  • Caay ka Pina ko ko nikaira
    經濟狀況不好
  • caay ka hacowa ko lipida itiya
    那時候收入少
  • no niyam si wawa iri
    我們那時養小孩
  • Micaliw to kamokoan
    租房子
  • micaliw to lomaʼ madeng ko maan ko pida
    租房子 收支無法平衡
  • nano
    由於
  • na no sasiday no fafahi ako to mirarar misopod
    由於我太太勤儉
  • nanay kakaenen san lafolofolod sa kami to
    為了節省開支
  • to kahanhanan pahanhanan i tayra lotok kami midongec
    我們休假時去山上採藤心
  • tayra icowa cowa kami midateng
    去採野菜
  • tayra kami i riyar micekiw
    去海邊撿貝類
  • Aloman ko hanhan kiya
    很多朋友
  • ir ko hanghang ira ko parakatay to hikoki
    有朋友開飛機
  • Ira ko matayalay i kofa, ira ko misalomaʼay
    有的工作是作業員有的是蓋房子
  • roma i, malafolofolod kami miyakiw
    有時候一起打球
  • Kami kiya
    我們那時
  • natira ko ʼorip no soʼlinay itiya
    我們那時的生活是這樣
  • tosa poloʼ ira ko lima
    在25歲
  • sa siwawa sato kami to faʼinayan
    我們有一個兒子
  • Sa singangan sa kora wawa ako ci Sera Rata
    我給他取名
  • yan a Sera sanay ri ni akong no moko a ngangan
    Sera是繼承爺爺的名字
  • ci Sera Loʼoh
    斯拉 瞜歐
  • han kiya a akong na mako
    那是我阿公的名字
  • Safolocoʼ sa kako icowa mitolas hakini
    當時在想要承襲哪一邊的
  • sari
    (無中文紀錄)
  • cecay ko wawa ako to faʼinayan sa pangangan han ako
    我只有一個兒子所以繼承這個名字
  • to Seraʼan ran sa wawa sa no mako haw ri
    我的孩子就取名叫斯拉
  • ci Sera Rata han ko wawa no mako
    我的孩子就叫 斯拉 拉達
  • Tah hatira to na tini toya i
    從我入伍
  • tosa poloʼ ira ko tolo, tosa poloʼ ira ko tosa miheca kalahitay no mako itini
    在二十餘年的軍旅生涯
  • tini ka halafin
    那麼長的時間
  • awai ko tiloʼ
    沒有意外
  • awai ko doka
    沒有受傷
  • awai ko patelac
    沒有犯錯
  • no mako malahitay
    我的軍旅
  • nawhan piaray no mako to ramod no mako mafanaʼ midipot to wawa
    因為背後有賢內助讓我飛行工作無後顧之憂
  • mafanaʼ midipot
    很會照顧
  • to parod
    家庭
  • mafana mikisay to maan to fafahi no mako
    我的太太勤儉持家
  • rasa ka matira ko Pangcah han ako a emin
    所以很期盼我們族人跟我們一樣的節儉生活