跳到主要內容區塊 :::
:::
  •  147
  •  0
  • FB圖示
  • line圖示
TIME:

  • 字幕列表
  • paini ho kako to ʼorip no mako, kako o sofoc itini i Paʼilasen
    說明我的生涯,出生在富源
  • ci ina sa kako i ci Sawmah , ci mama ako haw i ci Fotong
    我媽叫Sawmah,我爸叫Fotong
  • mamang ho kami haw i, papikokoen to no ama: no niyam papilaliw
    當我們小時候父親被祖母趕走
  • no milaliw han i, mafokil matoka a misafonon
    為什麼走掉,不會又懶得做農事
  • kita o Pangcah itiya ho haw i, misafononay
    當代我們阿美族人都是做農的
  • o tayal ningra haw i, o mipacokay to fafoy pacakay to titi
    他的工作是殺豬的,賣豬肉
  • maherek haw i, komaen to epah, oraran ko kaʼosian no ama: no mako
    賣完後喝酒,是我祖母最討厭的事
  • matiya sato laliwen to nira kako kami ato ina, kaka ako
    離家出走後,我和媽媽,還有姐姐
  • o ʼali no mako ci Sawmah kaka ako ci Raʼoy mipahafayay itini i taminan
    我姊夫Sawmah和姊姊Ra'oy伕養我們
  • tanga:sa katoʼasan no mako, kalaina kalamama han to no mako
    到我成長,把她們當我的媽媽和爸爸
  • ko ʼali no mako to kaka no mako, matiya sato haw, matoʼas matoʼas to kako,
    我姊夫我姐姐看我漸漸的長大
  • kera:kera sato, ira ko nipasasoʼaraway to molotihi no mako
    於是,逐漸地,有人幫我們湊合
  • itiniay i Angcoh, ci Kengbo ko ngangan nira. marawod to kaya romiʼad, alaen to nangra kako tayni i Angcoh
    是安通人,名叫Kengbo 。日子到了男方就帶我到安通。
  • tangasa i Angcoh haw i, matengil to no mako to sowal ni itiraay malinaay
    到安通後,聽到那裏的親族告知
  • tadamafanaʼ ko ina no miso ato mama no miso san
    妳媽媽和爸爸非常厲害
  • pasowalen ako anini to serangawan no mama ato ina no tihi no faʼinay no mako
    我來講有關我伴的父母之捕魚文化
  • yo ina no mako haw i, sakacecay pifoting ningra haw i
    第一,我媽媽捕魚方法
  • dengan paharaan cecay ko maalaay tayra i ʼalo
    只帶魚荃就去河溪
  • tangasa i ʼalo haw i, maʼaraw nira ko fokeloh itini i taliyok
    到溪澗,她看到石頭附近有新的痕跡
  • ano mangota ira to ko foting san kiya ina
    或帶點濁濁的,她就確定有魚
  • sokapen nira ko mamoes, haen:han nira mido⌃do ko ʼalo a mifoting
    摸就有魚,一而再,再而三的順著河澗
  • maedeng to haw i, maedeng to ko foting no mako sakalafi sa
    她已經知道以足夠這些魚
  • minokay to kiya ina, minokay to, tangtangen nira,
    那母親就回去了,到家就煮魚
  • tada ʼaledet ko haw no mamoes saan kiya ina
    母親說這種魚 mamoes的湯味非常的甜美
  • sakatosa haw i, ya mama, o caholak, talaʼayaw micaholak kiya mama haw i
    第二,有關父親用刺竹編成的魚荃,在之前
  • losimeteng nira ko lalosidan nira, malosimet nira ko lalosidan tayra to i ʼalo
    他將所有用具齊全後到河溪
  • tangsa i tarawadaw haw i, maedeng kako a mipateli to caholak san kiya mama
    到溪邊父親認為可以在這裡放魚荃
  • atolen to nira koya fokeloh, samatiyaen nira o caholak ko piʼatol
    他築成像魚荃的形狀
  • maherek miʼatol haw i, maedeng mipateli to caholak san
    將石堆好後,就放魚荃在水中
  • teli han nira to kalafi:an to ko caholak, nawhani, no caay pateli to romiʼad san
    在黃昏時放魚荃,絕不在白天放置
  • matalaw ka comodan no howak i lalomaʼ no caholak
    深怕鴨子會進入魚荃內
  • kalafian ko pipateli niya mama tiya caholak ta minokay kiya mama
    在黃昏時刻放魚荃才回去
  • dafak sato haw saka tosa a romiʼad, monihar taengad taengad sato
    次日,黎明時間
  • ko romiʼad to dafak, palalen nira ko wawa nira tatosa
    早晨一大早,叫醒兩位孩子
  • Kengbo syocang lidoen to koya caholak no mako,
    Kengbo 和syocang去檢驗魚荃
  • han nira ko wawa tatosa, lowad to tatosa , ta alaen nangra kiya caholak
    叫醒兩位孩子,立馬就去檢驗
  • neneng han nara adihay ko foting, ira ko toda, lamanan haw i
    看起來魚真不少,有時帶鰻魚也有時帶蛇
  • ira ko ʼoner i lalomaʼ , ira ko ʼoner falahen nangra ko ʼoner
    在魚荃內有進入蛇的話,把它扔掉
  • o foting a cecay ko panokayen nangra tatosa,
    兩位只帶魚回來
  • panokayen sakaranan nangra, minokay to cangra haw i
    他們帶回來當早餐食物
  • nitapolongan a foting haw i, caholak tilien nangra, yo caholak paekelen nangra
    把魚倒出後,將魚荃放在岸上,用石頭壓住
  • pacomoden nangra to fokeloh, caay kadademak caay ka ʼalol
    放石頭壓住才不會被風吹動,又不會消失
  • caay kaefer no fali, san a tatosa, ta minokay to cangra
    才不會被風吹,這樣兩位才回家
  • sakatolo o mamisadim, yo sadim, dengan yo mama ko mipalomaay to sadim
    第三,毒魚藤,只有父親他在種魚藤,
  • caay pipaloma ko finawlan, talaʼayaw to cingra i ʼalo haw i,
    部落人,沒人種魚藤,他要去溪邊之前
  • mikarkar to cira to sadim, maherek cingra a mikarkar to sadim i
    他先挖魚藤,挖好魚藤後
  • milawilaw to cingra, maedeng to ko lawilaw ako san
    他就去取野竽葉,取得可以
  • minokay cira , milosimet to lalosidan no nira ta tayra sato i ʼalo
    回家,準備用具要前往溪邊
  • tangasa to i ʼalo haw i, ini to ko pasilosian ako haw i,
    到河溪看見所做的記號還在
  • maʼopoh to cira a miʼatol, ʼatolen to ningra mitafaʼ,
    他將河溪快快地堵著,
  • matafaʼ ningra haw i, pasa:raw to ko nanom,
    當堵著後,水就往另外一邊流去
  • maedeng to pateli to rakar san cingra,
    他認為可以放置魚荃
  • tayraen nira i cepoʼ ko ʼayaw pateli, ta telihan nira i kafafaw
    首先將魚荃放在溪末端,再放上端的魚荃
  • naw hani, o futing ira ko misoʼedacay, pasalalemay ko foting,
    為甚麼,因魚會逆水而上
  • maherek cingra haw i, ta toktoken nira ko sadim itira i lawac no nonom
    之後,開始施打毒魚藤在水溪邊
  • madenak tayra i nanom ko sadim, maedeng to
    在水溪邊施打魚藤,它會散布全面水域
  • herek no lahok, neneng han nira, mawarak to ko foting maemin
    午後,看似魚已經暈暈了,
  • ta maʼopoh cingra a micadiway, cadiwayen nira i,
    於是開始用三角網撈魚
  • maedeng to kini san kiya mama ko toya foting nira i
    父親認為魚已經差不多
  • lidoen to nira , alaen to nira ko rakar tosa,
    收拾兩個魚荃
  • ta papolong han nira misacecay toya foting,
    將成一個魚荃把魚放在一起
  • tiya herek no lahok, ta papolongen nira i,
    午後,共同做成一個
  • fowah to talaʼayaw minokay , fowahen to nira koya ʼalo
    回去之前,把堵著的水道破壞後,揮復原狀
  • tiya malecad tiya sarakatay a nonom ta nokay sato kiya mama
    恢復原狀之後才回家
  • tangasa i lomaʼ haw i, tapolongen nira i talay kiya foting panonom
    到家後,把魚全部倒入大盆子裡,
  • maparo nira ko nonom pacilahen nira ko nanom
    再將水放進而後再放鹽巴
  • nawhani, matalaw ka warakan no komaenay
    目的深怕吃的人會中毒
  • mapacilah haw i, malasawad koya sadim ya iyo no sadim
    鹽巴放進之後,毒藥會消失
  • tangtang han to nangra
    開始煮
  • sakasepat haw i, palakawan, mipalakawan, nengen san koya mama
    第四,蓋草誘魚,父親看場地
  • sarakat haw i, tayra i ʼalo ya mama , icowa ko kangaʼayan
    他先到溪邊看看那裏比較適合放草誘魚
  • pisafanawan san, neneng han nira ko salawacang no tarawadaw maedeng itini saan
    先看溪邊讓他挖成池塘,就在這裡
  • maʼopoh to kiya mama mikarkar, talolongen nira
    那父親開始挖卻又深
  • mahe:rek mikarkar misafanaw haw i, micoloʼ lima .enem fokeloh telien nira
    完成了池塘,搬運5.6個石頭放下去
  • i sifoʼ kiya fokeloh, ta minokay ho cira, misalengad,
    石頭放在中間,回去砍棕樹葉
  • mitepoc cira to salengad , maherek a miteopc haw i,
    就砍棕樹葉,砍完之後
  • minokay ho, mikesir to kodasing ato ʼaped,
    回家,炒花生與米糠炒完後包起來 ,
  • palamlam han nira, tafoen nira ta maʼopoh to miala to lalosidan
    將它混再一起包好,帶工具
  • ta tayra haca i ʼalo, tangasa i ʼalo haw i,
    再次去溪邊, 到了河溪
  • yani tafo:an nira to kodasing ato ʼafed haw i,
    把那包好的花生與米糠
  • telien nira toya fanaw paekel han nira to fokeloh kiya ʼafed, mahe:rek cingra amipaekel tahepoen to nira to salengad
    將那包用石頭壓下,再次用棕葉復蓋起來
  • ta nokay sato cingra, maedeng sepat a romiʼad,
    如此,回家了,4天後
  • maedeng to sa kiya mama i, tayra to cingra mineneng ho nira
    父親認為4天後足足有餘,就去檢驗
  • saraka:tay a tayal niya mama haw i, mipacering ho cingra,
    到了溪澗,第一個動作,做好魚簾
  • matalaw pieferan no foting a milaliw,
    深怕魚會飛掉,
  • ta alaen to nira kiya salengad , tayraen nira i lawac,
    這時,取走棕葉放在旁邊
  • ya fokeloh coloen to nira tayra i salawacan, itiya to micadeway
    其次,將石頭搬走,放在邊邊,才用三角魚網
  • kiya mama opoh sato micadeway kiya mama, ira to ko foting
    那父親開始用三角魚網捕那國寶魚
  • ta maedeng to , adihay to kina foting no mako san kiya mama haw i
    父親認為已經足夠了,
  • nokay sato kiya mama
    父親於是回家了
  • sakalima, nipaʼawolan, talaʼayaw tayra kiya mama i ʼalo haw i
    第五,架桂竹捕魚,父親要去溪澗之前,
  • mikilang ho cira , retekretek han nira ko kilang
    先去砍樹木,把木頭砍了
  • maedeng enem ko kilang ano cirafas haw i maedeng falo ko kilang
    只要有六根甚至超出八根木頭
  • miala niretekan niya mama, maherek miletek to kilang haw i
    那父親砍完後,帶木頭
  • o ʼawol to, miʼawol to kiya mama haw i, maedeng to san kiya mama
    現在,父親砍桂竹,他認為足夠,
  • paro han to nira i paliding, ta o paliding to ko micoloay tayra i ʼalo
    放在牛車上,由牛帶竹竿到溪邊
  • tanga:sa i ʼalo haw i, maedeng itini kako san kiya mama i
    到了溪邊,他自認為在此即可,
  • orongen to nira kiya kilang, patisekpatisek han nira i nanom mitoktok
    先取下木頭,把木頭椿進水中固定,
  • maherek cira a mipatektek haw i, falateng nira ko ʼawol,
    把木頭椿進水中固定後用竹竿綁起來
  • ta faloden nira mikedec, solingaʼ han nira mikedec
    固定綁起來後,再次強調
  • maherek a mifalat tiya ʼawol haw i, silac han nira koya roma a ʼawol
    把竹竿橫豎起來綁,將其它的竹桿組合
  • matiya o fakelal, haen han nira silacen to nira,
    組合得像古代的床一樣,
  • maherek a misilac haw i , ʼatepen ho nira to mifalatay,
    組合完了後,再來用竹竿固定綁起來
  • ta caay ka dademak kina ʼawol san kiya mama
    父親就認為再也不會搖動,
  • tira ho koraan nira, maherek haw i, paceling
    這個工程告一段落,準備要裝魚簾
  • pacelingen nira i ʼaikor, ko pipaceling noya mama
    父親先裝魚簾於後端,
  • haen han niya mama i kafafaw haw i, ira ko ʼawol
    在前端的底下,也要有小魚簾
  • nawhani, ano ira ko foting, tekoh sato , ira ko foting fokong coʼang
    為什麼,假使有魚時,烏郭魚國寶魚很自然會碰觸
  • ano matekoh kiya ʼawol haw i, fer ano san i tayra to i cering i kafaed niya
    碰觸了小魚簾,魚就會跳到上面竹竿
  • masafakelalay ʼawol, mahaen ko pifoting niya mama
    像床竹桿上,這是父親最特別捕魚的方法
  • ira kiya ci Nofor hananay, niatian niya mama,
    父親叫Nofor一道過去河溪
  • podpoden kiya foting han nira, maʼopoh a mipodpod ci Nofor to foting
    就叫Nofor撿取國寶魚,
  • ya ci Nofor hananay ira ho anini, maʼopoh mipodpod ci Nofor
    目前Nofor還健在,於是他高興地撿魚
  • maedeng to san cangra tatosa, to herek no lahok haw i
    午後,他們已經認為足夠了,
  • losimeteng to nangra , hodoceng nangra koya kilang
    於是,他們就整理,將木頭收拾
  • ato ya ʼawol tayraen to i lawac, ta nokay sato citihi cira ci Noforan
    桂竹收拾到溪旁,就這樣地有伴一起回家