- 35
- 0
- 字幕列表
-
o sofoc no mako i tafalong haw我出生在太巴塱部落
-
tafalong ko sofoc no mako我在太巴塱出生
-
民國26年 ko kasofoc no mako 3月21號 o kasofoc no mako我是民國26年3月21日出生
-
itiniay Tafalong ko sofoc nomako我在太巴塱出生
-
tira i Tafalong haw i在太巴塱
-
一年級tangasa 二年級micodad no Ri-pon , picodadan no niyaroʼ我在部落讀一、二年級是受日本教育
-
tira i Tafalong haw i , macahiw ko Tafalong itiyah以前太巴塱部落生活非常貧窮
-
nawhani 第二次世界大戰因為第二次世界大戰
-
no Ripon ato Amilika mi世界大戰 haw是日本與美國的戰爭
-
caho kaaraw namo makiya o masasing-so(malalood)你們應該還沒有看過打戰
-
saka sasowalen ako kita所以我要在這分享給大家
-
(No Record)民國33年
-
32年 haw i , talaayaw malalood ko Amilika ato Ripon在32年時,剛好是日本和美國戰爭的開始
-
tahini i 南洋 ko hitay no Ripon日本的軍隊到南洋去
-
awaay ko kakaenen sanko hitay no Ripon日本軍隊沒有充足的食物可吃
-
sa , miosawan to kakaenen itini i lomaʼ家裡剩餘的糧食
-
sapiraod to pipanay to roma miheca haw i食用到明年稻米收割
-
⌃ming han no Ri-pon ko kakaenen miala日本人全部拿走
-
nawhani sapipawsa to malahitayay saan因為他們要送給軍人吃
-
macahiw to ko hitay awaay to ko ceʼdi no hitay milood san軍人如果沒有糧食吃就沒有力量打戰
-
alaen no Ri-pon ko kakaenen ma⌃min所以日本人就拿走所有食物
-
macahiw to ko finawlan部落的族人就挨餓了
-
macahiw to , itini mahaenay to在這裡(瑪谷達璦)也是飢餓
-
tini Makotaay macahiw to在這裡瑪谷達璦也是飢餓
-
saka alaen no Ri-pon ko kakaenen日本人拿走全部糧食
-
itira haw i , macahiw to ko tamdaw在那裏人民也是挨餓
-
cecay a kaen , caya ho kakomaen to hemay haw i macahiw to一餐洛沒吃到飯就很容易餓著
-
mahanenay itiyaho以前就是這樣
-
ta , kaen sato kami o rengos所以我們吃草
-
kaen no niyam i Tafalong在太巴塱也是一樣
-
o konga to awayay連地瓜也沒有
-
kaen sato kami to taliʼ (anac)no alo我們吃山芋
-
o~(無中文紀錄)
-
oman han kiya no tiniay這裡稱為甚麼呢
-
o~(無中文紀錄)
-
tapalaw(anac) han no Tafalong太巴塱山芋稱為tapalaw
-
no itini a caciyaw i而這裡的說法是
-
oman han kiya tali kiya這芋頭稱為什麼呢
-
anac anac han tiniay這裡稱之為山芋
-
no Tafalong a caciyaw tafa⌃aw han no Tafalong在太巴塱稱山芋叫做tafa'aw
-
kaen sato tali no lotok我們就吃山上的芋頭
-
o tamdaw ma⌃min所有的族人
-
away to taiʼ no alo haw i , mikilim to ko siking如果沒有了山芋就吃筆筒樹
-
makaen ko siking吃筆筒樹的嫩心
-
kaen hanto no matoʼasay itiyaho以前的長者都吃這個
-
away to ko siking若沒有了筆筒樹
-
miala to ko alamisi hananay a malengaway i kicon o halofaw kiymi我們拿自然生長在水澃旁的水芹菜(香菜)
-
o ~ kahemay han ko matiraay itiyaho在那時當主食來吃
-
nawhani awaay to kakaenan因為沒有其他的食物可吃
-
matiraay sa就是這樣
-
macahiw ko Tafalong太巴塱的族人都挨餓
-
itiya i , ci mama no mako ci ina no mako hawi我爸媽當時說
-
mikilim kita ko kafolawan我們去找其他地方(遷徒)
-
sa kiya ci ina ako aci mama ako我爸媽這麼說
-
(No Record)(想到以前的事覺得辛酸就哭了)
-
itiya以前
-
rakat sanay nani tini Tafalong tayni mikilim to kakaenen我們從太巴塱走路到這個地方,為的是要尋找糧食
-
ya mama ako ato ina ako當時我的爸媽
-
好在ira ci mama ni Tipos , iraw Tipos haw還有有林桃娘長老的爸爸在
-
matayal cira i 糖廠 i Fataʼan他在光復糖廠上班
-
ta malowid ko Ri-pon i日本軍投降時
-
lakelak sato kiya matayalay no kaysiya工廠的工人到處分散
-
ta pasowal ni mama ni Tipos haw林桃娘的爸爸說
-
tayra i timol mafolaw , ira ko kamawmahan itira , ira ko kakaenan san到南邊遷徒吧,那裏有田地可以開墾,也很多糧食
-
tayni kiya mama niyam aci ina ako我爸媽就來了
-
pakongko koni haw mangic kako我說起這一段我就覺得感傷
-
nawhani因為
-
macahiw tiya ko finawlan i Tafalong太巴塱的族人都非常貧窮
-
tahini han i到現在
-
tayni ci ina ako ci mama ako我爸媽要來這裡
-
miocilay kako mamangay ho kako , 八歲ho kako itiya haw我當時八歲黏著我爸媽要一起來
-
caho kaherek ko 二年級 a micodad當時還沒有讀完二年級
-
八歲 a tayni kako我八歲
-
hicera san到達時
-
i lomaʼ na Panay ini在panay(太太)的家
-
na Panay haw i lomaʼ nira就是巴奈的家
-
ci ina ako ci mama ako tira polong kami a tira maroʼ我跟爸媽一起同住
-
ta~(無中文紀錄)
-
itiratira sato kako a maroʼ我就長居住在這個家了
-
mamipakaenay to kolong我是牧童(養牛的)
-
mawmahay to kako我開始耕田
-
itiiya i , tatosa ho ko wawa na ina ci Rengos ci Masako⌃ ci Panay在當時媽媽只有兩個孩子
-
a ira to ci Acwan mamang ho阿專(小舅子)出生了
-
ta mamang ho ci Acwan阿專(小舅子)還小
-
大概ㄟ大概是~~
-
民國三十年 ci Acwan sa kako阿專(小舅子)應該是民國30年生
-
tahini kako i tini i 民國三十年 kako tahini tini所以我到這裡時應該是民國30年間
-
mihakelong , miocilay kako tiya ina ato ci mamaan ako a tayni itini當時我是跟隨著父母親一起來到這裡
-
ta , tahini kako hawi , itinitini sato kako itiratira sato kako i lomaʼ na Panay a matoʼas我當時到這裡時就沒離開過這個家,就一直住到現在
-
nanomamang itira kako a matoʼas我就在這成長
-
itiya haw 民國33年、34年、35年在那時是民國33、34、35年
-
二年級、三年級、四年級cayto picodad kako我就沒讀書了
-
itiya to kako 民國36年在民國36年時
-
micodad to kako 五年級 itini i Tokar我就在觀音國小讀五年級
-
micodad kako itini i Tokar haw i當我在觀音讀書時
-
cayto kafanaʼ kako to codad我已不認識字了
-
samama:nen ako micodad i , caytopicomod ko codad i tangal ako我在怎麼努力讀書,還是記不起來
-
nawhani , tahini kako i tangsal kako matayal kira因為,我到這裡時就開始工作沒有讀書了
-
o tayal to kiya maharatengay ako cayto picomod to codad要做的工作我不會忘記,但不會念書了
-
畢業 sato ko 六年級 hatiraay我六年級畢業時
-
民國37年 mi 畢業 kako itni i 觀音國小我民國37年畢業於觀音國小
-
hatiraay就是這樣
-
itiya haw i在那時
-
o finawlan no Makotaʼay haw i瑪谷達璦部落族人
-
ira ho ko ilisin itiya在那時還有辦理豐年祭
-
ilisin ho ko finawlan部落還有豐年祭
-
tangasa i 民國39 年到了民國39年
-
malapakalongay to kako我已是青年階級
-
o pakalongay to kata to malakapah to kako itiya在那時我已升級為青年階級
-
sa~所以
-
itiya i maaraw to ko Tomok no niyaroʼ ci mama ci Dawa o Atoko⌃那時候的頭目是Atiko^的小孩教Dawa
-
o Tomok no niyaroʼ部落頭目
-
ririden no kakap a tayra i kailisinan o Tomok itiyaho在那時是由青年團帶領頭目到跳舞廣場的
-
ta , o mahaenay kora Tomokay sa kako itiya maaraw ako我當時看到頭目就是這樣
-
kina cecay ilisin就那麼一次的豐年祭
-
民國39年 ilisin豐年祭在民國39年
-
itiya cecay maaraw ako ko ilisin no niyaroʼ我看到就那麼一次部落舉辦豐年祭
-
malapakalongay kako itiyah在那時我是青年團之一
-
hatiraay ko nikatoʼas to itini我的成長過程
-
madeng i 40年 i , 民國40年應該在民國40年時
-
awaay to ko ilisin就沒有在辦理豐年祭了
-
nawhani ma分裂ko niyaroʼ因為部落產生分裂
-
因為宗教的關係 , ma分裂 ko niyaroʼ因為宗教派系問題
-
a 天主教啦、基督教啦sanay itiya在那時有天主教合基督教的不同
-
mahaenay itiya ko ʼorip那時候的生活
-
ta! hadi⌃di⌃ sato a matoʼas就努力的過生活
-
matoʼas kako當我成年時
-
民國45年、46年matoʼas to kako在民國45、46年
-
ey~nengneng sakiya ina媽媽看了我
-
ci ina ci Rengos ya mama ci Kacaw媽媽Rengos和爸爸Kacaw
-
ya faiʼ niyam ci Hanako還有阿嬤 Hanako
-
faki niyam ci Sera我們阿公 sera
-
matoʼasay to kiya wawa說我長大了
-
pararamod han ci Panay a ci Kaʼti san kiya mama ato kiya fakiʼ niyam我們長輩就說我已成年了可以讓我們結婚了
-
yasan ci mama ako i, 民國40年 mapatay to ci ina ako , awa to ci ina ako當時民國˙40年 我母親已經過世了
-
deng to ci mama ako ciiraay剩下爸爸還在
-
yasa ya mama ako ato ci mama ci Kacaw ya mama ni Panay ya ina我的父親和Panay 的雙親
-
ato ya faki faiʼ ni Panay haw masasowal cangra還有Panay 的阿公阿嬤它們已經說好了
-
masasowal cangra雙方談好了
-
ngaʼay to pakalamod kina wawa , matoʼas to i san cangra長輩們說;我兩已成年了可以結婚了
-
wama no mako ato mama nangra to malangohahay雙方父母決定我們的婚約
-
pararamod takonan將我許配
-
cayka fanaʼ kako我當時還不知道
-
ci fafahiʼ kako san kako , cayka hirateng我沒有想過我要太太
-
away ko hiratengrateng ako to saka ci fafahi沒有想過要有太太
-
o kapot no pakalongay我是青年階級最小的
-
ma⌃deng ci opihay tiya sa kako itiya當時的身分應該還是羽毛階級
-
好像18歲 tiya 19歲 kako itiya當時應該是18-19歲吧
-
itiya i , itiraw ho i kawali ko 教會 no 基督教當時教會在左邊的地方
-
o eliʼ ho ko fadahong屋頂還是茅草蓋的
-
sowal sato , mikikong to kamo長輩們說,你們結婚吧
-
maherek to ko sowal san cara kira kiya mama kira長輩們都已經談好了
-
hatira a romiʼad a mikikong san kiya matoʼasay長輩說就在那一天結婚吧
-
cayka ci falocoʼ kami a tatosa o pikikong sanay其實我們倆還沒準備好要結婚
-
so⌃lin malaʼod tora romiʼad真的快接近那天
-
kikong hanto nira kami itini 教會我們就在教會舉行婚禮
-
kako saraka:kay mikikong itini i 教會我第一個在教會舉行婚禮
-
tini Makotaay在瑪谷達璦
-
ci rikoʼ to cingra to ka-fo-li她穿著禮服
-
ci rikoʼ to kako to , masamaan kiya rikoʼ tiya cayto kaharateng ako當時我穿甚麼衣服我也忘了
-
mahaenay ko pikikong niyam我們就是這樣結婚的
-
away ko falocoʼ ako to , mi:makadafo kami aci Panay sanay當時我根本沒想到我要入贅到Panay家
-
nawhani nanomamang patihi a matayaltayal nimaanmaan tini i lomaʼ haw i因為從小我們就在這個家一起做任何事
-
raramod sato kami tatosa mahaenay我們就成為夫妻
-
matiay i mikikong haw i結婚時
-
cayka si maan ko matoʼasay noniyam長輩們沒有反對的
-
cayka~ o tayal niyam haw , mapolong sanay matatekoʼ to tayal niyam我們的工作都是一起合作完成的
-
mako a nima, nara kora mama , tatekoʼ san ko tayal itiyaho我們不會分彼此,工作都是一起完成的
-
cayka sasipodoh不會互相忌妒或怨恨
-
cayka masatatihi ko tayal haw工作不會故意偏向哪一邊
-
mahaenay ko tayal no niyam itiyaho我們當時工作就是這樣
-
saka tahanini到現在
-
大概70多年 to kako itini Makotaay我在這部落大概有70多年了
-
tangasa anini到了現在
-
o aroʼ no mako , iraan a lomaʼ我依然住在這戶人家
-
nano katahinian , caay pilaliw kako從到這裡就不曾離開過
-
(No Record)(無中文紀錄)
-
tosaʼ romiʼad tira kako ci mamaan ako i , alaen to na ina panokay如果我回我爸那邊住兩天,我的岳母就把我帶回家了
-
mahaenay ko matoʼasay itiyaho以前長輩就是這樣
-
no mahaen tona matoʼasay sanay kako我在想這長輩為什麼要這樣對我
-
hilam han i sapiparamodaw na matoʼasay i tamiyanan tatosa原來是要讓我們在一起
-
limelaay kakonan hakini sanay kako sa我以為是非常珍惜我
-
nawhani o tayal ako nanoma:mang因為我從小就在這裡工作了
-
nanomamang ko tayl ako haw i我從小工作
-
cayka fokil kako ko tayal我沒有不會做的事
-
mita o mawmah a tayal haw maemi:nay ako a mafanaʼ a matayal我們農民的工作我都會做
-
limelaʼ kina matoʼasay i takowanan san kako我想長輩就是非常珍惜我
-
tahanini mahaen to到現在一樣
-
cayka ci maan kami malalamod我們夫妻同一條心
-
ano iraira ko tatiihay , fikfik han ko tatiihay如果有不好的,就甩開就好
-
o fangcalay a ma⌃min ko haratengen itiya, mahaen ko malalamoday itiya凡是想的都是好的就好夫妻也是一樣
-
sanay kako pakongkong kitaan我就這麼的說
-
nanay salikaka mapolong希望所有的兄弟姊妹
-
ano iraira ko tatiihay haw i , aka i falocoʼen , sa fangcalen nomita ko falocoʼ如果遇到不好的事,不要放在心上,我們煩而要存好心
-
cecayan no fangcalay a pinangan no tireng ko sapaaraw kita itini i finawlan我成為標榜讓部落看起
-
mahaenay kako itiyaho sanay kako saka我當時就是這樣 所以
-
50年 misatapang no niyam to tingki no finawlan在50年時,我們部落開始有電
-
itiyaho awaay ko ilisin no mita o finawlan在那時部落沒有豐年祭
-
民國50年 ira to ko tingki no mita o finawlan在50年時部落有電
-
itiya haw在那時
-
49年 mi 退伍 to kako我49年退伍
-
47年 malahi-tay kako我47年當兵
-
49年 mi 退伍 to kako49年就退伍了
-
tahini han nako i lomaʼ matiya to awaay ko ilisin當時回來時就覺得沒有豐年祭
-
aya~ masamanay to kiya finawlan sa kako a mihirateng哎呀~我在想部落是怎麼了
-
好在 ira toko ting-ki no finawlan itiya ita o nawalian , ci ting-ki to好在那時我們這東邊已經有電了
-
itiya i miharateng kako我當時就在想
-
aya o finawlan awaay toko ilisin哎呀~部落沒有豐年祭
-
so⌃linlin: sa a malaposak kina finawan yasa kiya falocoʼ ako真的,我心想部落好像分散了
-
irako irako ting-ki已經有電了
-
micakayay to kako tiya man han kiya 電唱機 hananay kiya o saka madiw我當時買了電唱機
-
o likodoay ho kyami ira to ko matiraay還在打戰時就有了那種的東西(電唱機)
-
paradiw han nako i lomaʼ , palakelaw han nako ko potal ako我在外面開著燈放著音樂
-
dadaya to malisaʼot ko kapah no finawlan tayra i lomaʼ到了晚上部落的青年在我家聚集
-
pakaromadiwen nako我帶他們一起唱歌
-
o kapah haw i , olahay sa ko kapah青年非常喜歡
-
madeng to a ilisin , matateko kina kapah san kako現在青年再一起了,我想應該可以舉辦豐年祭了
-
so⌃linay 民國51年haw i , pasaopoen ako ko kapah真的在51年時,我將所有青年召集
-
ilisin kita anini han nako我說我們現在就辦理豐年祭
-
剛好 o 元旦 itiya no Ripon剛好是日本的元旦
-
pailisinen nako我辦理豐年祭
-
romadiw to kiya finawlan haw i , mafokil to radiw no saki ilisin部落的人唱歌時已忘記豐年祭歌謠怎麼唱了
-
o Ho-lam to kiya radiw nira他們唱著平地人的歌
-
ano Ho-lam-ho-lam to mamaan如果是流行歌曲也可以
-
masaopoay to kina kapah no finawlan i fangcal to san kiya faloco ʼ我在想部落的青年已經開始聚集了就好了