- 61
- 0
- 字幕列表
-
(Introduction)桃園市語言推廣人員/吳雅芳 第四季 語料採集主題: 水稻的故事 受訪者:石玉蘭 受訪者年齡86歲 109年10月
-
Ngaʼayho kamo salikaka各位兄弟姐妹大家好
-
o niyaroʼ no mako Fataʼan我的部落在花蓮光復馬太鞍
-
O ngangan no mako to no holam 石玉蘭我的名字叫石玉蘭
-
no pangcah ci Kawah Daw阿美名字叫Kawah Daaw
-
o sasowalen no mako pakayraay i nanom i ʼayaw我今天分享的是部落水的故事
-
i kafanaʼan ako i mamang ho在我小時候的
-
i matini rita o Iʼayaw kako I mamang ho kako我年紀還小的時後
-
o mawmahay ko mako a ʼorp tami 畢業 i6 年級在國小畢業前我的生活都是務農
-
mitafi to kako to pala就在田裡犁田
-
i palapalaan pala niyam在我們家田間犁田
-
mitanam kako mitafi cikolong ho當時有用牛耕作,我也學會犁田的工作
-
mitafi kako mikarot kako milidalid kako i ʼayaw我無論耕田犁田都做的得心應手
-
fana to kako 6年級mi畢業我國小六年級畢業時
-
mafanaʼ to kako mawmah已學會農耕
-
mawmah sa Iʼayaw malaʼalaw to namom農耕時期常常都為了水稻搶水
-
way ko nanom sa ʼeten sa to nanom說我們的水稻都沒有水都被你們上擋住
-
i tira I kengkeng ira to ko nanom way ko nanom niyam ʼapa ko miso sa makakaingen kami i pala Iʼayaw你的田間都有水 常為了水稻的水爭吵
-
o ina no mako ato mama sakafiyaw aya當時我看見爸媽為了搶水稻的跟鄰田起衝突。
-
malaʼadaw to nanom hen sa kako我看見為了搶水稻的水起衝突。
-
iʼayaw mamang ho mahaen ko mahirateng yako Iʼayaw to以前的生活是這樣
-
no niyam ho Iʼayaw ka mamangay ho a ʼorp這是我們小時候的生活
-
maherek ni karot miʼonip to kako我很會耕田耕種
-
mafanaʼ kako miʼonip我會插秧
-
mafolofolod kami to hanghang Iʼayaw都是一起工作
-
mahaenay ko no mako kamamang ho我們是這樣
-
o roma sato ri matay o nanom ʼayaw還有有關水
-
way ko nanom Iʼayaw ri以前沒有水
-
tayraa:n i lakelal miradom都要去河川取水
-
maʼorad sato ri ira o fadahong Iʼayaw o ina ato mama遇到下雨會取屋頂的雨水
-
o eliʼay cikamatini o solafo pakoyoc Iʼayaw o eliʼ以前的房子是茅草屋不像現在是水泥房
-
apa ko ʼorad ira ko nanom san雨下很大
-
ala to mintang o hiya o fakici Iʼayaw準備水桶裝滿雨水
-
adihayen ʼaʼayaw ano lima ano enem準備五六個
-
maʼorad sato matomes tomes ko nanom下雨都裝滿了整個水桶
-
hiya han niyam nipalo i ʼapaay patelian nanom都裝在很大的容器裡面
-
sapicacak to niyam to sinafel o hemay我們要用來煮菜飯
-
to nanom iʼayaw no ʼorad雨水的用途
-
nasa:an ri這樣
-
a mafaliyos santo waay ko nanom若遇到颱風水會沒有
-
tayran I lakelal miradom kami i lakelal我們會到河川取水
-
marohimor radom sakami水是混濁的我們還是取水
-
tangasa I lomaʼ pateli I paetang patokoen把水放在家裡的木桶沉澱
-
ano cipatokoen koheting ko nanom kira因為水是混濁的
-
malesi koheting ko nanom颱風時水是混濁的
-
marohimor maacek kira混濁的水很髒
-
palineknek ano tosa adadaya a patoko tira paetang要放兩個夜晚
-
mahaen ʼayaw ko ʼorp kafanaʼan imamang no mako我小的時候的記憶
-
no ina no mama no mako a toʼas我爸媽當時的生活
-
mamang ho kako itira當時我還幼小
-
maʼaraway ako to tayal no matoʼasay Iʼayaw我看見以前的老人家
-
anini sato matoʼas to kako ri我現長大了
-
mafa:naʼ to ko aniniay awawa現代的孩子很聰明
-
o ʼaʼayaw niyam mafanaʼ to matayal我的長輩很會工作
-
do⌃do sato kami o rarikor to kaka kaka我們跟著哥哥姐姐做
-
kakita:an to anini ira to ko namom現在的生活很富裕
-
pananoman no Ko-ko-siw a nipananom o kalotongan國家分配自來水
-
O Tafalong o Fatʼan itiraay i Fahol tangasangasa到各部落馬太鞍,太巴塱
-
to nanom matini nihiya pasiket kaʼapa ko nanom各部落都有裝置自來水
-
kakitaan anini ko aniniay a wawa cito ka awaay ko nano現代的孩子很富裕
-
fadahfah sa ni用nifaca misawsaw to maamaan anini浪費水不珍惜
-
way ko rarom to nanom kaʼapa ko nanom不會為水煩惱
-
nipafeli no Ko-ka to hacecay no lalomaʼlomaʼan國家分配的水
-
to tangko pasike to mahaen to ko ʼorp no aniniay to開始接水自來水
-
kasiniʼadaan ko niyam mamam ho a ʼorp我們小時候家境貧窮
-
mihining to no ina mama niyam a ʼorp pakoyoc i ʼayaw以前爸媽過著貧苦的生活
-
anini sato現在
-
tayra i pala kakita:an to anini現讚有田地的很有錢
-
cito piʼonip to ko tamdaw o tamdaw現在人不用插秧耕耘
-
cakay to anini a wawa cakay to kikay sapikarot現在耕田都用機器去做
-
sapiʼonip i種田
-
ano ira ko若是有
-
sapihiya sapisiwdoko to ʼonip若有消毒
-
makayrayra kakitaan to anini ko wawa mafana matayal科技發達應有盡有
-
fangcal to ko ʼorp anini a wawa現代的人生活品質都很好
-
malipahak ko aniniay matayal misapeti種田的人現在生活過得很好
-
no niyam san iʼayaw我們以前的生活
-
kananaman mawmah農耕時期
-
o tamdaw hiya han miritrit農耕時期都是用人力
-
o tamdaw misapetiʼay pafek han itira I kikayay農業時期都是用人力
-
maroray mipalo ta masadak i tira patang凡事都是有人力工作裝稻子桶子
-
nipalo misapetiʼ fafolofolod sa ano ngangoetep sa kakotakotay san十個人一組輪流 插秧,割稻
-
misapetiʼan nipaicel nialanan to safak i tiraay i patang用力的把稻谷打在脫穀機的木桶
-
mahaen Iʼayaway maʼaraway ako ato kako to以前是如此我經歷過
-
mitotong to matayal to mahaenay pisapeti o mokasi我做過這樣的收割方法
-
mahaen matini現今如此
-
aya o kakitan to ko aniniay a wawa現代的孩子很有錢
-
faecal to ko ʼorop no wawa孩子的生活富裕
-
sato kako a mihining to wawa我看到現代孩子的生活
-
aya kakitan toko anini a wawa我的想法
-
roma sato換言之
-
no aniniay a wawa我們的孩子
-
ira ko manmaan mahemak kako to aniniay wawa我很羨慕現在的孩子
-
malakakitaan富裕
-
no niyaman a ʼorip iʼayaw pakoyoc過去我們的生活非常貧窮
-
o tamdaw ko maroray mahaen人工作業很辛苦
-
roma sato換言之
-
wawa ho kami talapalapalaan我們以前去田野
-
katawaan kami i mamang我們小時候很好玩
-
mililoc itira palapalaan在田野游泳
-
o wawa katalawan macokerokeroh a mililoc在游泳的時候很危險會互相推來推去
-
i tira i lakelal i fedeng aca河川泉水
-
mahaen ko ʼorip niyam i ʼayaw早期我們的生活是這樣
-
malipahak i mamangay我們小時候的童年玩非常開心
-
matini sato no hiya to anini現代的生活
-
iriyar to ni dangoy miholol在海邊游泳 玩耍
-
katalawan hiningan no mako ko wawa anini我看了捏把冷汗
-
ni野餐kami san tayni i riyar nidango到海邊野餐游泳
-
hatira kakitan ko oʼrip no aniniay a wawa現今的孩子過得很富裕
-
katalawan to miholol i riyar ko aniniay現代的人很危險喜歡去海邊
-
a kapah ato kaying mahaen ko pihining no mako to noanini尤其是青年男女喜歡到海邊游泳
-
ngayay ho ko no mamang kami itiya我們的童年遊泳比較不危險
-
ina niyam a nihining o lakelal cika kaʼapa在河川游泳水較潛
-
no aniniay lingses hiningen no kako我看現在的很危險
-
to aniniay a piholol no wawa itira i riyar在海邊游泳
-
nidangoy i riyar riyarlan在海邊游泳玩水
-
nidangoy i riyariyaran有得會死掉
-
ira ko mapatayay我們以前不會
-
cikahaen kami Iʼayaw I riyar不會害怕去
-
mahaen pihining no mako這是我的看法
-
no aniniay a oʼrip no aniniay awawa現今的孩子的生活
-
cikatalaw anihol kalingsesan kalidkid不會害怕水流湍急
-
mahaen ho pihining no mako matoʼasay這是我老人家的看法
-
to aniniay aʼorip現在的生活
-
no niyam san iʼ ayaw kalakaying我們年輕的時代
-
malakaying kako i ʼayaw我以前年輕時
-
way pisakolian i lomaʼ san mawmah都在家裡沒有可以賺錢的地方
-
kawmah misapetiʼ niʼonip犁地.耕田.割稻子
-
nikarot iʼayaw cipisakoli kami iʼayaw犁地.耕田.割稻子是我們的工作
-
way pisakolian沒有賺錢的地方
-
matoʼas to kako cifainay to kako我成年就結婚了
-
wawa tayra to maemin i Taypak nisakol孩子都去台北工作
-
way to i loma ko wawa沒有一個孩子在家裡
-
kakitaan tahamatini matayal tomaemin i kaysa i Taypak至今全部都到台北去工作
-
I loma ho way katayalan i Taypak to maemin ko wawa鄉下沒有工作機會.所以孩子都到台北工作
-
kami sato matoʼasay i lomaay to只有老人在鄉下
-
mahaen aniniay awawa manaay to iloma孩子不喜歡待在家裡
-
matayal to i Taypak i kaysa都在台北公司上班
-
macowacowaay tira: sato都住在哪裡
-
mahemak kako nihining kako to wawa我很佩服現在的孩子
-
aniniay awawa no finawlan在部落的孩子
-
mahaen pihining no matoaʼsay這是我的看法
-
talakalingsesan ko aniniay wawa piholol現在的孩子出遊.選擇的地方很危險
-
no niyam san iʼayaw cikalengses ko niyam我們以前玩的地方很單純
-
no mako matoʼasay我看到的想法
-
aya oroma ko aniniay a wawa piholol現在的孩子想法大不同
-
katalawan mahaen no mako pihining我看了很害怕很危險
-
to aniniay a wawa piholol現在孩子的出遊
-
kako o matoʼasa mihining to anini現在我的看見
-
kakitaan katalawan ko ʼorip生活富裕但很危險
-
no aniniay a wawa a kapah ato sining現在的青少年
-
pacefa sa niholol iriyar隨便去海邊游泳
-
maʼalol maʼalolay mahaen被海流走
-
ko aniniay awawa kakitaan to現在的孩子生活很富裕
-
ko kaninian a wawa現在的孩子
-
rihay pihololan玩的地方多
-
rihay katayalan工作很多
-
mahaen piharateng no mako這是我的想法
-
to aniniay a oʼrip a wawa現在年輕的生活
-
kako sato matoaʼsay我現漸漸地老了
-
heme:k sato kako to wawa anini很羨慕孩子
-
itira iTaypak micakay to maemin to loma anini現在都在台北購買房子
-
waay to i lomaay不住在家
-
mahanay ko pirihateng no mako我個人的想法
-
no nirihateng a niniay awawa思想現在的孩子
-
a sining ato kaying男女青年
-
wawa no finawlan maemin部落全村的孩子
-
mahaen mirihatengan ako我的想法
-
hatira kiraan只有這樣
-
roma to ko sowal換言之
-
rihateng san kako我在思想
-
kalipahakan to anini to ko wawa haw現在的孩子過得非常快樂喔
-
maʼiray kako nihining to wawa no tawo我佩服別人的孩子
-
tala cowa cowa malailay到別的地方非常有成就
-
pacena ho kako minanom ho我休息一下喝水
-
minanonho kako我喝水
-
hay o roma ho to ko somowal no mako我換下一個分享
-
o pakayniay i nanom關於水
-
i ayaw wayho ko tangko ita以前沒有自來水
-
o pakayraay i nanom尋找水都到河川
-
marohimor palineknek han itira i patang水非常混濁.放在水桶
-
tingalaw to nanom san Iʼayaw kami水清澈了我們才拿來喝水
-
to nanom maemin ko tamdaw我們都去喝水
-
way ko nanom kira沒有水
-
nanom to no satefo cifakeloh kira喝河川的水有石頭
-
aloma ko mapocoʼay很多人喝了得了甲狀腺
-
a iTafalong ira to itini i pasawali ira to在太巴塱和南邊
-
maʼaraw ako cipocoʼay iʼayaw我看到很多人得甲狀腺
-
tayra kako i tini玉里 ira maʼaraw ako我去玉里玩也看到
-
malecal maemin cipocoʼ how sakako當時我看到也一樣
-
mamang ho maʼaraw matoʼasay我看到的老人
-
mahaen ho no nanom ho這是水的關係
-
way ho ko tangko itiya nisanga no Ko-ka當時國家還沒有裝自來水
-
anini sato fa⌃cal to anini ko nanom現在的水非常好
-
pasiwdoan no Ko-ka ko hiya開始有自來水
-
kita kami o finawlan maemin部落全部都有自來水
-
ato tiniay tafalong o kalotongan無論是太巴塱或是隔壁村莊
-
i cowaay niyan naniyaroʼ amaemin每個地方都有裝自來水
-
pangcah tangsa i fahol原住民的部落
-
fa⌃cal to ko nanom水都很好
-
cito pihiya kami piradom I lakelal不用去河川取水
-
facalay to ko nanom anini現在的水質很好
-
safalahfah sa misawsaw to nanom sinafel mifaca現在都很浪費水.洗菜.洗衣服
-
mahaen i matini現在這樣
-
o kakitaan to anini kina niyaro部落現在都很有錢
-
cika o Fataʼan cecay不止只有光復
-
o Tafalong o Kalotongan o Fahol太巴塱及鄰近的部落
-
fa:cal to ko nanom maemin現在水質都非常乾淨
-
cito pinanom to tatiihay nanom不再喝不乾淨的水
-
Iʼayaw san tayran way ko nanom i satefo以前去河川沒有水
-
tayra I saewac tayra i lotok去山上提水
-
tayra sa kami miradom到哪裡提水
-
mamang masadak水出來很少
-
patada han itira i fakici裝在水桶裡
-
adihay widi很多水蛭
-
afay widi san tapirodan niyam看到很多的水蛭就把水倒掉
-
aloman kami cikako a cecay當時我們很多人,不只我一個人
-
miradoman to saowac hanay去河川提水
-
ciho kasiwdoko i ʼayaw以前沒有消毒
-
pakoyoc ho i ayaw以前很貧窮
-
way sapipatay to widi有藥消毒水蛭
-
i nanom i saewac在河川的水
-
matalaw kami maen我們都很害怕
-
to isaowac nanom ciwidi山泉有水蛭
-
matalaw maen talomaʼ san害怕都回去了
-
mahiya ko ʼalomanay很多人
-
i cowa man to ko nanom怎麼辦沒有水
-
hadidi san miradom haca i satefo只好忍耐回去再回去提水
-
tapatokoen i patangan放置在水桶
-
a tingadaw to水清澈
-
casa pifadisaw iʼayaw以前有用熱水燒
-
kaen sa Iʼayaw sa cipocoʼ所以脖子會有甲狀腺
-
anini sato hineing han matiniay我看現在的水
-
facal to ko nanom anini水非常乾淨
-
way to ko cipocoʼay沒看到脖子肥大的人
-
mapatay to kina cipocoʼay Iʼayaw以前脖子肥大的人應該都死了
-
maʼaraway no mako我看見的
-
wa:ay to cecay沒有遇到一位
-
ira to maʼaraway matini現在還有看到
-
cecaycecay to只有一位
-
kaʼapaay to kora caayka patay甲狀腺肥大的還沒死
-
ira ho ko no 光復cacay to還有一位在光復
-
a mapatay kiran cecay wato若那一位死了就沒有了
-
mahaen ko pihining no mako我們以前農業的的生活
-
ko oʼrp niyam Iʼayaw以前我們的生活
-
matinisa to kakitaan micakayto現代人都很有錢用買的
-
ʼapa⌃ ko nonom micakay haca有自來水還要買水
-
iratoko 礦泉水有礦泉水
-
matiniay micakay現在用買的
-
matiniay to kaen anini irata ko 礦泉水現代都喝礦泉水